Avusturya; Avrupa Topluluğu Adalet Divanı’nın (ATAD) Avrupa’da yaşayan Türkiyelilere vize ve oturum şartlarının zorlaştırılmayacağına dair kararını ilk uygulayan ülke olacak.
Avrupa’da ki özellikle Almanya’da yaşayan okurlarımızın bize yazdıkları veya sordukları sorunlarını, mümkün olduğu kadar bu köşemizde cevaplandırmaya çalışıyoruz. İşte bu hafta ise Avusturya’da yaşayan okuyucularımızı ilgilendirecek önemli bir konu olan ‘Aile Birleşimi İçin Dil Şartı‘nı işlemeye çalışacağız.
Bilindiği gibi Avusturya’da 1 Temmuz 2011’dan itibaren yürürlüğe giren yeni Yabancılar Kanunu, ülkede bulunan yabancıların yaşam koşullarının yanı sıra, aile birleşimi şartlarını da ağırlaştırdı. Buna göre, Avusturya’ya aile birleşimi yoluyla gelecek olan göçmenlerin bulundukları ülkede temel seviyede Almanca öğrenme şartı getirildi. Almanca bilmeyenlere aile birleşimi vizesi verilmeyecek. Ayrıca Avusturya’ya geldikten sonra Almanca seviyesini bildiğini kanıtlama süresi beş yıldan iki yıla düşürüldü.
Hollanda ve Almanya yanı sıra Avusturya’da da uygulanmaya başalanan bu dil şartı sonucu birçok yabancı aile mağdur duruma düşmüş ve ailelerin birleşmesi gerçekleşememiştir. Mağdur durumda olan kimi ailelerin sorunları hukuk yoluyla çözmede ısrar etmeleri sonuçu davalar Avrupa Toplulukları Adalet Divanı’na (ATAD) taşırılmıştı.
ATAD konuyla ilgili yapılan şikayeteleri inceleyerek, dil şartının ailelerin birleşimi önünde engel olamayacağına dair tavsiye niteliğinde karar vermişti. Hollanda ATAD‘nın verdiği bu tavsiye kararı doğrultusunda, aile birleşimi vizesi verirken aranan uyum sınavı şartını Türk vatandaşlarına Ortaklık Sözleşmesi’nden doğan hakları çerçevesinde, yurtdışında uyum sınavının uygulanamayacağı yönünde karara vererek dilbilgisini önşart olmaktan çıkarmıştı.
Hollanda’dan sonra Avusturya da dil şartını askıya aldığını beyan etti. Avusturya Danıştayı, Avusturya’nın 1995’ten buyana AB üyesi olduğu ve bu tarihten buyana yabancılar yasasında yaptığı bazı değişikliklerin, Türkiyelilere uygulanamayacağına kararını verdi. Danıştay; ATAD’ın vermiş olduğu kararı kabul ettiklerini ve kararının kesin olarak uygulanacağını açıkladı. Avusturya vatandaşları ile evli Türkiyelilerden ‘Türkiye’den gelmeden önce Almanca öğrenme’ ya da uyum sözleşmesi gibi şartlar aranmayacak. Ayrıca aile birleşimi için koşulan diğer bir şart ise evlilikte 21 yaş sınırının da kaldırılmış olmasıdır.
Bu kararın Avusturya vatandaşı olmayan tüm Türkiyeliler için de geçerli olması için taraf olanların dava açarak hukuk mücadelesi vermeleri gerekmektedir. Çünkü mevcut karar ile sadece Avusturya vatandaşları ile evli Türkiyelilere dil şartı zorunluluğunu ortadan kaldırmaktadır.

(Dosya Nr: EuGH, In Case: C‑256/11,
Verwaltungsgerichtshof -Austria:
2011/22/0313-8)

Ek Bilgiler:
- Ankara Anlaşması ile AB’nin en yüksek ve son yargı mercii olan Avrupa Toplulukları Adalet Divanı (ATAD) AB-Türkiye Ortaklık Hukuku alanında ortaya çıkabilecek yorum sorunları konusunda yetkili kılınmış, mahkeme terminolojiye Soysal Kararı olarak geçen 19 Şubat 2009’da açıkladığı karar ile Katma Protokol’ün yürürlüğe girdiği 1 Mart 1973 tarihinde Türk vatandaşlarına vize uygulamayan ülkelerin, o tarihten sonra vize uygulaması getiremeyeceğine hükmetti. Karar, Türkiye ile AB arasında 23 Kasım 1970’te imzalanan Katma Protokol’ün 41/1. maddesine atıfta bulunarak hizmet sunmak amacıyla AB ülkelerine giden Türk vatandaşlarına yeni kısıtlamalar getirilmesini yasaklamıştı.
- Avrupa Toplulukları Adalet Divanı-ATAD (Europäischer Gerichtshof-EuGH) Avrupa Birliği bünyesi içinde yer alan en yüksek mahkemedir. Avrupa Birliği üyesi ülkeleri arasında, Avrupa Birliği hukukunu ilgilendiren konularda son sözü söyleyen kurumdur. Bu Kurum 1952 yılında Lüksemburg şehrinde kurulmuştur. Mahkeme, her Avrupa Birliği üyesi ülkeden bir yargıçtan oluşur, ancak bu üyelerden yalnızca on üçü büyük salonda davalara bakar.

YEK-KOM Beratungsstelle/
Adres: Graf Adolf Str.
70a,40210 Düsseldorf
hukukyardim@gmx.net
Tel: 0211 830 29 25