Türkiye ne yapacak?

• NATO üyesi ve ABD müttefiği Türkiye de Putin’in kararına karşı açıklama yaptı. Türk Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, “Rusya’nın Donetsk ve Luhansk'ı tanıma kararı kabul edilemez” dedi.

Ancak olası bir çatışmadan en fazla etkilenecek ülkelerden biri Türkiye olacak. Zira Türkiye, enerjiden sonra gıda ile turizm gelirlerinde de her geçen yıl Rusya'ya daha bağımlı hale geliyor. Türkiye ülkeye gelen turistin yüzde 27'sini Rusya’dan alıyor. Türkiye doğalgaz ihtiyacının yaklaşık yüzde 40'ını, petrol ihtiyacının ise yüzde 25'ini de Rusya'dan tedarik ediyor. Mersin Akkuyu'da yapımı devam eden Türkiye'nin ilk nükleer güç santrali de Rusya'nın kontrolünde faaliyet gösterecek. Türkiye enerjide olduğu gibi tarım ürünlerinde her geçen yıl Rusya'ya daha bağımlı hale geliyor. 2021 yılında Türkiye, Çin'i bile geride bırakarak Rusya'dan en fazla tarımsal ürün ithal eden ülke oldu.

Kriz ekmek fiyatını vurur

Özellikle “stratejik ürün” buğdayda, ithalatın yüzde 85'i Rusya ve Ukrayna'dan yapılıyor. Rusya'dan yapılan ithalatta buğdayın yanısıra arpa, soya, ayçiçeği ve mısır gibi temel gıda ürünlerinde de bağımlılık giderek artıyor. Rusya ile Ukrayna arasında bir savaş çıkması halinde ise Türkiye'de ekmek ve un fiyatlarının rekor kırması bekleniyor.

Ukrayna’yla da yakınlaşıyor 

Türkiye, krizin taraflarından Ukrayna’yla da ekonomik, siyasal ve askeri alanda ilişkilerini geliştiriyor. Türk yapımı silahlı insansız hava araçları (SİHA), Ekim 2021’den bu yana Ukrayna’dan bağımsızlık ilan eden Donbass’taki halk milislerine karşı kullanılıyor. Rusya ise satıştan ve Türkiye’nin Ukrayna’ya verdiği destekten rahatsız. Geçtiğimiz haftalarda Kiev’e giden Erdoğan, Zelenskiy ile Ukrayna'da Bayraktar SİHA’larının üretimini de kapsayan 7 yeni anlaşma imzalamıştı. Anlaşma sonrası Ukrayna ordusu Rus tehdidine karşılık yaptığı 10 günlük askeri tatbikatta Türkiye'den satın aldığı SİHA’larını kullanmıştı.

Türkiye net tavır belirlemez

Tüm bu gelişmeleri yakından izleyen uzmanlar ise “Rusya-Ukrayna geriliminde Türkiye zorlanacak. Türkiye net taraf belirlemez ve çıkarına göre denge siyaseti izler. Çünkü; Türkiye’nin Ukrayna ile savunma sanayisi alanında önemli anlaşmaları ve ticareti var. Rusya ile de Suriye’de işbirlikleri ile turizm ve tarım konusunda ticareti var” diyor.

Ciddi kırılmalar olabilir

Ekonomist Mustafa Sönmez de Putin’in açıklamalarının hemen ardından Pazartesi gecesi Twitter hesabından şu paylaşımı yaptı: “Rusya-Ukrayna geriliminin derinleşmesinden en ağır hasarı Türkiye görür. Saray cehaleti ülkeyi öyle kırılgan bir hale getirdi ki enerji, gıda, turizm…Tüm zayıf halkalarda ciddi kırılmalar gelebilir.” 

HABER MERKEZİ