Zana ALİ
Bir önceki yazıda devletler arasında gerçekleşen sanal savaştan çeşitli örnekler vererek bahsetmiştim. Aradan geçen iki haftada gündem yine oldukça hareketliydi. En önemli gelişme HPG’nin 9 ve 10 Kasım 2018 tarihlerinde Colemêrg ve Şirnex’te işgalci TC ordusuna drone teknolojisini kullanarak yeni bir teknik ile saldırı gerçekleştirip ağır darbeler vurması oldu.
Eski genel kurmay başkanı yeni savunma bakanı saldırının izlerini kapatmak için çaba harcaya dursun, Süleyman Soylu bütçe görüşmelerinde şov peşindeydi. Onun yaptığı bir açıklamayı siber alanla ilgili olduğu için not etmemizde fayda var. Özetle diyor ki Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı bünyesinde bu yıl Kasım ayı itibarıyla 631 bin 233 dijital materyali inceledik, 500 sözleşmeli personel istihdam ettik ve 24 yerde hızlı veri inceleme merkezleri kurduk. Diğer bir deyişle yemedik içmedik Twitter ve e-posta aracılığıyla bize iletmiş olduğunuz tüm şikayetleri inceledik, siz yeter ki ihbar edin diyor.
Dünya çapında baktığımızda siber alanın olağan gelişmesi diyebileceğimiz Amazon, Siemens, Google Chrome gibi bilindik firmalara ait yazılımlar dahil olmak üzere ürün/uygulamalarda sadece Kasım ayı içerisinde 659 açıklık keşfedildi. Öte yandan; Cisco, Apache, Apple, Microsoft gibi firmalar da daha önce keşfedilmiş açıklıklar ile ilgili yama paketler sundular ki kullanıcılar bu paketleri indirip bu güvenlik açıklarını kapatsınlar. Buradan da anlaşılacağı gibi kısaca döngüyü yazılım açıklıklarının keşfedilmesi, hackerlar tarafından bu açıklıkların kullanılması, firmaların bunları gidermeye yönelik yama yayınlaması, şirketlerin bu yamaları yüklemesi olarak özetleyebiliriz.
Siber saldırı olarak ifade ettiğim konunun aşamalarını biraz daha açacak olursam eğer özü itibarıyla HPG’nin yürüttüğü cephe cepheye savaşı ile büyük benzerlik içermekte ancak işin içine silah, cephane yerine bilgisayar ve kod satırı girmektedir. Genel olarak siber saldırıyı, istihbarat, tarama, erişimin sağlanması, erişimin korunması ve izlerin saklanması olarak ifade edebiliriz. Bir siber saldırıyı veya hackleme teşebbüsünü başarılı sayabilmek için aslında tüm bu aşamaların yerine getirilmesi ve son olarak izlerin başarılı bir şekilde yok edilmesi gerekmektedir. Erişim sağlanan bir makinede loglarının silinmemesi saldırıyı gerçekleştiren kişinin IP adresinin ve makine bilgisinin ifşasına neden olabilecektir. Öte yandan sadece istihbarat ve tarama faaliyeti bile kişinin eline çok değerli bilgilerin geçmesine imkan sağlayacaktır.
Diğer aşamalar uygulama ve yazılım bilgisi gerektirmekle birlikte, istihbarat aşamasında açık kaynak istihbaratlar (open source intelligence) kullanılarak diğer bir deyişle doğru adreslere bakılarak ve ilgili materyaller incelenerek bile bu konulara meraklı kişiler faydalı bilgilere erişebilecektir. Açık kaynak istihbaratı genel olarak; medya (gazete, dergi, radyo, TV), internet (dijital yayınlar, blog, forum, alternatif medya, sosyal medya), kamu tarafından açıklanan veriler (istatistikler, yetkili kişi konuşma metinleri ve sunumları, basın bültenleri, raporlar, bütçe notları, telefon rehberleri), akademik yayınlar (makaleler, tezler, konferans ve sempozyum notları), ticari veriler (finansal ve endüstriyel değerlendirmeler, veri tabanları) ve gri literatür (teknik raporlar, patentler, çalışma grubu notları, haber bültenleri) şeklinde altı kategori altında sınıflandırılmaktadır. Bu kaynakları aslında Google aramasıyla erişebileceğimiz herkese açık kaynaklar olarak da adlandırabilir.
Google aramasıyla erişebileceğimiz kaynakların yanında bir de deep (derin) web ve dark (karanlık) web olarak adlandırabileceğimiz sitelerde veriler bulunmaktadır. Bir web sitesi indekslediği zaman Google aramalarında çıkmaktadır. Yapılan teknik bir değişiklik sonucunda eğer indekslenmediyse siteye ara motorları aracılığıyla erişim mümkün olmamaktadır. Sitenin adresini bilen kişi adres satırına adresi yazması durumunda ancak buraya erişim sağlayabilmektedir. Yapılan tahminlere göre deep webin normal (surface - yüzeysel) webten 400 – 500 kat büyük olduğu düşünülmektedir. Dark web ise bildiğimiz “www” adresleri ile başlamamakta ve Google, Internet Explorer ve Firefox gibi tarayıcılar aracılığıyla erişim sağlanamamaktadır. En popüleri Tor olmakla beraber, Freenet, I2P ve Riffle tarayıcılar ile erişim sağlanmakta mesela Facebook sitesine Tor üzerinden girmek istediğinizde adres satırına facebookcorewwwi.onion yazmanız gerekmektedir. Örnekte de anlaşılacağı üzere bu siteler “.onion” uzantısı içermektedir. Mesela 2017 yılı Temmuz ayında Amerikan istihbaratının yaptığı operasyon sonrasında kapatılan en büyük dark web sitesi kabul edilen 200.000 müşterisi bulunan AlphaBay sitesinin adresi pwoah7foa6au2pul.onion’du. Dark webte yer alan siteler ağırlıklı olarak uyuşturucu ve silah ticareti amacıyla kullanıldığı için devletler tarafından hedef alınmaktadır. Öte yandan bu sitelerde hackleme sonucunda elde edilen çok gizli bilgiler, hackleme faaliyetlerinde kullanılabilecek yazılımlar da satılmaktadır. Bu nedenle hem devletlerin hem de hackerların ilgisini oldukça çekmektedir.
Siber saldırı aşamalarından istihbaratı genişçe değerlendirmiş iken diğer aşamalarda aktif kullanılan Kali Linux ve Metasploit araçlarından kısaca bahsetmemek olmaz. Youtube üzerinde nasıl kurulacağına ve nasıl kullanılacağına ilişkin birçok eğitim videosu bulunan bu araçlar aslında kendi içerisinde yüzlerce uygulama içermekte ve bu alana meraklı kişilere güzel bir imkan sunmaktadır. Videolarda anlatılan teknikler test amaçlı kurulmuş siteler üzerinde denenebilir ve gerçek bir saldırıya hazırlık yapılabilir.