- BİSAM, Mayıs 2023 dönemi için dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenmesi için aylık yapması gereken harcama tutarını belirten açlık sınırını 10 bin 72 lira, yoksulluk sınırını ise 34 bin 838 lira olarak açıkladı.
BİSAM verilerine göre; günlük harcama gereksinimi 335 lira, açlık sınırı 10 bin 75 lira, yoksulluk sınırı ise 34 bin 838 lira oldu.
DİSK'e bağlı Birleşik Metal-İş Sınıf Araştırmaları Merkezi (BİSAM) Mayıs 2023 dönemi için açlık ve yoksulluk sınırı verilerini açıkladı. TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) harcama gruplarına göre endeks rakamları, 2003 madde fiyatları ile İstanbul Halk Ekmek, zincir market cari ay internet fiyatları ve BİSAM Beslenme Kalıbı üzerinden yapılan hesaplamaya göre; dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenmesi için aylık yapması gereken harcama tutarı Mayıs 2023 için 10 bin 72 lira oldu. 10 bin 72 TL’lik harcama tutarı sadece gıda için yapılması gereken minimum tutar olurken açlık sınırı üzerinden hanehalkı tüketim harcamaları esas alınarak yapılan hesaplama sonuçlarına göre ise yoksulluk sınırı 34 bin 838 lira olarak gerçekleşti.
Günlük gereksinim 335 lira
Günlük harcamalarda Mayıs 2023'de en yüksek maliyet grubunu, süt ve süt ürünleri 114,65 liralık harcama gereksinimiyle oluşturdu. Et, tavuk ve balık grubu için yapılması gereken minimum harcama tutarı ise 72.15 lira oldu. Sebze ve meyve için yapılması gereken günlük harcama tutarı 61.06 liraya ulaştı. Ekmek için yapılması gereken harcama tutarı günlük 23.4 lira olarak hesaplandı. Katı yağ ve sıvı yağ ise 19.13 liralık masraf yapılması gereken ürün grupları olurken; yumurta için 7.31, şeker, bal, reçel ve pekmez için ise 9.33 lira harcama yapılması gerekiyor.
Sağlıklı ve dengeli beslenme için
Yapılan hesaplamaya göre; dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenmesi için aylık yapması gereken harcama tutarı, Mayıs 2023 için 10 bin 72 liradır. Açlık sınırı üzerinden hanehalkı tüketim harcamaları esas alınarak yapılan hesaplama sonuçlarına göre ise yoksulluk sınırı 34 bin 838 lira olarak gerçekleşti. ANKARA
*****
Bütçe açığı 263.6 milyar TL
Merkezi yönetim bütçesi, Ocak-Mayıs döneminde, 263 milyar 590 milyon lira açık verdi. Ücret ve maaşlı emekçilerden alınan vergi geliri, Mayıs'ta 304 milyar lira olurken, emekçilerden alınan dolaylı vergi ve ÖTV iki kat arttı.
Hazine ve Maliye Bakanlığı, Mayıs'a ilişkin bütçe uygulama sonuçlarını dün açıkladı. Buna göre; Mayıs'ta bütçe gelirleri, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 72,9 artarak 549 milyar 424 milyon liraya; bütçe giderleri de yüzde 147,7 artışla 430 milyar 518 milyon liraya ulaştı. Ocak-Mayıs döneminde ise bütçe gelirleri, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 48,7 yükselerek 1 trilyon 612 milyar 124 milyon liraya çıktı. Bütçe giderleri de aynı dönemde yüzde 95,4 artarak 1 trilyon 875 milyar 715 milyon lirayı buldu. Böylece merkezi yönetim bütçesi Mayıs'ta 118 milyar 906 milyon lira fazla, ancak Ocak-Mayıs döneminde 263 milyar 590 milyon lira açık verdi.
Vergi gelirleri uçtu
Vergi gelirleri tahsilatı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 75,1 oranında artarak 507 milyar 414 milyon TL oldu. Ücret ve maaşlı emekçilerden alınan vergi geliri mayısta 304 milyar lira olurken, yılın ilk 5 ayında bu kalemde toplam vergi geliri 1.3 trilyon lira oldu. Emekçilerden yılın ilk 5 ayında alınan vergi geliri geçtiğimiz yılın ilk 5 ayına göre yüzde 80’in üzerinde artış gösterdi. 2022 Ocak-Mayıs döneminde 117 milyar lira gelir vergisi elde eden hükümet, 2023 yılı Ocak-Mayıs döneminde 213 milyar lira vergi geliri elde etti. Kurumlar vergisinde aynı dönemde artış yüzde 8 oldu. Geçtiğimiz yılın ilk 5 ayında şirketlerden alınan kurumlar vergisi 259 milyar lira iken, bu yılın aynı döneminde şirketlerin ödediği vergi 280 milyar lirada kaldı.
Dolaylı vergi ve ÖTV
Büyük oranda emekçilerin tüketiminden alınan dolaylı vergiler geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre 65 milyar liradan 128 milyar liraya çıktı. Motorlu taşıtlar, alkollü içkiler ve tütün mamüllerinden alınan vergi de katlandı. ÖTV gelirleri 126 milyar liradan 251 milyar liraya çıktı.
Personel gideri katlandı
Devletin personel giderleri yüzde 116 artışla 87.3 milyar TL olurken cari transferler yüzde 133.8 artışla 150.6 milyar TL oldu.
Faiz gideri 5'e katlandı
Faiz giderleri yüzde 473.4 artışla 102.7 milyar TL ile bütçe giderlerinde önemli bir faktör oldu.
Kur Korumalı Mevduat'ın bütçe yükü, Mayıs'ta 1.63 milyar TL, 2023'te ise 4.44 milyar TL oldu. ANKARA
*****
Dev-Tekstil'e polis baskını
Dev- Tekstil Çorlu Temsilciliği’ni basan polis, iki kişiyi gözaltına aldı.
Devrimci Tekstil İşçileri Sendikası (DEV TEKSTİL) Çorlu Temsilciliği’ne polis tarafından dün sabah saatlerinde baskın yapıldı. Sendika içinde arama yapılarak afişlere, bilgisayarlara ve kitaplara el konuldu. Baskından önce Dev-Tekstil Çorlu Temsilcilerinin kaldığı ev de basıldı. Sendika temsilcileri Güneş Atalay ve Cahit Atalay gözaltına alındı. Gözaltına alınanlar Tekirdağ TEM Şube’ye götürülürken, haklarında iki günlük gözaltı kararı olduğu öğrenildi. TEKİRDAĞ
*****
İnşaat işçilerine gözaltı
Ataşehir'de hakları için direnen işçiler, eylemlerinin 4. gününde gözaltına alındı.
İzomas Şirketler Grubu ve YDA firmaları bünyesindeki Finans Merkezi Halkbank şantiyesinde çalışan inşaat işçileri, kıdem tazminatı, fazla mesai ücreti, dinlenme hakkı ve sigortalarının asgari ücret üzerinden gösterilmesi talebiyle firmanın Ataşehir ilçesinde bulunan binası önünde eylemde. Devrimci Yapı, Dev Yapı-İş ve İnşaat-İş) öncülüğünde başlatılan eylem 4. gününde devam etti. Eyleme dün de çok sayıda işçi katıldı. Polisler, Ataşehir Kaymakamlığının "eylem yasağı" gerekçesiyle işçileri ablukaya aldı; 6 kişi gözaltına alındı. İSTANBUL
*****
Konut fiyatlarında lider
Dünyada konut fiyatları en çok artan ülke Türkiye oldu. 2021-2022 son çeyrekler arasında Türkiye'de konut fiyatlarında yaşanan reel artış oranı yüzde 51 olarak açıklandı.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın da üyesi olduğu Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS), 58 ülkede 2021-2022 son çeyrekler arasında konut fiyatlarında yaşanan yıllık artış oranlarını açıkladı. Küresel konut fiyatları, 2021’in son çeyreği ve 2022’nin son çeyreği arasında yıllık bazda ortalama yüzde 6 artarken, Türkiye’de konut fiyatlarında yaşanan artış oranının diğer ülkelere kıyasla çok daha yüksek olması dikkat çekiyor. Türkiye, enflasyonun da etkisiyle konut fiyatlarında yaşanan yüzde 51’lik reel artış ve yüzde 168’lik nominal artışla dünyada konut fiyatları en çok artan ülke oldu.
Merkez Bankası tarafından son paylaşılan Konut Fiyat Endeksi (KFE) Mart 2023 verilerine göre; konut fiyatları endeksi bir önceki aya göre yüzde 5,4, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 132,8 arttı. Bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 132,8 oranında artan KFE, aynı dönemde reel olarak yüzde 55,4 oranında artış gösterdi.
Konut fiyatları Şubat'ta yüzde 141,5; Ocak'ta yüzde 153,1 artmıştı. Türkiye'de bir konutun metrekare fiyatı 21 bin 777 TL olurken 100 metrekarelik bir konutun fiyatı 2 milyon 177 bin 700 TL oldu. ANKARA
