AB ve eski Sovyetler Birliği üyesi altı ülke Litvanya’nın başkenti Vilnius’ta düzenlenen Avrupa Birliği Doğu Ortaklığı Zirvesi’nde bir araya geldi. Haftalardır süren Ukrayna-Avrupa Birliği gerilimin gölgesinde yapılan zirvenin ikinci gününde, işbirliği  konusunda küçük adımlar atılabildi. AB, Moldova ve Gürcistan ile gelecek yıl bir ortaklık ve serbest ticaret anlaşması imzalanması konusunda fikir birliğine vardı.


Ukrayna imzalamadı
Aynı hedef Ukrayna için de belirlenmişti. Ancak daha fazla AB yardımı talep eden Ukrayna’nın eski Başbakan Yulya Timoşenko’nun tedavi için serbest bırakılmasının da dahil olduğu şartları yerine getirmeyip, anlaşmayı imzalamayı askıya aldığını açıklaması üzerine zirvede anlaşmaya imza atılamadı. Ukraynalı yetkililer, bu kararda, onlarca milyar dolar borçlu oldukları Rusya’nın tüm ekonomik ilişkileri kesme tehdidinin etkili olduğunu saklamadı. Zira AB anlaşması, bu zararı telafi edecek çapta değil. Kiev cephesinden gelen açıklamalar, Ukrayna’nın AB’den daha fazla maddi beklentisi olduğunu gösterdi. Zirveye katılarak ‘masadan kalkmadıkları’ izlenimi veren Ukrayna Devlet Başkanı Viktor Yanukoviç, AB ile anlaşma imzalamasa da pazarlığı elden bırakmadı. Yanukoviç yıllık en az 20 milyar Euro’ya ihtiyaç duyulduğunun altını çizdi.

Kapılar kapatılmadı
Zirvede AB, son dakikaya kadar Ukrayna’yı ikna çabasını sürdürdü. Bu kapsamda AB’nin lokomotifi konunumundaki Almanya’nın Başbakanı Angela Merkel de Yanukoviç ile bir araya geldi. Merkel, anlaşmanın imzalanabilmesi için Ukrayna’ya kapıların açık tutulduğunu belirtti. Dün sona eren zirvede anlaşmanın Şubat ya da Mart’ta imzalanması görüşüldü.

Rusya’nın gölgesinde geçti
2006 yılından bu yana AB,  Sovyetler Birliği’nin eski üyeleri olan Ukrayna, Moldova, Gürcistan, Beyaz Rusya, Azerbaycan ve Ermenistan ile yakınlaşmaya çalışıyor. AB’ye üyelik yolundaki ilk köşe taşlarından biri olan Ortaklık Anlaşması, Brüksel’le ilişkileri derinleştirme perspektifi ve belli reformların devreye sokulması karşılığı sıkı ekonomik işbirliği sunuyor. AB, Azerbaycan ile ‘vize kolaylaştırma anlaşması’ imzaladı. Net biçimde Rusya’yı tercih eden Ermenistan ve Rusya ile gümrük birliği olan Belarus’la ise zirvede ilerleme sağlanamadı.

VILNIUS