BDP Bingöl Milletvekilli İdris Baluken, Meclis Başkanlığı’na verdiği araştırma önergesinde, toplu mezarların açılması ve kemiklerin kimlik tespit işlemlerinin de dünyadaki örnekleri gibi, Türkiye’nin de taraf olduğu Minnesota Otopsi Protokolü’ne uygun yapılması gerektiğini kaydetti. Baluken ‘’Hükümetler tam yetkili ve bağımsız bir komisyon kurarak araştırmaya başlamalı. Komisyon; tarafsız, yetkinlikleri ve bağımsızlıkları kabul görmüş kişilerden oluşmalı. Tarafsızlığa gölge düşürülmemesi için komisyon üyelerinin, muhtemel herhangi bir kişi, kamu organı, siyasi parti, ya da örgütle bağlantılı olmaması gerekir“ dedi. Baluken, binlerce toplu mezarın olduğunu vurgulayarak, Türkiye’deki bu toplu mezar gerçeğinin Meclis tarafından uluslararası hukuka uygun biçimde araştırılmasını istedi.

İHD: Toplu mezarlar açılsın


İnsan Hakları Derneği yaptığı açıklamada, Mardin Dargeçit’te bulunan kemiklerin, 17 yıldır söyledikleri gerçeği ortaya çıkardığını belirttirek, diğer 253 toplu mezarın da açılmasını talep etti.
İnsan Hakları Derneği (İHD), önceki gün Mardin ve Şırnak’ta yapılan kazılarda insan kemiklerinin ortaya çıkmasını, yıllardır söyledikleri gerçeklerin açığa çıkması olarak değerlendirdi. İHD’nin hazırladıkları toplu mezar haritasında yer alan 253 toplu mezarın Minnesota Protokolü’ne uygun açılmasını talep etti. Mardin Dargeçit İlçesine bağlı Bağözü’nde (Tiruva) 1995’te gözaltında kaybedilen 6 kişinin cesedine ulaşmak amacıyla önceki gün yapılan kazıda iki kuyuda insan kemikleri ve elbise parçaları bulundu.

Yıllarca ‘serbest bıraktık’ dediler

İnsan Hakları Derneği (İHD) İstanbul Şubesi’nde yapılan basın açıklamasını okuyan Aldülbaki Boğa, Dargeçit’te 17 yıldır sürdürdükleri mücadeleyi ve sonuçlarını şu sözlerle sıraladı:
- Dargeçit’te  gözaltına alınarak kaybedilen kişiler için „serbest bıraktık, terör örgütüne katıldılar“ demişlerdi. Suç duyurularımızı soruşturmak yerine takipsizlik kararıyla kapatmışlardı.
- 2009’de Dargeçit Cumhuriyet Başsavcılığı başvurumuz sonucu düzenlediği fezlekede Davut Altunkaynak (13),  Seyhan Doğan (14), Nedim Akyön (16), Abdurrahman Olcay (20),  Mehmet Emin Aslan (19), Abdurrahman Çoşkun (21), Hikmet Kaya’nın (24) gözaltında kaybedildiği ve Süleyman Seyhan’ın (57) işkence ile öldürülüp yakılarak bir kuyuya atıldığı kabul edildi.
- Fezlekede Dargeçit’teki olaya kendisi de tetikçi olarak katılmasına rağmen, kayıp yakınlarına bilgi veren Dargeçit İlçe Jandarma komutanlığında görevli Uzman Çavuş Bilal Batırır’ın da komutanlarının emriyle askeriyenin kazanında yakılarak kaybedildiği yer aldı.
- Fezlekede failler ,“Silahlı örgüt kurma, silahlı örgüte üye olma, örgütün faaliyetleri nedeniyle kasten insan öldürme, azmettirme, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma“ ile suçlandılar.
- Bu isimlerden dönemin Dargeçit Jandarma Komando Tabur Komutanı Hurşit İmren, halen Sivas Çepni beldesinin CHP’Iİ Belediye Başkanıdır. Dönemin Dargeçit Jandarma Bölük Komutanı Mehmet Tire ise halen Bodrum Gümüşlük’ün Demokrat Partili Belediye Başkanıdır.

Aileler elleriyle kazdı
- Kemiklere ulaşmak amacıyla 17 Şubat’ta açılan kuyularda bir bulguya rastlanılmadı ve kazı sonlandırıldı.
- Aileler, elleriyle açtıkları başka bir kuyudan çıkan yanmış iki kemik parçasını savcılığa teslim ettii; Diyarbakır Özel Yetkili Savcılığı’na yazılı başvuru yaptı.
- 22 Şubat’ta köyde yapılan ikinci kazı çalışmasında açılan iki kuyuda insan kemikleri ve elbise parçaları bulundu. Kadri Doğan bulunan kazağın kardeşi Seyhan’a ait olabileceğini söyledi.
- Hazni Doğan 12 yaşındayken ağabeyi Seyhan Doğan’la aynı operasyonda gözaltına alınmış, işkence görmüş, ağabeyi ve diğer kayıplara yapılan işkencelere tanıklık etmişti.

Kazı bugün devam edecek
Dargeçit’teki kazıya bugün devam edilecek. Yine önceki gün Şırnak Güçlükonak’a bağlı Yağızkonak Köyü Özbaşoğlu Mezrası’nda yapılan kazıda iki kişiye ait kemikler ve giysiler bulundu. Aileler giysilerin kemiklerinin Ömer Çetin ve Ahmet Güler’e ait olduğunu teşhis etti.

 İSTANBUL