Onlarca yıldan bu yana Berlin’de Kürtlerin anadilerini okulda öğrenmesi ve öğretmesi için verdiği mücadelenin amacına ulaşacağına dair çok güçlü sinyaller var.

YEKMAL’in (Kürt Veliler Derneği) öncülük ettiği Alman eğitim kurumları ile bir dizi görüşme ve girişim ile birlikte öğrencilerin talep etmesi liselere kadar olan eğitim kurumlarında Kürt öğrenciler, anadilerini öğrenebilecek.

 

Kürtlerin topluluk hakları tanınmıyor

Almanya‘da yaşayan Kürtler, halen geldikleri ülkelerin resmi ideolojilerine tabii tutuldukları için topluluk olma haklarının bir çoğundan yararlanmıyor. Arap, Türk, Leh, Rus ve benzeri göçmen topluluklara, okularda kendi anadilerini öğrenme hakkı tanınırken Kürtlere, bu hak ilk kez 2010 yılında tanınmasına rağmen halen bazı eyaletlerde uygulama yok. Kürtlerin son derece doğal olan hakkı bazı eyaletler tarafından tanınmıyor.

Kürtçe anadilde eğitimi için gerekli düzenlemeyi yapmayan eyaletlerinden biri olan Berlin Eyaleti. Ancak yapılan girişimler ile Senato’nun, liseye kadar olan okullarda Kürtçe anadili eğitiminin önünü açmak için ilgili yönetmenlikte değişikliğin yapılması bekleniyor.

1970 yetmişlerden beri başvurular olmasına rağmen, okullarda Kürtçe anadilde eğitim için düzenleme yapmayan Berlin Eyalet Senatosu, muhatap olarak Türkiye Başkonsolosluğu’nu gösteriyor. Senato‘nun göçmenlerin anadillerinde eğitimini düzenleyen yönetmenliğine göre, göçmen grubların anadilde eğitim taleplerini karşılayacak eğitmen, geldikleri ülkelerin başkonsolosluğuyla yapılan başvuru ve ilgili ülkeden getirtiliyor. Aynı şekilde Kuzey Kürdistanlı öğrenciler de bir Alman okulunda anadilde eğitim görmek istediği zaman Senato, onları Türk konsolosluğuna yönlendiriyor. Türk Konsolosluğu ise Türk devletinde olduğu gibi, sadece Türkçeye olan talep doğrultusunda eğitmen gönderiyor.

 

Berlin Senatosu: Kürtçe eğitme açığız

2014 yılında Yeşiller Partisi Berlin Eyalet Milletvekili Dr. Turgut Altuğ, Senato’ya Kürtçenin Berlin Eyalet okullarında öğretilmesi ile ilgili soru önergesi verdi. Önergeye Senato’nun Gençlik ve Bilim İdaresi’ni temsilen Mark Rackles yazılı olarak cevap verdi. Cevapta Berlin‘de şimdiye kadar bu konuda bir talebin olmadığı belirtiliyor, Berlin Senatosu‘nun Kürtçenin okullarda öğretime açık olduğu ve yeterli talebin olması durumunda bunun koşullarının sağlanacağı belirtilmişti.  

Senatonun bu resmi açıklaması üzerine, YEKMAL Koordinatörü Günay Darıcı, soru önergesini cevaplayan Berlin Senatosu Sekreteri Mark Rackles‘e bir dilekçe yazarak, 30 yıldan beri bu alanda çalıştıkları, okullarda Kürtçe talebinin olduğunu ve kendilerinin de bu talebi karşılayacak eğitmen ve eğitim materyalerini sağlayabileceklerini belirterek konu hakkında görüşme talebinde bulundu.

 

Türk konsolosluğu sadece Türklere konsolos

Berlin Senatosu, görüşme talebine verilen olumlu cevap üzerine 2015 yılının Mart ayında Berlin Gençlik, Bilim ve Eğitim İdaresi yöneticilerinden Daniela Borck ile bir görüşme yapıldı. Görüşmede Borck, Kürtçe‘nin okullarda öğretilmesine sıcak baktığını belirtiyor ama yine daha önce olduğu gibi, Senato‘nun göçmen topluluklarının okullarda anadilde eğitim görmesini düzenleyen yönetmenlik gereği olarak, Kürtçe ders verecek eğitmenin Türk Konsolosluğuna başvurularak sağlanması istendi.

Bunun üzerine YEKMAL tarafından Türk Eğitim Ataşesi Ahmet Başar Şen’e bir dilekçe yazılarak, iki okulda verilecek Kürtçe anadili eğitimi için 2 Kürtçe öğretmeni ve gerekli eğitim materyallerinin tedarik edilmesi talep edildi ama Türk konsolosluğu tarafından bugüne kadar dilekçeye yanıt verilmiş değil.

 

Yeşiler Partisi süreci takip edecek

Daha sonra farklı yerel aktörler nezdinde girişimler yapan YEKMAL, en son yine Yeşiller Partisi Berlin Eyalet Parlamentosu Milletvekili Turgut Altuğ ve Yeşiller Partisi Berlin Eyaleti Eğitimden Sorumlu Sözcü Anja Kofbinger ile Berlin DESTDAN Kürt Kadın Meclisi, Kurdische Zentrum (Kürt Merkezi), Kurdische Gemeinde (Kürt Cemaati), KKH (Kürdistan Kültür ve Yardım Derneği), IKK (Kirmanckî Enstitüsü) temsilcileri ve Yeşiller eski Milletvekili Rıza Baran’ın içinde olduğu bir heyet görüşme yaptı. 

Görüşmede Berlin’deki bütün Kürt kurumlarının okullarda anadilde eğitim için talebi olduğu belirtildi. Yeşiller Partisi, Senato yönetmenliğindeki gerekli değişiklikleri yapılması için girişimlerde bulunacaklarını dile getirdi. 

Görüşmeye katılan Kürt kurum temsilcileri, YEKMAL’in hem yıllardır bu alanda çalışmalar yürütmesinden, hem de Alman kurumları ile Kürt kurumları arasında hızlı bir iletişim sağlayacağından bu kurumun muhatap alınmasını kararlaştırdı. 


YEKMAL ve Kürt Enstitüsü ortak çalışacak

Bütün bu süreci başından beri takip eden ve yürüten YEKMAL Koordinatörü Günay Darıcı, Kürtçe anadilde eğitime Berlin Eğitim Senatosu’nun onay verdiğini, kısa süre içinde tamamlanmasını umduklarını belirtti. Darıcı, YEKMAL’in Kürt Enstitüsü ile öğretmen ve eğitim materyalleri üzerinde çalışacağını sözlerine ekledi. Bu süreci Kürt aileleri ile birlikte götürmek istediğini belirten Darıcı, anadilde eğitimin olabilmesi için Kürt ailelerin aktif bir şekilde işin içinde olması ve çocuklarını da bu yönlü motive etmesi gerektiğini belirtti. 


Kolektif hakları için talepleri olmalı

Darıcı ayrıca son iki yıl içinde yerelde Alman idarecilerinin Kürtlere yaklaşımında olumlu bir gelişim olduğunu, dernek olarak yaptıkları görüşmelerde bunu çok net hissettiklerini dile getirdi. Darıcı, YEKMAL önce daha önce ‘terörist’ olarak kırminalize edildiğini bugün ise yereldeki yöneticilerin oldukça sempatiyle kendilerine yaklaştıkları, daha fazla proje yapmaları için kendilerini teşvik ettiğini sözlerine ekledi.  

Darıcı devamla Kürtlerin yerel yönetimlere daha çok katılarak, kolektif haklardan daha çok yararlanmasını istedi.  


FEHMİ KATAR/BERLİN