Hetanê ewro çi medeniyetê ke awan bîyê, nê medenîyetan mîyan de resmê vêşî cagirewto. Merdimê zanayoxî wexto ke jew medenîyetî ser o cigeyrayîş virazenê, tewr vêşî ê medenîyetî miyan de resman geyrenê.
Resmviraştiş tena dewrê mixaran ra yenî. Wexto kî însanan mixaran de heyat ramitê, o wextî ra nat virazîyenê. Heta dewrê mixaran de însanan bi resman nuşte nuştêne. Yanê herinda herfan de resman viraştêne.
Resmviraştiş jew karê mahîrtî yo. Resmviraştiş mîyan de ehlaq, wijdan, edalet, vîrardiş, rindeyî, xasekîn, estetîk, nariney û xoserîyîye esto. Eger jew resmkarî de nê maharetî çin bî, xora o merdim resmkar nêbeno.
Dinya de çi îcad virazîyeno, mîyanê eyê îcadî de resmij esto. Gereka viraştişê her icad de resmê mîyan de bibo. Mesela resmê telefonî qilor nêbeno salkin hîna weş o. Memleketêk hetê teknolojî de raver şêro, o memleket beno memleketêk zengîn, mîyanê ê memleketî de ciwîyayîş rehet beno. Ê memleketî de aramî, edalet, heq, huqûq bibo, qiymetê resmkarî hîna weş beno. Memleketo ke hîna nêbo, resimkar nêşkeno hunerê xo rehet virazo. Mesela Tirkîya yew dewletêk hina ya.
26 kanûne 2011 de Îdrîs Naîm Şahîn hukmatê AKP de wezîrê karê zerrî bî. Şahin'î o tarîx de yew qisey kerd. Vat ke,"Resmkarê kurdan, tiwal de xo ser o resmanê avirnayînî virazenê, avirnayînê kenê siyasetî û PKK rê xîzmet kenê.”
Mesela ez bi xo qijkîyeyî ra resmkar a. Nîka min destê nêzdîyê 90 tabloyî estî. Nînan mîyan de resmê manzara estê, resmê sîyasî zî estê. Goreyê Îdrîs Naîm Şahîn’î, resmê siyasî bibê, ez nêşena sergî akerî. Wexto ke sergî abikerî, ez zana kî na dewlete rê resmê mi weş nînî. Eger resmê na dewlete rê weş bîyenê, ez zî ê resman ra sergî anêkena. Eke na dewlet, dewletêk demokratîk biba, ez eşkenê hîna resmê weşî bivirazî.
Nê memleketî de hendêk zihnîyetê Naîm Şahîn’î bibo resmkaran rê heyat nêmaneno. 30 serrî verê mi sergî akerdî. Wexto resmê mi hendê nikay weş nêbî. Nika mi resmê zaf kerdî rind, feqet ez ver zihnîyetê na dewlete ra sergî anêkena.
Hukmatê nikayîn huner û hunermendî rê zaf hes nêkeno
Melîh Gokçek wexto ke bi serekê Şaredarîya Enqere ,Enqere de Altinparqî de şi heykelê 'Perîler Ulkesî' ver de vindert û va: "Ez pê kena hunerê winayînî" Reyna Serekokamerê nikayîn Erdogan’î, Qers de seba 'Heykelê Însanîyetî' (Însanlik Heykelî), vat ke "No heykel, jew heykelo salmekî yo (ucube )". Afganîstan de Talîban, Sûrîye û Iraqî de DAIŞ’ijan pêronê karê hunerê xirab kerdî, talan kerdî. Welhesil heme dewletî wayîrê zîhnîyetê xirabî yî û hunerî ra zaf durî yî.
Bi qiseyo dergin zî kilmek zî, cayo ke demokrasî raver nêşîyo, hunermendî nêşkenî hunerkarîyê xo rehet bikerenê.