Tayyip cümlesini “karı gibi değil erkek gibi ölmek” diye kurmayacak kadar akıllı. Konuşma 15 Temmuz ile ilgili ve merkezinde bir ucu Pensilvanya’da olan “akıl almaz bir darbe girişimi” var. Söylem de ona uygun olacak elbet ve “Madam değil adam gibi ölmek” diyecek. Aynı zamanda iki şeyi iyi bilecek. Bir; “kızım sana söylüyorum gelinim sen anla” denilerek büyütülmüş memleketim insanları bu laftan üzerlerine düşeni anlayacak ve gereğini yapacaklar. İki; çoğumuz cümlenin lafzıyla boğuşurken, şu moda söylemle subliminal mesaj etkisini büyüterek tuzağına düşeceğiz nasılsa.
Tayyip’in cümlesi elbet cinsiyetçi, ırkçı bir nefret söylemi ve bu nedenle yoğun eleştirilere konu oldu. Buna itirazım yok ama sadece bu kadar mı? En son Birgün gazetesinde bu konuda uzun ve ayrıntılı ve tarihte öne çıkmış kadın savaşçıları tek tek anan bir yazıyı okurken bu soruyu kuvvetle tekrar sordum. Tayyip’in kurduğu bu cümledeki tuzağı ve o tuzağa nasıl düştüğümüzü de o yazıdan sonra daha bir iyi anladım. Meseleyi sadece cinsiyetçilik ve ırkçılık meselesine odaklamakla, Tayyip’in varoluşuna hizmet etmek üzere militarizmi, ölmeyi ve dolayısı ile öldürmeyi ve kadınları da erkeklere mahsus yöntemlerle savaşmaya teşvik ettiğini gözden kaçırarak, Tayyip’in tuzağına düşmüş olduk.
Nereden çıktı kadınları savaşmaya teşvik, diyeceksiniz belki. Şöyle izah edeyim; Tayyip 15 Ekim’de Trabzon’da ölmeyi tarif etti esas olarak ve “madam gibi değil adam gibi...” diyerek de noktaladı. Bunun ardından “madam gibi” söylemine eleştiriler başladı, açıklamalar, suç duyurusu, köşe yazıları... Bu tanımlamanın ırkçı, cinsiyetçi ve nefret içeriğine eleştiriler yanında hepsinde ortak bir nokta daha vardı; “madam”ların da adamlar gibi öldüklerini kanıtlama çabası. Bu yüzden pek çok kadın “savaşçı”nın nasıl öldükleri, savaşlarda hangi başarılarının olduğu falan yazıldı çizildi.
Nedir, kimdir “adam”? Ne hainler, ne kaçkınlar, ne korkaklar, zavallılar biliriz, erkektir. Bunlar adam değil midir? Bu sorulara rastlamadım hiç bir yerde. Tayyip bu sözü söyledikten sonra, “madam”ların da adamlar gibi ve onlar kadar öldüklerini hatta öldürdüklerini, cesur ve dayanıklı olduklarını kanıtlamaya çalışmak sizce ne anlama geliyor?
Neden, dayatılan erkeklik mitine ne kadar benzerlik var arayışına giriyoruz, ve neden ölüyoruz diye sormuyor kimse? Neden ölüyoruz? Ölümün yüceltildiği bir konuşma Tayyip’inki. Tayyip diyor ki; benim için daha çok ölün, ey kadınlar siz de ön saflarda olun ve ölümüne vuruşun benim için, kanıtlayın kendinizi.
Sonra Tayyip’in ölmek dediği ölmek midir sadece? Çünkü, ölürken öldürür insan. Bir saldırıya uğrayan her canlı karşı saldırıya geçer ve öldürmeye geleni öldürmeyi hedefler. Yani adam gibi ölmekten söz eden Tayyip, öldürün diyor.
Tayyip öldürün diyor. Bunu söyleyişi de yeni değil ayrıca. İnternette küçük bir gezinti yaptım, bir sayfada üç ayrı haber 2012, 2014, 2015 yıllarında pek çok defa “adam gibi ölmek” vurgusu yapmış. Tayyip tüm bu konuşmalarında “benim için ölümüne saldırın, ölün, öldürün” demiş, barışa karşı savaş ilan etmiş esas olarak. İtiraz var mı? Yok. Ne zaman işin içine “madam” girmiş, nihayet itiraz olmuş ama bu kez de sadece cinsiyetçilik ve nefret söylemine odaklanılarak. Ve de tarihte erkeklerle eşit olmaya çalışan kadın savaşçılar örneklenerek...
Resme trene bakar gibi bakarsak; Tayyip kuyuya bir taş daha attı “madam gibi değil adam gibi...” diyerek. Hadi herkes atladı kuyuya, o taş buraya gelecek! Gelecek de kuyuya sarkıttığın ip kısa kalmış. Pek çoğumuza göre zırva gelen sözlerini sehven sarf etmiyor Tayyip, artık bunu hepimizin biliyor olması gerek. Bu sözlerin ki tartıştığımız cümlesinin de moda ve Altan kardeşleri tutuklatan deyimi ile subliminal mesaj içeriğinde saklı tehlike. Tayyip bu cümlenin etkilerini bilerek ve çokça ve lafzıyla sınırlı tartışılmasına zemin yaratarak toplumun tüm katmanlarının bilinçaltlarına nüfuzunu sağlamış olmanın huzuru içindedir eminim.