Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad’ın ‘krizin sona ermesi için her türlü adıma hazır’ olduğunu söylemesinden sonra Rusya ile Arap Birliği, yeni bir plan hazırladı. 5 maddeden oluşan ‘çözüm planı’ tarafları suçlamadan insani yardım için ateşkes sağlanmasını ön görüyor.
BM ve Arap Birliği’nin özel Suriye temsilcisi Kofi Annan, önceki gün Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad’la merakla beklenen görüşmesini gerçekleştirdi. Bir saat süren görüşmede Esad’ın BM ve Arap Birliği temsilcisi Annan’a “yaşanan krize çözüm getirecek her türlü dostane girişimin başarılı olması için çalışmaya hazır olduğunu” söylediği belirtildi.
Esad’ın bu açıklamasından sonra harekete geçen Rusya, Arap Birliği ile Suriye’de bir yıldır devam eden kaosun sona ermesi için bir plan hazırladı. Mısır’ın başkenti Kahire’de düzenlenen Arap Birliği üyesi ülkelerinin Dışişleri Bakanları toplantısına katılan Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, muhaliflerle Esad rejimine aynı mesafede olduklarını söyledi. Arap Birliği’ne sundukları beş maddelik çözüm planında uzlaşma sağlandığını söyleyen Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov, öncelikli hedeflerinin çatışmalarda zarar gören sivillere yardımların ulaşması için silahların susması olduğunu söyledi.
Zirve sonrası değerlendirmede bulunan Lavrov, tarafların Suriye sorununa çözümde anlaştıkları beş maddeyi şöyle açıkladı: “Birinci olarak şiddet nereden kaynaklanırsa kaynaklansın durdurulmalı. İkinci olarak tarafsız ve bağımsız bir izleme mekanizması kurulması gerekiyor. Üçüncü olarak dış müdahale olmayacak. Dördüncü olarak insani yardımların tüm Suriye halkına ulaştırılması sınırlandırılmayacak. Beşinci olarak hükümet ve muhalif gruplar arasında siyasi diyalog başlatan Kofi Annan’ın misyonu sağlam bir şekilde desteklenecek”
Katar karşı çıktı
Ancak Rusya’nın ve Arap Birliği’nin kabul ettiği plan, Esad rejimine yönelik bir askeri operasyon başlatılmasının ateşli savunucuları olan Suudi Arabistan ile Katarı’ın hoşuna gitmedi. Katar yönetimi, söz konusu planın Esad rejimine şiddeti sürdürme yetkisini verdiğini ileri sürerek bir taraftan muhaliflerin silahlandırılmasını diğer taraftan da Suriye’ye ‘barış gücü’ gönderilmesini istedi.
Katar Başbakanı Şeyh Hamad Bin Casim el Tani zirvede yaptığı konuşmada, devlet güçleriyle sokak çatışmasına girenleri ‘halkın kendisi’ olduğunu savundu. El Tani, “Tüm yaşananlardan sonra talebimizin sadece Suriye’de ateşkesin sağlanması olmasını kabul etmemiz mümkün değil. Suriye’deki katliamlardan sorumlu olan yetkililer yargılanmalı ve Suriye de Arap Birliği’nin girişimini kabul etmelidir” dedi.
Bu arada Şam yönetimine yönelik birçok yaptırım uygulayan Avrupa Birliği ise Suriye’ye yönelik bir askeri müdahalenin gereksiz olduğunu belirterek Rusya’nın dahil olduğu bir çözümün bulunmasını istedi.
KAHİRE