Üç boyutlu ‘Muhteşem Gatsby’

En başarılı romanı olarak değerlendirilen “The Great Gatsby”yi (Muhteşem Gatsby) F. Scott Fitzgerald 1920’lerde yazdı. ABD’nin sıkışan ekonomik durumunu, 1. Dünya Savaşı sonrasındaki bunalım ve kargaşayı özgün bir duyarlılıkla tanımlayan roman, ünlü Amerikan Rüyası söylemini tartışır, çılgın yirmiler olarak da anılan on yıllık dönemi kapsar. Muhteşem Gatsby 1920’lerdeki Amerikan toplumunun edebi bir aynası olsa da, bu konu birçok kez yinelense de Amerika’nın oluşumu gibi eski bir öyküdür. Fitzgerald’ı çağdaşı yazarlardan ayıran özelliği, iki karşıt görüşü, uç duyguları ustalıkla, etkileyici bir anlatımla betimlemesidir.

'Romanın ruhuna sadık kaldım'
Romandaki gizilgücü öngören yönetmen Baz Luhrmann, 2008’de romanın haklarını satın alır. “Roman görkemli, ışıltılı bir dönemin içinde çöküşü, bir adamın sosyal yükselişini yansıtır. Bundan ötürü de stüdyoların desteği olmadan haklarını aldım” diyen sinemacının projeyi gerçekleştirme süreci üç yıl sürer. Avustralya’nın başarısızlığından sonra hiçbir stüdyo, yönetmene 150 milyon Dolar vermek istemez. Dış çekimleri New York’ta yapmayı tasarlayan Luhrmann’la ekibi Brooklyn’e giderler ama 2011’in başında vergi muafiyetinden ötürü yapım bölümü projeyi Sydney’e taşır.
Yönetmen, Muhteşem Gatsby’yi üç boyutlu çekiyor. “Grace Kelly gibi bir ikonu üç boyutlu görmek unutulmaz bir deneyimdi. Olağanüstü oyuncuların üç boyutta diyaloglarını söylemesi Fitzgerald’ın güçlü şiirselliğini yaratmak için gereken görsel bir dildi” diyen Luhrmann, kitabın ruhuna sadık kaldığını, izleyicinin çılgın 20’leri tümüyle algılamasını istediğini belirtiyor.

Birçok kez sinemaya uyarlandı
Muhteşem Gatsby sinemaya birçok kez uyarlandı. İlk sessiz filmin (1926, Herbert Brenon) kopyası kayboldu. 40’ların yıldızı Alan Ladd’in oynadığı film (1949, Elliott Nugent) telif hakları nedeniyle izleyiciye ulaşamadı. 1959’daki TV filminde Gatsby’yi Robert Ryan canlandırdı.
En pahalı Gatsby’yi Jack Clayton yönetti (1974), Robert Redford’la Mia Farrow’lu bu versiyon gişede düş kırıklığı yarattı. TV dizisi Californication, The Great Ashby bölümünde Gatsby’den esinlendi. Funny People (2002, Judd Apatow) romanın değişik bir yorumuydu.

KÜLTÜR SERVİSİ