Êzîdîlerin kadim yurdu Şengal, 2-3 Ağustos'ta IŞİD tarafından işgal edilmişti. KDP peşmergelerinin Şengal'den halkı silahlandırmadan, öz savunması için bir şeyler yapmasına fırsat tanımadan ani şekilde kaçmaları üzerine, IŞİD kenti ele geçirip soykırım başlatmıştı. (Musul'da ordu, Şengal'de peşmerge kaçışı itibarı yere çalınca, Bağdat ve Hewlêr onlarca generali görevden almak zorunda kalacaktı.)
Yeni yıl ve Oruç Bayramı yaklaşırken, HPG, YJA Star ve YBŞ (Şengal Direniş Birlikleri) insanlığa zafer müjdelemek istiyordu. 18 Aralık gecesi özgürleştirme operasyonu başladı. 20 Aralık'ta kent merkezi özgürleştirdi. Bu sürece nasıl gelindiği önemli. Çünkü arka plana bakıldığında hiç de kolay olmadı. Partisel çıkarları halkın geleceğinin önüne geçirme yaklaşımlarının sürdüğü görüldü.
Harekattan hemen önce Federe Kürdistan'ın çeşitli kentlerinde bölgedeki aktörlerle görüşmeler yapan, hazırlıklara tanık olan Êzîdîlerle, bölgedeki Süryanilerle, Rojavalılarla konuştum.
Aldığım bilgilere göre, HPG, YJA Star, YBŞ; KDP'ye öneri götürüyor. KDP yönetimiyle son bir ay içinde bu öneriyle ilgili bir dizi görüşme yapıyor. HPG "Şengal'i koordineli şekilde kurtaralım" önerisine yanıt alamıyor. Kendilerince yaklaşımları "Şengal merkezine HPG girerse kenti paylaşmak zorunda kalacağız" kalibresinde oluyor. Ardından ABD ile ilişkiye geçen KDP yönetimi bir yandan da bazı Êzîdîleri kendilerine bağlama girişiminde bulunuyor. Örneğin maaşa bağlama teklifleri, peşmerge olmaları halinde ve şehit düşmeleri halinde aileye yardım verileceği teklifleri yapıyorlar.
HPG, partisel bulutları, yokuşa sürmeyi görünce daha fazla bekleyemiyor, katliamın yapıldığı, binlerce kadının kaçırılıp köleleştirildiği Şengal'i kurtarmak için yelkenleri açıyor. HPG, koordine içinde olduğu güçlerle birlikte bölgeye taburlar gönderiyor. KDP artık okun yaydan çıktığını anlıyor; kendileri harekete geçmese de HPG, kent merkezindeki IŞİD'e müdahaleye başlayacaktır. Durumu gören KDP, peşmergeleri seferber ediyor. Böylece 18 Aralık gecisi yıldırım harekat başlıyor.
Berlin'e girer gibi
HPG, YJA Star, peşmerge güçleri bulundukları alanlardan, YPG ve YPJ güçleri de Rojava tarafından bastırıyor. Şengal işgali sonrası Êzîdî gençleri YBŞ'yi (Yekîneyên Berxwedana Şengalê) kurmuştu. KDP de Şengal Savunma Güçleri (Yekîneyên Parastina Şengalê-YPŞ) oluşumuna gitmişti. Bu yerel güçlerin de mobilizasyonuyla kanatlardan atılım yapan güçler, 19 Aralık'ta IŞİD'in Suriye ve Rojava'ya takviye olarak kullandığı koridoru ele geçirip birleşiyor. IŞİD'in Suriye'deki kimi güçlerini Şengal'deki güçlerine yardım için aktarma girişimi de YPG ve YPJ tarafından boşa çıkarılıyor. Koalisyon güçleri de kimi sabit IŞİD mevzilerini bombalıyor. HPG Xanasor'u aldıktan sonra, 20 Aralık'ta Şengal merkezi özgürleştiriliyor. Ezda bayramında devrim ansiklopedisine bir altın sayfa daha ekleniyor.
Berlin merkezine ilk girme onurunu kazanıp Nazi faşizmine karşı zaferin mührü anlamına gelen bayrağı Reichstag'a diken Kızıldordu gibi, Şengal merkezine ilk girme şerefi HPG-YJA Star, YBŞ ve YPG/YPJ güçlerinin oluyor. Kızıl bayrağı Berlin'e diker gibi Kürt güçleri kızıl yıldızlı bayrakları Şengal'e dikiyorlar. Artık Şengal de Kobanê gibi Ortadoğu halkları için devrim pusulası. Çevre köylerin de kurtarılması için yoğun çatışmalar oluyor.
Şengal Kantonu
Şimdi herkes için samimiyet testi. Êzîdîler ve Süryaniler kurtuluş harekatından sonra statünün önemli olduğunu, özerklik tanınması gerektiğini söylüyor. Halkları gerçekten düşünüyorsa KDP, hemen Êzîdî ve Süryaniler için kanton çağrılarını benimsediğini deklare etmeli. Zaten Kasım ayında Avrupa Parlamentosu'nda buluşan Êzîdî, Süryani ve Şii Türkmenler özerklik deklarasyonu imzalmıştı. Kaçış nedeniyle KDP'yi yaşanan trajediden "dolaylı" olarak sorumlu tutan Êzîdîler, özerkliğe engel çıkarmamasını istiyor. KDP, ivedi olarak Bağdat bahanesine sarılmadan parlamentodan bu yönde yasa çıkarmalı. Yasa sonrası Bağdat'la konuşulur.
Tel Afer ve Kobanê
Öğrendiğim kadarıyla Irak güçlerinin kuşattığı Şengal'in kuzeyindeki Tel Afer'in de düşmesi an meselesi. Bu hattı kaybeden IŞİD, Suriye'ye takviyede zorlanacak, daha güney kentleriyle yetinmek durumunda kalacak. Moralmen dağılan IŞİD'in gerilemesi hızlanacak.