Birleşik Krallık'ta dün genel seçim yapıldı. Krallık’ı oluşturan İngiltere, İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda'da yaklaşık 42 milyon seçmen bulunuyor. Birleşik Krallık'ta oy verme işlemi dün yerel saatle 22:00'ye kadar sürdü. Oy sayım işleminin İngiltere'nin yüzde 80'inde yerel seçim de yapıldığı için yavaş ilerlediği belirtildi.
Liderler de oylarını kullandı
UKIP lideri Nigel Farage, İşçi Partisi lideri Ed Miliband, Yeşillerin lideri Natalie Bennett, SNP lideri Nicola Sturgeon ve Muhafazakar lider Başbakan David Cameron sabah erken saatlerde oylarını kullandılar. Bazı seçmenler ise postayla ve bu seçimlerde ilk defa olmak üzere internet üzerinden oy kullandı. Geçen seçimlerde posta ile oy kullananların oranı yüzde 15'i bulmuştu.
Seçim sistemi nasıl?
İngiliz seçim sistemi dar bölge ve çoğunluk esasına göre düzenlendiği, yani 650 seçim bölgesinde en çok oyu alan doğrudan milletvekili seçildiği için, herhangi bir siyasi partinin aldığı yüzdelik oyla, sahip olduğu sandalye sayısı doğru oranda olmayabiliyor. Seçilmelerine yüksek olasılık verilmese de bu genel seçimde dört Türkiyeli ve Kuzey Kıbrıs kökenli aday da milletvekilliği için yarıştı. Muhafazakar Parti'den Gönül Daniels ve Isabel Sigmac, İşçi Partisi'nden İbrahim Mehmet ve Liberal Demokrat Parti'den Turhan Özen milletvekili adayları arasındaydı.
Koalisyon hükümeti çıkabilir
Bu yılki genel seçimler, İngiltere tarihinin en başa baş giden sandık yarışı olarak anılıyor. Zira kamuoyu yoklamaları, ülkede hiçbir siyasi partinin tek başına iktidar olabilecek 326 milletvekili sayısına ulaşamayacağını ve David Cameron liderliğindeki Muhafazakar Parti ile Ed Miliband liderliğindeki İşçi Partisi arasındaki mücadelenin başa baş geçeceğini ortaya koyuyor.
Anketler ne diyor?
Tüm anketlerin ortalamasına göre, Muhafazakar Parti yüzde 34, İşçi Partisi yüzde 33, Birleşik Krallık Bağımsızlık Partisi (UKIP) yüzde 14, Liberal Demokrat Parti yüzde 8 ve Yeşil Parti ise yüzde 5 oranında seyrediyor. Seçim sonucu ihtimalleri arasında koalisyon hükümeti, azınlık hükümeti ve "güven ve destek" hükümeti gibi seçenekler bulunuyor. Tüm bu seçeneklerde Liberal Demokrat Parti, İskoç Ulusal Partisi (SNP), aşırı sağın yükselen bir sembolü haline gelen UKIP gibi küçük siyasi partilerin hükümetin oluşturulması aşamasında verecekleri destek önem taşıyacak.
Hükümetin kurulması zaman alabilir
Sandıktan kamuoyu yoklamalarındaki gibi bir sonuç çıkarsa, hükümetin kurulmasının zaman alması bekleniyor. Mevcut rakamlar, seçim sonrası iki siyasi partinin birleşmesiyle bile 326 sayısına ulaşmanın mümkün olmayabileceğine işaret ediyor. Bu durumda siyasi partilerin azınlık ya da "güven ve destek" hükümeti arayışına girmesi bekleniyor. Azınlık hükümetlerinde sandalye sayısı en fazla olan siyasi partinin herhangi bir yasayı geçirmesi için diğer siyasi partilerin desteğine ihtiyacı oluyor. "Güven ve destek" hükümetinde ise en fazla oyu alan parti güvenoyu ve bütçe konularında diğer siyasi partilerin önceden desteğini alıyor ve bu yönde anlaşma yapılıyor.
Erken seçim de gündeme gelebilir
İngiltere Kraliçesi 2. Elizabeth'in yeni hükümetin programını okumasıyla parlamentonun resmen çalışmaya başlayacağı tarih, 27 Mayıs olacak. Dolayısıyla bu tarihe kadar ülkede siyasi partilerin hükümeti kurma çalışmaları yürütmesi ve yoğun pazarlıkların yaşanması bekleniyor. Hükümetin güvenoyu alamayarak kurulamama ihtimalinden de bahsedilen Birleşik Krallık'ta, erken genel seçim olasılığı da bulunuyor.
Önceki hükümet koalisyondu
İngiltere'de 2010 yılında yapılan genel seçimlerde, hiçbir partinin tek başına hükümet kurmak için yeterli milletvekili sayısına ulaşamaması üzerine sandıktan birinci çıkan Muhafazakar Parti, Liberal Demokratlarla koalisyon hükümeti kurmuştu.
LONDRA