MELÎKE AYDIN / DÊRSIM - ŞÛJIN
Tayînkerdişê qayûmî ra ver hetê Şaredarîya DBPyî ya Dêrsimî ra qursê çîtare ameyêne dayîş. Cinîyê ke beşdarê qursî bîyêne bi teknîkêko kehen viraştişê cacim (kîlîme) musayêne. Nê cinîyan ra yewe zî cinîya bi nameyê Zekîye Akina ke bi nameyê Yemose yena zanayîş a. Zekîye nameyê xo yayka xo ya ke serra 1938î de ameybî qetilkerdiş ra girewta.
Yemos Akine dewa Qile ya Dêrsimî ra koçê merkezê bajarî kerda û qursê şaredarî de viraştişê cacimî musaya. Babete ser o Akina ke bi teknîkê viraştişê caciman çenteyan virazena û roşena, qisey kerde.
Akine qiseykerdişê xo de va ‘cacimê ke virazîyenê erd de yenî rakerdiş û bi înan çenteyî zî yenê viraştiş’ û wina dewam kerde: “Ma bi keda destan cacim û çenteyan virazenê. Ez şenikîya xo de ameya zewejnayîş, cok ra firsendê mi nêbî ke ez bimusa. Rojêk çenteyo ke maya mi dabî mi dirîya, ez zî ver kewta. Wexto ke qurs abî, ewil mi muracat kerd. Labelê tayînkerdişê qayûmî ra dima mi fek tira verada. Dezgeyê viraştişê cacim û çenteyan aydê qursî bî. Nika ez çîyê ke mi dest de mendî, roşena.”
Yê makîneyan weş nîyî
Akine dewamê qiseykerdişê xo de va ‘çîyê ke bi makînayan yenê viraştiş, weş nîyî’ û wina qedênaye: “Çîyê ke bi destan yenê viraştiş hîna weş û rengîn î. Ganî cinîyê ciwanî viraştişê cacim (kîlîme) û çenteyan bimusî. Viraştişê caciman de yew bi yewe heme girêyî yenê hûmartiş. Gureyêko matematîkî û zehmetin o. Cinîyê ke no gure îcat kerdî, zaf biaqil bîyî. Cacim û çente bi muyê bizan yenê viraştiş. Şaredarîye dezegeyan ra daxî kîra gêna. Ganî cinîyî kulturê xo bidî musnayîş û ziwanê xo qisey bikerî.”