KENAN KIRKAYA / DİHABER
Türk İçişleri Bakanlığı bünyesinde Güvenlik ve Acil Durumlar Koordinasyon Merkezleri (GAMER) isimli yeni bir oluşuma gidildi. GAMER, daha önce kurulan ve kimi dönemlerde lağvedildiği belirtilen JİTEM ve EMASYA Protokolü’nü çok daha kapsamlı bir şekilde içeriyor.
12 Nisan 2017’de çıkarılan yönerge ile kurulan GAMER organları ve görevleri belirlendi. Buna göre merkezlerin ”güvenlik kaynaklı acil durumlara ilişkin tedbirlerin ülke düzeyinde etkin şekilde gerçekleştirilmesi için gerekli önlemleri” alacağı açıklandı.
Yapılanmanın “ülkedeki kalkışmalar, artan terör olayları, yaygın şiddet hareketleri, ağır ekonomik bunalımlar, siber saldırılar, enerji arz güvenliği, milli güvenliği tehdit eden yurtdışı kaynaklı gelişmeler ve doğal afetlere” iddiasıyla gerçekleştirildiği ve GAMER’in güvenlik kaynaklı acil durumlara ilişkin tedbirlerin ülke düzeyinde etkin şekilde gerçekleştirilmesi amacı taşıdığı belirtildi.
Hangi senaryolar?
Merkezin güvenlik kaynaklı durumlara ilişkin ”senaryolar oluşturacağı ve bunları gerçekmiş gibi tatbik edeceği” de belirtildi. GAMER’in kuruluş öncesinde ve sonrasında ne tür durumları “senaryolaştırdığı ve bunları gerçekmiş gibi tatbik ettiği” ise soru işaretlerine neden oldu. Kesintisiz izleyecek
Ayrıca GAMER yapılanmasına göre GSM, uydu ve telsiz, emniyet, jandarma ve sahil güvenlik bölgelerindeki bilgi, veri ve görüntü sistemleri üzerinden entegre sağlanabilecek. İnsanların yoğun olarak kullandığı alanlar kesintisiz ve görüntülü bir şekilde tek elden izlemeye alınacak.
GAMER şeması Yayınlanan GAMER şemasına göre, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik, Emniyet Müdürlüğü, Kamu Düzeni ve Güvenliği Müsteşarlığı, Göç İdaresi Genel Müdürlüğü, Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, Bakanlık Merkez birimleri, kimi özel sektör kuruluşları gibi oluşumlar entegre bir işleyiş ile merkeze bağlanacak. Göç İdaresi Genel Müdürlüğü ile Nüfus İşleri Genel Müdürlüğünün bu merkeze bağlanması, “toplumsal alt-üst oluşlar durumunda göç ve nüfus hareketlerini kontrol etmeye” yönelik olduğu belirtiliyor. Bu yapılanma bünyesinde “Bilgi ağı” diye tabir edilen bir “istihbarat sistemi” de kuruluyor. JİTEM ve EMASYA’yı içeriyor GAMER oluşumu, 1987 yılında kurulan ve uzun yıllar varlığı kabul edilmeyen JİTEM ile 1997 yılında kurulan, daha sora resmen kaldırılmasına rağmen yeniden hayata geçirilen EMASYA Protokolü’nü aratan bir yapılanmaya denk düşüyor. GAMER, istihbarat ve askeri yapılanması ile JİTEM’i, olaylara müdahale etme yönüyle de EMASYA Protokolü’nün entegre eden bir yapılanma olarak ortaya çıkmış durumda.