Kürdistan Bölgesi ve Germiyan’ın tarihi yerlerinden biri olan Şêrewane Kalesi, 152 yıl önce Heme Paşayê Caf tarafından inşa edildi. Tarihi kale, geçtiğimiz yıl yaşanan depremden hasar gördüğü için yıkılma tehlikesi altında.
HEWRÊ KIRÊKAR / BOTAN GERMIYANÎ / ROJNEWS
Germiyan’ın Kelar beldesinin güneybatı tarafında yer alan Şêrewane Kalesi, 8 yıl içerisinde inşa edildi. İnşa edildiği tarihten bu yana 3 kez restore edildi. Kelha Şêrwane (Şêrewane Kalesi) kitabının yazarı Cîhad Deloyî, kalenin 1866 ila 1874 yılları arasında Heme Paşayê Caf tarafından inşa edildiğini söyledi.
Depremden etkilendi
Kale, Kelar’ın güneybatı tarafında yer alıyor. Kale bir zemin katın yanı sıra iki kattan oluşmaktadır. Zemin kat ve birinci katta 3 büyük oda, merdiven, sütun ve şömine bulunuyor. Kalenin en üst katı ise kültür bölümü olarak adlandırılıyor. Geçen yıl Başûrê Kürdistan ve Rojhilatê Kürdistan’da depremden dolayı kısmi yıkıntılar görülen kalede, çok sayıda çatlak oluştu. Germiyan Kültür Varlıkları ve Tarih Genel Müdürlüğü, şu an depremden etkilenen kısımları onarmakla meşgul.
4 kuleye sahip
400 metrekarelik bir alana inşa edilen kale, 4 kuleye sahip. Kalenin yüksekliği 7 metre 95 santimetredir. Kale, topraktan elde edilen son derece sağlam kerpiçler ve kireçten inşa edildi. Son derece sağlam ve estetik bir şekilde inşa edilen kalenin kapı ve pencereleri için de ceviz ağaçlarından yararlanıldı. İnşa sürecinde gereken su ise, Sîrwan nehrinden sağlandı.
3 kez restore edildi
Şêrwane Kalesi, inşa edildiği tarihten bu yana, 1925, 1988 ve 1998 yıllarında olmak üzere 3 kez restore edildi. Geçtiğimiz yıl yaşanan depremden dolayı hasar gören kale, yeniden restore ediliyor. Restorasyon işlemi, Hollanda’dan getirtilen bir şirket tarafından sürdürülüyor.
Heme Paşayê Caf kimdir?
Caf aşiretinin lideri olan, Heme Paşayê Caf, “Paşa Mihemed kûrê Keyxwesrew ê kurê Silêman Beg ê kurê Zahîr Begê kurê Yar Emed Begê Seyfula Begê Seyid Ehmed” olarak tanınıyor. Heme Paşayê Caf, geniş bir alanda hüküm sürüyordu. Şerazûr ile Germiyan bölgesi arasında kalan bölge, Heme Paşayê Caf tarafından yönetiliyordu.
Kelha Şêrwane (Şêrewane Kalesi) kitabının yazarı Cîhad Deloyî, kaleye ilişkin şu bilgileri verdi: “Tarihçilere göre, Heme Pasayê Caf kaleyi öncelikli 2 sebep için inşa ettirmiş. Birincisi, hem bu bölgede hüküm sürebilmek için hem de yüksek kısımları da elinde tutabilmek için… İkincisi de kaleyi hem oturmak hem de kendi aşiretinin işlerini yürütmek için inşa ettirmiş. Şêrwane Kalesi, günümüzde son derece önemli bir tarihi mekandır. Irak ve Kürdistan Bölgesi’nin en önemli tarihi yerlerinden birisi olup, çok sayıda ziyaretçi çekmektedir.”