İsviçre’nin Cenevre kentinde, Esad rejimi ile Batı güdümlü Suriye Muhalif ve Devrimci Güçler Ulusal Koalisyonu (SMDK) temsicileri arasındaki görüşmeler dün altıncı gününe girdi; ancak taraflar ne siyasi ne de insani konularda hala bir uzlaşmaya varmış değil. Zira her iki taraf arasında derin bir güvensizlik söz konusu. Kuşatma altındaki Humus’tan sivillerin tahliye edilmesi ve kente acil olarak insani yardım gönderilmesi ile rehine takası konularında anlaşamayan taraflar, geçiş hükümeti konusunda da ciddi fikir ayrılığı içinde.


Geçiş hükümeti masada
Cenevre 1 Bildirisi’nin uygulanmasını isteyen SMDK heyeti, Beşar Esad rejiminden hiç kimsenin kurulacak geçiş yönetiminde yer almaması yönündeki teklifinde ısrarlı. Beşar Esad’ın varlığını tartışmaya dahi açtırmayan Şam rejimi temsilcileri ise görüşmelerin ilk beş gününde konuyu gündeme aldırmadı.

Fikir ayrılığı sürüyor
Dün devam eden görüşmelerde ilk kez taraflar “geçiş yönetimi” üzerine görüşlerini açıklamaya başladı. Taraflar BM Temsilcisi Lahkdar Brahimi arabulucuğunda iki saat  boyunca görüşlerini ve bazı çekincelerini dile getirdi. Görüşme sonrası basına konuşan SMDK sözcüsü Luey Safi, “Rejim heyeti, geçiş yönetimi konusunu en geriye atma konusunda çabalarını sürdürüyor” dedi.

‘Rusya Şam’a baskı yapmalı’
SMDK delegasyonundan Burhan Galyun’a ise “rejim anlaşmaya yanaşmıyor” dedi. Galyun, görüşmelerde bir ilerlemenin ancak Rusya’nın Cenevre 1’in nihai kararlarını kabul etmesi için Suriye’ye yapacağı baskıyla mümkün olduğunu belirtti.  

Esad’ın danışmanı konuştu
Rejimin heyetinde yer alan Beşar Esad’ın danışmanı Buseyna Şaban ise “Esad’sız bir geçiş hükümetine razı olmayacaklarını” yineledi. Cenevre’de basına konuşan Buseyna Şaban, “Beşar Esad’ın gitmesi konusunda neden rıza göstermiyorsunuz” sorusuna, “Suriye için neyin iyi olduğunu siz mi biliyorsunuz, Suriye halkı mı biliyor? İzin verin Suriye halkı kendisi için neyin iyi olduğuna karar versin” yanıtını vererek seçimlere gidilmesi gerektiğini savundu. İç savaş yaşanan ülkede çoğu seçmenin cezaevlerinde ya da sığınma kamplarında olduğu bir ortamda nasıl özgür bir seçim yapılacağına dair soru üzerine de Şaban, “Zaten önemli nokta da bu. Yapılması gereken savaşın durdurulması, uygun ortamın sağlanması, ondan sonra siyasi sürecin başlaması. Ülkede yangın varken siyasi sürece atlanmaması gerek” diyerek tavırlarını da özetlemiş oldu.

Müzakereler zorlu geçiyor
Taraflar arasında arabulucu olan BM Temsilcisi Brahimi de müzakerelerin kolay olmadığını söyleyerek, “Bugün de değildi, yarın da olmayacak” dedi. “Yine de hiçbir taraf müzakereleri terk etmeyecek” diyen Brahimi, tarafların önceden planlandığı gibi müzakerelerin ilk turuna Cuma gününe kadar devam etme kararı aldığını söyledi.

CENEVRE