• Asgari ücretin 28 bin, zamlı emekli maaşının 23 bin lira olduğu Türkiye'de açlık sınırı, 36 bin lirayı aştı.

 

Birleşik Metal-İş Sınıf Araştırmaları Merkezi (BİSAM), Açlık ve Yoksulluk Temmuz 2026 Dönem Raporu’nu yayımladı.

Hesaplamaya göre; dört kişilik bir ailenin sağlıklı beslenebilmek için yapması gereken harcama, minimum 36 bin 324 lira olarak saptandı. Açlık sınırı üzerinden hane halkı tüketim harcamaları esas alınarak yapılan hesaplama sonuçlarına göre yoksulluk sınırı ise 119 bin 330 lira oldu.

Günlük harcamalarda en yüksek maliyet grubunu 432,46 lirayla süt ve süt ürünleri oluştururken onu 275,04 lira ile sebze ve meyveler takip etti. Rapora göre açlık sınırındaki sınırlı artış ağırlıkla katı ve sıvı yağ ile kuruyemiş fiyat artışlarından kaynaklandı. Peynir ile et, tavuk ve balık gruplarındaki fiyat gerilemeleri ise bu artışı sınırladı. ANKARA

***

Vatandaşın kart borcu 7 trilyon TL’yi aştı

Yüksek enflasyon ve alım gücünün düşmesi son 5 yılda vatandaşların borçlarının artmasına yol açtı. Tüketicilerin, bireysel kredi ve kredi kartı borçları, 7 trilyon 9 milyar liraya yükseldi.

Türkiye, Haziran 2023'ten beri enflasyonla mücadele programı uyguluyor, ancak enflasyon bir türlü istenen düzeye inmiyor, açıklanan hedeflere ulaşılamıyor. Merkez Bankası, bu yıl sonunda enflasyonunun yüzde 15-21 arasında kalacağını öngördü ve hedefini de yüzde 16 olarak ilan etti. Banka, Mayıs'ta ise yıl sonu enflasyon hedefini yüzde 50 oranında artırdı ve yüzde 24’e, yıl sonu enflasyon tahminini de yüzde 26’ya revize etti. Merkez Bankası’nın yüzde 26 tahmininin tutabilmesi için de altı aylık toplam enflasyonun yüzde 7’yi geçmemesi, bu dönemdeki aylık ortalamanın da yüzde 1,2’nin altında kalması zorunlu. Uzmanlar, bu hedeflin de tutmasının mümkün olmadığına işaret ederek, yıl sonunda enflasyonun yüzde 31-32 düzeylerinde gerçekleşmesini bekliyor.

Yüksek enflasyon ortamında alım gücünün düşmesi, vatandaşların borç üstüne borç yapmasına yol açıyor. Tüketicilerin, bankalar ve finans kuruluşlarına olan bireysel kredi ve kredi kartı borçları, Temmuz'un ilk haftasında, 97 milyar TL daha artarak, 7 trilyon 9 milyar liraya yükseldi. Bireysel kredi borçları 3 trilyon 548 milyar TL’ye, kredi kartı borcu da 3 trilyon 461 milyar TL’ye çıktı. Tüketicilerin, bankacılık sistemine olan bireysel kredi ve kredi kartı borçları yıl başından bu yana toplam 1 trilyon 149 milyar TL arttı.

***

Bütçe açığı yaklaşık 943 milyar

Türkiye'nin merkezi yönetim bütçe açığı, Ocak-Haziran döneminde 942 milyar 835 milyon lira oldu.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, Haziran'a ilişkin bütçe uygulama sonuçlarını açıkladı. Buna göre; Haziran'da bütçe gelirleri geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 66 artarak 1 trilyon 509 milyar 630 milyon liraya yükseldi. Bütçe giderleri de yüzde 12,6 artışla 1 trilyon 395 milyar 467 milyon liraya ulaştı. Ocak-Haziran döneminde ise bütçe gelirleri, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 39,1 artışla 7 trilyon 787 milyar 344 milyon liraya çıktı. Bütçe giderleri de aynı dönemde yüzde 32,7 yükselerek 8 trilyon 730 milyar 179 milyon lira oldu. Merkezi yönetim bütçesi, Haziran'da 114 milyar 164 milyon lira fazla verirken; Ocak-Haziran döneminde 942 milyar 835 milyon lira açık oluştu.

200 TL'nin gösterdiği tablo

Tek bir 200 TL ile Ocak 2009'da alınabilen mal ve hizmetler, artık 26 tane 200 TL ile alınabiliyor. 2009'daki 200 TL'nin bugünkü alım gücü 7,78 TL'ye düştü.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre; 200 TL’ler tedavüldeki banknot tutarının yüzde 90’ına dayanmışken 200 TL ile alınabilenler ise gerilemeye devam ediyor. Ocak 2009'daki 200 TL ile alınabilen mal ve hizmetler, bugün 5.143 TL'ye, yani tek bir 200 TL ile alınabilenler artık neredeyse 26 tane 200 TL ile alınabiliyor. 2009'daki 200 TL'nin bugünkü alım gücü 7,78 TL'ye düştü. Ekonomi'den Şebnem Turhan'ın haberine göre; TCMB, 200 TL’lik banknotların gücünün artmasına karşılık yeni daha büyük kupürlü bir banknot çıkarmayı planlamıyor. TCMB Başkanı Fatih Karahan sık sık bu durumun nakit kullanımının azalmasına kayıt içine geçişte önemli bir rol oynadığını dile getiriyor. Başkan Karahan, “Kayıt dışı ekonominin kayıt içine geçişi için önemli bir unsur oluşturduğundan biz mevcut durumdan memnunuz. Nakit kullanımına yönelik bir taraftan teknik ihtiyaca bakıyoruz ama bir taraftan da şu anki mevcut durumun sebep olduğu kayıt dışılıktan kayıt içiliğe geçişten de aslında mutluluk duyuyoruz” demişti.

***

Euro, TL karşısında rekor kırdı

Euro kuru, dün saat 12.50 itibarıyla 54,1137 lirayla rekor kırdı.

Döviz kurlarında yukarı yönlü hareket hız kazanırken, dolar/TL 47,05 seviyesinin, euro/TL ise 54 liranın üzerine çıktı. Dün saat 12.50 itibarıyla dolar/TL 47,0552 seviyesine yükselirken, euro/TL ise 54,0632 seviyesinde işlem gördü.

***

İnşaat üretimi yüzde 3 düştü

İnşaat Üretim Endeksi verileri, inşaat üretiminin yıllık yüzde 3 azaldığını gösterdi.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), "İnşaat Maliyet Endeksi, Mayıs 2026" verilerini açıkladı. Verilere göre; Mayıs 2026'da bina inşaatı sektörü endeksi, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 4,5 azaldı; bina dışı yapıların inşaatı sektörü endeksi yüzde 6,2 arttı ve özel inşaat faaliyetleri sektörü endeksi yüzde 3,3 azaldı.

İnşaatın alt sektörleri incelendiğinde, bina inşaatı sektörü endeksi bir önceki aya göre yüzde 0,1 azaldı, bina dışı yapıların inşaatı sektörü endeksi yüzde 0,2 azaldı ve özel inşaat faaliyetleri sektörü endeksi yüzde 1,4 azaldı.

***

Hizmet üretim endeksi azaldı

Hizmet üretim endeksi, Mayıs itibarıyla yıllık yüzde 0,2 azaldı.

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK), Mayıs'a ilişkin "Hizmet Üretim Endeksi'ni açıkladı. Verilere göre; hizmet üretim endeksi, Mayıs'ta bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 0,2 azaldı. Aynı ayda ulaştırma ve depolama hizmetleri yüzde 3,7 azaldı; konaklama ve yiyecek hizmetleri yüzde 5,8 arttı; bilgi ve iletişim hizmetleri yüzde 3,3 azaldı; gayrimenkul hizmetleri yüzde 4,3 azaldı; mesleki, bilimsel ve teknik hizmetler yüzde 4,4 arttı, idari ve destek hizmetleri ise yüzde 2,4 arttı.

Hizmet üretim endeksi, Mayıs 2026'da bir önceki aya göre yüzde 0,4 azaldı. Aynı ayda ulaştırma ve depolama hizmetleri aynı kaldı, konaklama ve yiyecek hizmetleri yüzde 1,6 arttı; bilgi ve iletişim hizmetleri yüzde 7,5 azaldı; gayrimenkul hizmetleri yüzde 0,2 arttı; mesleki, bilimsel ve teknik hizmetler yüzde 1,0 arttı; idari ve destek hizmetleri ise yüzde 1,1 arttı.

HABER MERKEZİ