Yayıncılar Kooperatifi (YAYKOOP), Türkiye’de koronavirüs salgını nedeniyle neredeyse kitap yayımının durma noktasına geldiğini belirterek, acil ve köklü önlemler alınması çağrısında bulundu.
YAYKOOP bugün yaptığı açıklamada yayıncılık sektörünün virüs salgınından etkilenen sektörlerin başında geldiğine vurgu yaprak şunları belirtti “Halihazırda kitap yayımı neredeyse durmuş, kitabevleri kapanma durumuna gelmiş, kitap satışları ise çok sınırlı şekilde elektronik ticaret siteleri yoluyla yapılabilmektedir. Bu durumun, yayıncılık sektörüne yansıması ağır olacak, özellikle küçük ve orta ölçekli yayınevleri kapanma tehdidi ile yüz yüze gelecektir. Yayıncılık sektörünün aldığı yara, doğrudan doğruya kültür-sanat ve eğitimin yara alması, toplumun kültür ve sanat ürünlerinden yararlanma hakkını kullanamaması anlamına gelecektir. Acil, köklü önlemlerin alınması şarttır. Yayıncı meslek birliklerinin çabaları sonucu, krizden etkilenen ve desteklenmesi gereken sektörlere yayıncılığın eklenmesi olumlu bir adımdır ama devasa boyutlar kazanmakta olan sorunlarımızın çözümü için yetersizdir.’’
Talepler ve alınması gereken tedbiler
Ayrıca YAYKOOP şu taleplerde bulundu:
''-Salgın dönemi boyunca işyeri kiralarının yüzde 50’si devletçe karşılanmalı, vergi, muhtasar, SGK ödemeleri hem yarı yarıya düşürülmeli hem de salgın dönemi sonuna ertelenmelidir.
-Salgın boyunca doğalgaz, elektrik, su ve internet konutlara ve işyerlerine ücretsiz sağlanmalıdır.
-“Tüm kütüphanelere acilen ve yüksek miktarda kitap alımı yapılmalı, bu yılki alımların artırılması en ivedi şekilde karara bağlanarak hayata geçirilmelidir.
-Kısmi Çalışma Ödeneğinden yararlanma koşulları iyileştirilmeli, son üç yılda 450 gün çalışma şartı kaldırılmalı, aynı şekilde 90 gün olan ödenek süresi uzatılmalı, salgın kontrol altına alınana ve hayat normale dönene kadar bu uygulamaya devam edilmeli, yapılan başvurular (müfettişlerin inceleme hakkı korunmak üzere) 10 işgünü içinde sonuçlandırılmalıdır.
-Kamu bankaları ve KOSGEB aracılığıyla işletmelere faizsiz, uzun süreli kredi kullanma olanağı sağlanmalıdır. Bunun yanında verilecek kredilere dair devlet tarafından KGF Kefaleti sağlanmalı ve kredi kullanımı herhangi bir şarta ve teminata bağlanmamalıdır.
-Öte yandan virüs tehlikesine karşı uygulanacak yasak ve kısıtlamalar, topluma yönelik bir baskıya dönüşmemeli, özgürce haber yapamama, basının ve tek tek yurttaşların düşüncelerini özgürce ifade etme hakkının engellenmesi sonucunu doğurmamalıdır.
- Kooperatifimiz oluşan bu olumsuz durumun faturasının çalışanlara kesilmesini hiçbir şekilde onaylamamaktadır. Bu kapsamda olmak üzere:
-İşten çıkarma, ücretsiz izin, kısa süreli çalışma nedeniyle ücret kesintisi gibi uygulamaları benimsemiyoruz. Başta ortaklarımız olmak üzere, tüm yayınevlerine, bu uygulamalara gitmemelerini tavsiye ediyoruz.
-Başta çeviri, redaksiyon, editörlük olmak üzere, evden yapılması mümkün olan tüm işler için çalışanlara evden çalışma hakkı tanınmalıdır.
-Prensip olarak tüm bu sürecin evlerimizde geçirilmesini savunmakla birlikte, ülke yöneticileri herkes için bu kararı almadığı sürece çalışmak zorunda kalacak işyerlerinde görev yapan arkadaşlarımızın sağlığına yönelik önlemler titizlikle alınmalı, işe gidip gelmek zorunda olan çalışanlara tıbbi maske ve eldiven sağlanmalıdır.
-Bu bağlamda çalışma süreleri azaltılmalı, dönüşümlü çalışma sistemine geçilmelidir.
-Tüm meslek örgütleri, dernekler, birlikler ve federasyon, birikmiş tüm bütçelerini üyelerinden kitap satın almak ve okurlara dağıtmak için harcamalıdır.’’