2. bölüm
Almanya’nın Bielefeld kentinde 25 yıldır çalışma yürüten Genç Kadın Sığınma Evi yetkilileri, zorla evliliklerin kadınlarda psikolojik olarak ciddi sorunlara yol açtığını belirtiyor. Yetkililer özellikle son yıllarda bu evliliklerin giderek arttığını vurgulayarak çözüm yollarını dile getirdi.
Zorla evliliğin 3 çeşidinin olduğunu söyleyen kurum yetkilisi, “Gençler kendi ülkelerinden Almanya’ya getirilip evlendirilmektedirler. ‘İthal gelin’ ya da ‘ithal damat’ dediğimiz bu bireylerin yaşamı, adeta zehir olmaktadır. Bir diğer zorla evlilik yöntemi ise ‘izin evlilikleri’dir. Almanya’da yetişen gençler ailelerinin zoruyla ülkelerindeki tanıdıkları ile evlenmeye zorlanmaktadır. Zorla evliliğin üçüncü çeşidi ise ‘oturum evlilikleridir’, bu evliliklerle oturum sorununun halledilmesi amaçlanmaktadır” şeklinde değerlendirme yaptı.
Kalıcı hastalıklara neden olabiliyor
Zorla evliliğin insanlarda psikolojik ve sağlık açısından kötü sonuçlar meydana getirdiğini söyleyen kurum yetkilileri şöyle konuştu: “Zorla ve erken evliliğin sonucu olarak genç kadınlar çoğu kez okul ve meslek eğitimlerini yarıda bırakmak zorunda kalıyor. Genç kadınlar haklarında karar kılınan evliliğe itiraz ettiklerinde çoğu zaman kendi aileleri tarafından hakaret görmekte, ‘namus’ için öldürmeye varan tehditler ile karşılaşabilmektedir. Evli kadın görevlerini yerine getirmediğinde en kötü ihtimalde bu durum örneğin tehdit ve dayak gibi bedensel ve psikolojik kötü muamelelere yol açabilir. Bunun dışında kendisinden eşi için cinsel açıdan hazır olması beklenebilmektedir. Böylece zorla evlendirildiği eşi tarafından cinsel tacize uğrama riski büyük olmaktadır. Kadınların sürekli yaşadığı tecavüz korkusu, zorla evliliğin en kötü sonuçlarından birisidir. Ayrıca zorla evlilikler depresyonlara, intiharlara ve kronik psikosomatik hastalıklara neden olabilmektedir. Edindiğimiz tecrübeler sonucunda, ailelerini terk etmek zorunda kalan genç kadınlar izolasyon ve sürekli korku içinde yaşamakta.”
Sorun önce aile içinde çözülmeli
Yapılan zorla evliliklerin önlenmesi için aile içi çözümü öncelikli tercih olarak ele alan kurum yetkilileri, zorla evlendirilenlere yardımcı olabilmek için onların kendilerine başvurmaları gerektiğini belirtiyor.
Kurum yetkilisi, “Aile ile yapılan arabulucu görüşmeler olumlu sonuçlanmamış ve kadına halen baskı ve şiddet uygulanıyorsa ilgili Gençlik Dairesi tarafından III. Sosyal Güvenlik Kanunu’nun 42. maddesine istinaden zorla evlendirilen kişi koruma altına alınabilmektedir. Yani geçici bir süre için uygun kişilerin yanında veya kurumlarda barındırılabilmektedir. Çoğu kez reşit olan, zorla evlilik tehlikesi yaşayan genç kadınların güvenliklerinin sağlanması için kadın yurtlarında barındırılmaktadır. Zorla evlilikleri önlemek amacı ile okullarda yılda ortalama 40 toplantı yapıyoruz. Bunun dışında göçmen kurumları ile de ortak çalışmalar yapıyoruz” diyor.
18 yaşından küçüklere çağrı
Zorla evlendirilme ile karşı karşıya olan 18 yaşından küçük olan genç kadınlara, erkeklere ve eşcinsellere çağrıda bulunan Mädchenhaus çalışanları, ilk olarak kendilerine ulaşmaları gerektiğini vurgulayarak şu hatırlatmalarda bulunuyorlar: “Gazeteniz aracılığı ile zor durumda olan kadınlara seslenmek istiyoruz. Bize internet yoluyla da ulaşabilirler. İsterlerse bulunduğu yerde danışmanlık imkanı sağlıyoruz. Ne yapılması gerektiğine en son kişinin kendisi karar veriyor. Kadınlar, danışma ve sığınma merkezlerine başvurabilirler. Kaldıkları yer gizli tutulacaktır. Eğer evinde güvenliği sağlanamıyorsa ailenin rızası olmadan da himaye altına alınması gerçekleşebilir. Her şehirde bulunan gençlik dairelerine başvurabilirler. Yapılan tüm bu hizmetlerimiz ücretsizdir.”
18 yaşından büyüklere çağrı
Kurum çalışanları 18 yaşından büyükler için de çağrılarını şu şekilde özetliyor: “Zorla evlendirilmek istenen ve 18 yaşından büyük olanlar bize mutlaka ulaşmalılar. Kadınlar için danışma merkezlerine başvurabilirler. Korunma ve barınma sorununun giderilmesi için kadınlar için sığınma evlerine başvurabilirler. Eşitlik merkezine (Gleicstellungsstelle ) başvurabilirler. Herhangi bir İnterkültürel büroya (kültürler arası büro) ve danışmanlık merkezine basvurabilirler. Bizim bu konularda yapacağımız hizmetlerin tamamen gizli kalacağını bilmeliler. Bielefeld Mädchenhaus kurumuna şahsen başvuruda bulunmak isteyenler, Renteistr. 14, 33602 Bielefeld adresindeki kurumumuza gelebilirler ya da www.zwangsheirat-nrw.de internet adresi ve 0521 5216879 numaralı telefon aracılığı ile bize ulaşabilirler.”
Erkekler de başvuruyor
Temel sorunların ortak olduğunu belirten yetkili, bazı örnekleri de bizimle paylaşıyor: “Bazen genç kızların şu korkusu var. Diyorlar ki ‘ben evlenmek istemiyorum. Ama annem babam başlık parasını aldılar. Geri veremezler nasıl olacak?” Ailesi tarafından zorla başka bir ülkeye götürülüp evlendirilmek istenen bir genç kızı, büyük çabalar sonrası geri getirdik. Bu konuda çok zorlanmıştık. Yine genç kızlar bize geldiklerinde ilk olarak aile içinde yardım edilmesini istiyorlar. Birçok vaka ise telefonla bizi arayarak ‘yetişin artık yapamıyorum. Beni kurtarın’ diyor. Bir defasında uzun zaman danışmanlık yaptığımız bir genç kız sonunda ‘Bu benim kaderim ne yapayım evleneceğim’ dedi. Biz de prensiplerimiz gereği evlenemezsin diyemiyoruz. Genç kız gitti evlendi. Bu tür olaylarla da karşılaşabiliyoruz. Kadın kurumu olmamıza rağmen bize erkekler de başvuruyor. Fakat erkekler çoğunlukla bir aracıyla bunu yapıyorlar.”
Yaptıkları çalışmalara ilişkin farklı kültür ve halklara ait kurumlarla ilişki içinde olduklarını belirten Mädchenhaus çalışanları son olarak, “Farklı halklara ait kurumlarla ortak çalışmak istiyoruz. Tüm dernekler bizimle irtibata geçebilir. Ayrıca uluslararası kurumlarla da ortak çalışıyoruz” şeklinde konuştu. BİTTİ
MURAT MANG / BIELEFELD