Bu köşemizde son iki haftada Avusturya’da ikamet eden yabancılara verilen Oturma Müsadesi türlerini işlemiştik. Bu hafta ise; ayrılma ve boşanmanın Avusturya Yabancılar Kanunu’nun bir yabancıya nasıl yansıyacağının kısaca burada incelemekte yarar var:

Eğer bir yabancı Avusturya’daki oturum iznini aile birleşimi üzerinden, yani eşinden dolayı almışsa; olası bir boşanma durumunda mutlaka oturum veya yerleşme izni ile ilgili danışma bürolarından önceden bilgi edinilmelidir. Çünkü Avusturya’da 3. Ülke Vatandaşları 5 yıl boyunca evli eşlerinin üzerinden bağımlı oturum izni alırlar. Oturum hakkını aldıktan bir sene sonra aile yakını olarak yerleşme izni ve buna bağlı olarak çalışma müsadesi alma hakkı doğar.
5 senenin bitiminden sonra, eğer müsaade şartları yerine getiriliyor ise, kendi başını oturum hakkını alınabilir. Eğer ilk beş sene içinde bir ayrılma veya boşanma sebebiyle aile mensupluğu durumu ortadan kalkar ise, esas itibarı ile bağımlı oturum hakkı da ortadan kalkmış olur.
İstisnalar: Oturum hakkını kendi başına alabilmek için gerekli olan şartların yerine getirilmiş olması, bu da her durum için kişisel olarak ele alınır (nafaka veya geliri, kalacak yer, hastalık sigortası); birlikte yaşanılan kişinin ölümü; birlikte yaşanılan kişinin büyük ölçüde kusurlu olduğu tespit edilerek kendisinden boşanmak; fiziksel veya ruhsal şiddete maruz kalınarak boşanmak veya birlikte yaşanılan kişinin cezai sorumlu olarak yargılanması ve neticesinde yerleşim izninin elinden alınması. Bağımlı olarak verilen oturum hakkından yararlanmak için yukarıdaki belirtilen istisnai durumları için derhal resmi makamlara bilgilendirmek gerekir.  
Avusturya vatandaşlarının aile mensupları; aynı şekilde, birlikte yaşadıkları kişi (evli eş) üzerinden beş senelik bir süre için bağımlı oturum ve çalışma müsaadesi verilir. Şayet ilk beş sene içinde aile ­mensubu niteliğini kaybetmesi sözkonusu olursa, Avusturya vatandaşlarının yabancı uyruklu eşleri de kurallar gereğince oturum hakkını kaybederler.
İstisnalar: Oturum hakkını kendi başına alabilmek için gerekli olan şartlar kişinin şahsi durumuna göre (nafaka veya geliri, kalacak yer, hastalık sigortası)ele alınır. Şu özgün hallerde;  eşin ölümü, birlikte yaşanılan kişinin büyük ölçüde kusurlu olması, fiziksel veya ruhsal şiddete maruz kalma durumlarında oturum hakkı korunur.

Avusturya hukukunda boşanma türleri
Anlaşmalı Boşanma için gerekli şartlar şunlardır: Evlilik birlikteliğinin en az yarım seneden beri (ortak ikamet halinde de) ortadan kalkmış olması, evliliğin şiddetli geçimsizlikle sarsılmış olması, eşlerin her ikisinin de boşanma hususunda hemfikir olmaları ve boşanmanın getireceği neticeler üzerine aralarında bir sözleşme yapmış olmaları. Boşanma sonuçlarını taraflar aralarında görüşerek yapacakları boşanma sözleşmesinde düzenlerler.
Tartışmalı boşanma: Şayet evlilik birlikteliğinde eşlerden biri kusur işlemiş ise (bedensel şiddet ve tehdit, nafaka ödememek, sebepsiz olarak evi terketmek) gibi konular tartışmalı boşanma davası kapsamında boşanma sebebi olabilirler. Boşanma davası ancak işlenen evlilik kusurunun üzerinden 6 aydan daha fazla bir zaman geçmemiş ve mağdur eş tarafından affedilmemiş ise açılabilir. Boşanma sebebinin öğrenilmesinden itibaren başlayan altı aylık süre, ortak ikamet durumu ortadan kalkmadığı sürece veya kusurlu davranışın devam etmesi halinde sona ermiş sayılmaz.
Ortak ikamet birlikteliğinin ortadan kalkmasnıdan üç sene sonra ve evlilik müessesesinin şiddetli geçimsizlikle sarsılması durumunda, eşlerden her biri gerekçe göstermeden boşanma davası açabilir. Ancak ortak ikamet durumu altı seneden beri zaten ortadan kalkmış ise, açılan dava da boşanma ile sonuçlanır.

YEK-KOM Beratungsstelle/
Adres: Graf Adolf Str.
70a,40210 Düsseldorf
hukukyardim@gmx.net
Tel: 0211-1711454