Taxa Gazî tena seba Stenbolî nê, seba Tirkîya zî taxêka zaf muhîm a. Zafaneyê na taxe elewî û kurdan ra pê yeno û awanbîyayîş ra nata taxe bi hawayo sîstematîk binê zextê dewlete de ya. Taxe hema vaje heme hetan ra girîyaya binê abluqa û şar bi hawayo etirîyaye vindeno. Tarîxê taxe heta serranê 1980î şono. Sifteyîn elewîyê tirkî ke Anatolîyaya Mîyanêne ra ameybî vetiş, tîya de bica bîyî, dima ra kurd û tirkê feqîrî zî tîya de bica bîyî û taxe her ke şî hîra bîye. Serranê 90î de êdî taxe heta dûştêkî hîra bîybî û taxe de zafaneyê probleman hetê rêxistinanê şorişgeran ra ameyênê çareserkerdiş. Hetê nê rêxistinan de komeleyê dewe û herême zî wayîrê hêzêkî bîy. No proses de seba ke zafaneyê taxe elewî bîy, taxe de Cemxane ame viraştiş.
Bitaybetî Weçînayîşê 7ê Hezîrane ra dima prosesêko hîna zehmetin dest pêkerd. 20ê Temmuza ke Qetlîyamê Pirsûsî virazîya, o tarîx seba Taxa Gazî bî tarîxêko muhîm. Wexto ke xebere ameye eşnawitiş, esnafê taxe dikananê xo padayî û Îsmet Şekero ke taxe ra bî û Pirsûs de amebî qetilkerdiş, hetkarîye dîya keyeyê ci. Dima ra taxe de meşîyayîşêko gird virazîyabî. Tena meşîyayîş nê, wexto ke cenazî ameyî û wextê definkerdişê cenazeyan de zî çalakîyî dewam kerdî.
Heta 24ê temmuze bi no hawa dewam kerd û 24ê temmuze de kesêko bi nameyê Gunay Ozarslan hetê polîsan ra wextê eştişê keyeyê ci ser de amebî qetilkerdiş û no taxe de bîbî sebebê reaksîyonanê girdan. Wexto ke ame eşnawitiş ke do cenazeya ci bîyarî Taxa Gazî amadekarîyî ameyî kerdiş. Cepheyê Şarî seba ke şar beşdarê cenaze bibo, veng da şarî. Hîna saetanê sifteyînan de çadira tazîye hetê polîsan ra ameye veşnayîş û o wext xoverdayîş dest pêkerd. 26ê temmuze de polîsan hewl dayî cenazeya Ozarslanî Cemxaneyî ra biremnîy û nêyî ver hêrsê şarî hîna zêde bî. Dima ra hêrsê şarî ver dewlete mecbur mende ke destûr bido definkerdişê cenazeye rê.
Dewlete zî piştî daye çetebîyayîşî
Heto bîn ra heta ê wextî çetebîyayîş taxe de amebî dûştê qedîyayîşî, labelê badê qeleqol ame awankerdiş û zextî zêde bîyî, çetebîyayîşî zêde bîyî. Badê ke şorişgerî tepişîyayî û tewqîf bîyî, çeteyî zêde bîyî. Heta rojêk 3 kesê ke tiryak rotênê, hetê şorişgeran ra ameybî tepiştiş, bi wesayîtê polîsan destê şorişgeran ra ameyî xelisnayîş. Nê çeteyê ke polîsan ra piştî girewtîy, dima ra çend ciwanan qetil kerdîy. Reyna îlanbîyayîşê OHALî ra nata bi seyan reyan polîsan eştî keyeyan ser û bi seyan ciwan û şorişgerî ameyî tepiştiş û îşkenceyan ra derbaz bîyî. Bi desan kesî ameyî tewqîfkerdiş û hîna zî nêvejîyayî mehkeme ver. Kesê ke nêameyî tewqîfkerdiş zî hetê polîsan ra keyeyê înan ameyî ecizkerdiş.
ANF/STENBOL