Türk devletinin ABD’nin telkini sonucu Bağdat’ın tepkisini çeken Başika’daki askerlerinin bir kısmını Barzani yönetimindeki alanlara kaydırdığı açıklandı. Haberi dün sabah ilk olarak İngiliz haber ajansı Reuters geçti. Reuters, bir Türk askeri kaynağına dayandırdığı haberinde askerlerin ‘yeni bir düzenleme kapsamında çekildiklerini’ belirtti. 

Türk devletinin resmi ajansı Anadolu Ajansı da aralarında tankların bulunduğu 10-12 araçlık konvoyun Güney Kürdistan’a ‘intikal ettiği’ni aktardı. Barzani yönetimine yakınlığıyla bilinen Rudaw internet sitesi göre ise 10 araçlı askeri konvoy kamptan ayrılırken, geride az sayıda askerle ekipman ve silah kaldı. Rudaw ayrıca Başika bölgesine giden TIR’ların geri dönerek Duhok’a ulaştığını, sınır kapısından Türkiye’ye giriş yapacaklarını bildirdi. 


Peşmerge komutanı: Göstermelik hareket

Diken haber sitesine konuşan adını vermek istemeyen bir Peşmerge komutanı ise geri çekilme hazırlıklarının cumartesi günü başladığını, hazırlıkların tamamlanması ve Türkiye’den yola çıkan boş askeri TIR’ların Musul’a ulaşmasının ardından dün sabah yerel saatle 06:00’da bir bölüm Türk askerinin bölgeden ayrıldığını söyledi. Başika’daki üsten sekiz tank ve TIR’larla 144 askerin çekildiğini, ancak üste halen 450 Türk askerinin bulunduğunu vurgulayan Peşmerge komutanı, Türk devletinin çekilme hamlesinin ise “tepkileri dindirmek için yapılan göstermelik bir hareket” olduğunu vurguladı. 


Bağdat: Çekilmeyi doğrulayan bilgi yok!

Sputnik’e konuşan Iraklı bir hükümet yetkilisi de Irak yetkililerinin askerlerin çekildiği konusunda bilgilendirilmediklerini söyledi. İsimsiz kaynak, “Şu anda elimizde Türk askerlerinin Irak’tan çekildiğini doğrulayan bir bilgi yok” dedi. Irak Dışişleri Bakanı İbrahim Caferi de geçen hafta Bağdat’ta resmi temaslarda bulunan Türk heyetinin askeri birliklerin Irak’tan geri çekilmesini kabul ettiğini, ancak sözünü tutmadığını söyledi. Öte yandan baştan beri Türk askerlerinin bir an önce topraklarını terk etmesini isteyen Irak’ın Kürt Cumhurbaşkanı Fuad Masum ise dün Şii Başbakanı Haydar El Abadi ve Sunni Meclis Başkanı Selim el-Cuburi ile siyasi partilerin liderleriyle bir araya gelerek işgale karşı neler yapacaklarını görüştü. Toplantıda, başta Irak topraklarındaki Türk askeri varlığının kabul edilmemesi ve merkezi hükümet ile Kürt Bölgesel Yönetimi arasındaki anlaşmazlıkların çözülmesi konuları olmak üzere 14 noktanın neticeye kavuşturulduğu belirtildi. Irak Cumhurbaşkanlığı’ndan yapılan yazılı açıklamada, “Herhangi bir devletin Irak’a vereceği desteğin, resmi kanallar ve hükümetle yapılacak anlaşma aracılığıyla olması gerekir. Irak hükümetiyle öncesinde bir anlaşma olmaksızın Türk askerlerinin, ülke topraklarına girmesi, kabul edilemez  ve bunun karşısında sessiz kalınamaz” denildi.


Ne olmuştu?

20 yılı aşkın bir süredir KDP’nin onayıyla PKK’ye karşı Güney Kürdistan’da konuşlanan Türk ordusu en son 4 Aralık’ta Irak’ın Musul kentine bağlı Başika bölgesine yüzlerce asker ve tank sevk etmişti. Türk ordusunun yığınak yaptığı Başika’nın halihazırda halen DAİŞ’in kontrolünde olan Musul’a çok yakın olması bir çok soru işaretlerini de beraberinde getirmişti. Sevkiyat Irak merkezi hükümetinin de büyük tepkisine yol açmıştı. Irak Başbakanı Hayda El Abadi, bunun bir işgal girişimi olduğunu belirterek Türk devletine “48 saat içinde askerinizi çekin yoksa tüm seçenekler masada” ültimatomunu vermişti. AKP Hükümeti ise Bağdat’la yapılan anlaşma üzerine asker gönderildiğini ve çekilmenin söz konusu olmadığını duyurmuştu. Türk tarafı, DAİŞ’le mücadele eden peşmerge güçlerinin eğitilmesi için Başika’ya asker sevk edildiğini savunmuştu ancak bu açıklamaları pek inandırıcı bulunmamış, “maksat eğitim ise tanka, topa ne hacet?” soruları yöneltilmişti. 


Barzani işgali savunmuştu

KDP Başkanı Mesud Barzani’nin YPG ve PKK’ye karşı işbirliği yaptığı Türk devletinin işgal girişimi savunarak, “Mesele çok büyütüldü” demesi ise Bağdat’ta ve Kürt kamuoyunda büyük tepkiye neden olmuştu. Barzani’nin sevkiyattan bir kaç gün sonra gittiği Ankara’da önce MİT ile görüşmesi de “Barzani, Türkiye’ye neyin istihbaratını verdi” sorularına neden olmuştu. 


Barzani neyin peşinde?

Hewlêr ile Ankara’nın yeniden yakın ilişkiler içine girmesi ise son dönemlerde başkanlık koltuğunu bırakmadığı için halkın tepkisini çeken ve imajı sarsılan Barzani’nin Türk devleti ile işbirliği yaparak, tıpkı Erdoğan gibi iktidarını sağlama almaya çalıştığı yorumlarına sebep olmuştu. 


ABD Bağdat’tan yana tavır aldı

ABD ise Mesud Barzani’nin aksine Bağdat’tan yana tavır alarak Irak’a yapılan herhangi bir yabancı asker sevkiyatının merkezi hükümetin onayıyla gerçekleşmesi gerektiğini vurgulamıştı. ABD’nin arabulucu olması sonrası Ankara ve Bağdat arasında görüşmeler yapılmıştı. Irak merkezi hükümetinin, Türkiye’nin Musul’a asker sevkiyatına tepki göstermesi üzerine geçen hafta Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı Feridun Sinirlioğlu ve MİT Müsteşarı Hakan Fidan, konuyu görüşmek Bağdat’a gitmişti. Türk yetkililerin Irak Başbakanı Haydar El Abadi, Dışişleri Bakanı İbrahim Caferi ve Savunma Bakanı Halit El Ubeydi ile görüşmesi sonrası başbakanlık açıklamasında, Irak’la anlaşmaya varıldığı söylenmişti. 


Mutabakata varılmıştı

Ankara’nın ABD’ye verdiği teminatlar üzerine Bağdat’la vardığı mutabakatta Türk devleti Başika’daki asker sayısını sevkiyat öncesindeki seviyeye geri indirmeyi taahhüt etmişti. Görüşmeye dair Türk Başbakanlığı’ndan yapılan “Askeri personelin alandaki eğitim ve güvenlik durumuna göre yeniden tanzim hususu da Irak Hükümetinin hassasiyetleri dikkate alınarak kararlaştırılmış, aynı zamanda, Irak Hükümetiyle güvenlik alanında işbirliğinin derinleştirilmesini teminen yeni mekanizmalar oluşturulması için bir çalışma başlatılması konusunda mutabık kalınmıştır” açıklaması da Başika’da asker sayısında azaltmaya gidileceğini dair bir sinyal olarak görülmüştü. 


Erdoğan krizi tırmandırdı

Ancak Bağdat’la yapılan mutabakata rağmen Türk Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye’nin Irak’taki askerlerini geri çekmesinin söz konusu olmadığını hatta gerekirse bu sayının artarılabileceğini söyleyerek krizi tırmandırmıştı. Bunun üzerine Bağdat yönetimi de Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’ne mektupla başvurarak, Türk askerlerinin Irak’tan “bir an önce, koşulsuz” çekilmesini talep etmişti. Türk askerlerinin bir kısmının Başika’dan çekildiği haberleri de bu açıklamaların ardından geldi. 


 HABER MERKEZİ