Bado ke qetlîam destpa kerd 9 gerîlayê HPG yê zey sûwarîyê Derwêşê Evdî resyay koyanê Şengal, vernîya qetlîamanê gird girotî. Êzidîyê ke bi saya gerîlayan êrişanê çeteyan ra xelesîyay nika koyanê Şengal de xoserîya xo ronenê. Êzidîyê ke goçê cayanê bîn kerdî roja ageyrayişê Şengal pawenê. KCK ke derheqê serragêra qetlîam de damûstayîn da aşkere kerd ke iyê dê xeyala Derwêşê Evdî bîyarê ca. 

10ê Hezîrana 2014î de Mûsil û 15ê Hezîrana 2014î de Telafer hetê çeteyanê DAIŞ amey îşgalkerden. Badê nê sûkan çeteyan verê xo çarnay Şengal. 7 hezar peşmergeyê PDK ke sûk de bî tifingê xo pey xo de veraday û remay. 3ê Tebax seat 03.00î de Êzidîyê ke zerreyê Şengal de bî bi vengê hewanan werzîyay. Çeteyanê DAIŞ eştî dewa Girzerik û peycoy dewanê Siba Şêx Xidir, Rambosi, Tilkasab, Koço, Tilbenad. Welatijan hewl day ke bi tifinganê xo yê ferdî cewab bidê êrişan, la êrişê çeteyan zaf hera û girdî bî. Nayî ra şarî hewl da ke Şengal ra bivejyo. 


Peşmergeyî bi konvoyan remay

Wexto ke çeteyan destpa êrişan kerdî peşmergeyanê PDK tifingê xo pey xo de ternay bi konvoyan destpa remayiş kerdî û bi des hezaran Êzidîyan bi qetlîam ra rî bi rî ternay. Çeteyan roja sifte cayê bimbarek Sitî Zeynep hedef girot û welişna. Tayê Êzidî sûk ra remay û xo xelesnay, la yê ke nêşayî biremê amey qetilkerden û tayê ci zî hêsîr amey giroten. Xêlê doman, kal û pîrî raya remnayişê Şengalî de rîwalê teyşanî weşîya xo kerdî vinî. 


120 hezar kes tehlîye bî 

Bado ke jû grûbekê gerîlayanê HPG resya hewara Şengal Êzidî destpa organîzebîyen kerdî. Rojnameger Xeyrî Kiziler ke şahîdîya ê rojan kerd bi nê vatenan behsê bîyayişan keno: “Însanî resyaybî koyan, HPG rayan girotibi. Peycoy quwetê YPG resyay koyanê Şengal. Rojekê bîn badê damûstayîna Mûrat Karayilanî jû tabûra HPG resyay koyan. 5ê Tebaxî de quwetê mîlîs yê heremî bin nameyê ‘Jûbîyayenê Xoverdayen yê Şengal amey tenzîmkerden. Badê panc rojan tîvarîya koyî amê giroten. Quwetê HPG yê 9 kesan badê wextekê kilmek resya 2 hezar kesan. Bi şîyînê YPG û HPG omidekê gird abîya. 

Rîwalo ke çeteyan Rabîa girotibî bin hikmê xo serva tehlîyekerdişê şarî  zaf zehmetî ancîyay. Pirodayişê girdî qewimyay, xêlê YPGyijî şehît kewtî. 8ê Tebaxe de 20 hezar Êzidî amey tehlîye kerden. Rojanê pey de se ra 80 însanî amey tehlîyekerden. 


12 sûwarîyê Derwêşê Evdî kewtî ray 

Mûrat Karayilanî Mijdara 2014î de behsê bîyayişan kerd û vistbi vîrî ke Rayverê Şarê Kurd Abdullah Ocalanî verîya coy derheqê Şengalî de înan îqaz derdbi û wina behsê bîyayişan kerdbi: “Badê îqaza Rayverî, ma bi sermîyananê PDK û YNK pêdiyayin viraşt û înan ra vat ke wazenime ke komanê gerîlayan birişnê Mexmûr, Kerkuk û Şengalî. PDK cewabê ‘her çî bin qontrolê ma de yo, hewce yê gerîlayan çinîyo’ da. La ma fina zî tedbîrê xo girotî û 12 embazî serva Şengal kerdî hadre. Mi ê embazan şibina 12 sûwarîyê Derwêşê Evdî û va şima dê Şengal bipawê. Peymergeyê ke nê embazan ferq kerd 3ê ci girot bin çiman. Ma 3ê Tebax, seat 09.00î de xebera felaketî girot û ma aşnawite ke peşmergeyê ke xeber girorîyê verîya jhu roj remayê. Eynî roj ma desinde tabûrê mudaxale riştî Şengal.”


Roja ageyrayişî pawenê

Bado ke tabûra HPG resya Şengal mavêna 8 û 18ê Tebaxe de 120 hezar însan amey tehlîyekerden. Qismekê Êzidîyan resyay Qampa Newroz ya Dêrika Hemko, tayê ci ravêrnîyay Herema Başûrê Kurdistan û tayê zî şî sûkanê Bakûrê Kurdistan. Êzidîyê ke vilayê çar hetan bî nika bi omidekê gird xelesnayişê hardê xo pawenê. 

Nê di seran mîyan de çeteyê DAIŞ bi giranî Şengal ra amey pakkerden. La çeteyan bi xo ra teybetî cenî û doman bi hezaran kesan remnay, cenîyan bazarê kole de rotî. Goreyê îstatîstîkanê Jûbîyayena Mîlletan hona 3 hezar û 500 cenî destê DAIŞ de yê. Xêlê cenîyê ke kewtî destê DAIŞ serva ke raştê tecawiz û îstismaran nîrê întixar kerdî. 


Şar wayrê HPG û YPG vejyeno

19ê Kanune 2014î de quwetanê kurd derbeyê girdî day çeteyan ro. Qûwetanê HPG, YJA Star, YPG, YPJ û YBJ dewanê Ramalla, Qeddaa, Kenho, Remmo, Recm Abed, Xazuga û Naîyyem ke ser korîdorê Şengal-Rojawa de bî çeteyan ra kerdî pak. Operasyonê bi temamî xelesnayenê Şengal hona zî rameno. Rixmê nay 2015î ra na het medyaya PDK xeberê ‘peyser antişê gerîlayan’ servîs kerd. La şarê Başûr û Êzidî wayrê HPG û YPG vejyay û PDK ra nêrazîbîyen damûsnay. 


PA ‘Qirkerdena Êzidîyan’ qebûl kerd 

29ê Cotmeng 2015î de serva Şengal qerarekê gird girotîya û "Fermandariya Êzidîxana Ji Bo Rizgariya Şengal” (Fermandarîna Êzidîxan ya Serva Xelesnayişê Şengal) ame îlankerden. Fermandarî 12ê Kanune de ‘Operasyonê Xelesnayişê Şengal’ da destpakerden û roja diyîn yê operasyonî de quwetanê YBŞ-YPJ û gerîlayanê HPG-YJA Star kewtî navendê sûk. 14ê Mijdar 2015î de zî Kordînasyonê Şengal mijdanîya çeteyan ra xelesnayişê Şengal da. 4ê Sibat 2015î de zî Parlamentoyê Awrûpa Qirkerdenê dûştê Êzidîyan qebûl kerd. Serragêra 2. yê Fermana 74. yê Êzidîyan de hona bi des hezarî welatijê Êzidî qampan de, waranê cîya de weşî kenê. Nê 2 serran mîyan de serva xelesnayişê Şengal çar leteyê Kurdistanî ra bi seyan gencan weşîya xo kerdî vinî. Fermana 74. ya 3ê Tebaxe 2014î diyîn serragêra xo de hetê kurdan protesto bena.


Xeyalanê Derwêşî anime ca

Hemserokîna Konseya Rayverîn yê KCK ke derheqê serragêra qetlîam de damûstayîn weşîna aşkere kerd ke iyê dê xeyala Derwêşê Evdî bîyarê ca. KCK vist vîrî ke şarê Êzidî verîya di seran Fermana 73. dî û qetlîam rê nêrazîbîyen damûsna. KCK aşkere kerd ke heyfê na qetlîam do bîro giroten û wina va: “Şarê Êzidî mîraso ke tarîxî û şarê kurd ma rê verda yo. Wayîrvejyayişê Êzidîyan wezîfeyê pêrokîn şaranê Rojhelata Mîyanî û însanîyetî yo. Êrişê dûştê Êzidîyan dûştê pêrokîn kurdan virazîya yo. Tekoşînê seveknayişê (pawiten) Êzidîyan tekoşînê pawitenê pherokîn kurdan û însanîyetî yo. Xoverdayişê dûştê êrişanê DAIŞ zey xoverdayişeke tewr bimbarek kewt tarîxî.  


 NAVENDÊ XEBERAN