Kürdistan'da seçim çalışmaları tüm hızıyla sürüyor. Çewlîk'teki seçimler daha önce AKP'nin hileleriyle gündeme gelmiş, halkın oylarına sahip çıkmasıyla, bu hileler boşa çıkarılmıştı. Burgünlerde yoğun bir tempo ile çalışan BDP seçim komisyonları, evlere misafir olup seçim hedeflerini, planlarını anlatıyor. Biz de fırsatını bulup Çewlîk Belediyesi Eşbaşkan Adayı Zarife Karasungur'la, belediyelerdeki kadın temsiliyetini, projelerini ve Çewlîk'in sorunlarını konuştuk.

Öncelikle Çewlîk'deki seçim atmosferi nasıl? Çalışmalarınız ne aşamada?
Çewlîk'deki seçim atmosferi oldukça olumlu. Hatta Çewlîkliler şimdiden BDP'ye kazanmış gözüyle bakıyorlar. Seçim çalışmalarının startını bundan üç ay önce Solhan İlçesi'nde verdik. Mahalle komisyonlarımızı kurduk. Gündüzleri yirmi, otuz hatta bazen kırk kadın bir araya gelip tek tek kapıları çalıyoruz.
Şu anda aktif yedi seçim ofisimiz var. Her mahallede de komisyonlarımız çalışıyor. Her akşam en az iki mahalle toplantısı yapıyoruz. Çok yoğun bir tempo ile çalışıyoruz. Çalışmalarımızda da daha çok geçmişte bize oy vermeyenlere ulaşmaya çalışıyoruz. "Gelin, oy vermeseniz de bizi dinleyin" diyoruz.
Gündüz yalnız kadınlarla, akşamları ise iki erkek bir kadından oluşan ekiplerimizle teker teker kapıları çalıyoruz. Evlere misafir olup partimizi, hedeflerimizi, umutlarımızı, planlarımızı anlatıyoruz.
Ev ziyaretlerinin yanı sıra esnafımızın da tamamını dolaştık. Tüm resmi daireleri, sivil toplum kuruluşlarını, üniversiteyi dolaştık. Bugüne kadar olumsuz hiçbir şey yaşamadık.
Seçim bürosu açılışlarımız miting havasında geçiyor. Yoğun ve görkemli bir çalışmamız olmamasına rağmen halkın kendisi bu coşkuyu yarattı ve partimizi bu kadar yoğun bir katılımla sahiplendi. Bu inanılmaz kararlılık, coşku ve heyecan bizlere büyük bir güç ve motivasyon veriyor. Diyoruz ki, halkımızla birlikte Çewlîk'i mutlaka yöneteceğiz.

Halkın bu coşkusunu neye bağlıyorsunuz?
Düşünün ki, siz bir yönetime yetki vermişsiniz; ama o sizi yoksullaştırmış. Siz yetki vermişsiniz, size hizmet gelmemiş. Halkımız umduğunu bulamadı. Şu ana kadar Çewlîk'te yöneten sistem, halk tarafından artık kabul edilmiyor. Bunu çalışmalarımızda da birebir gördük, izledik. Bu da halkın kararlılığını ve bir taraftan da isyanını gösteriyor. Halk artık "Ben varım ve insanca yaşamak istiyorum" diyor. Başta esnaflar olmak üzere bütün halk, "Bu yönetimden memnun değiliz" diyor. Yani öyle ki, yazın toz topraktan önümüzü göremiyoruz. Hemen hemen herkesin çocuğu hasta. Astım hastalığı Çewlîk'de giderek daha fazla yayılıyor. Yollar çukur dolu; kaldırım ise hiç yok. Asfaltlama çalışması hemen hemen hiç yok. Böylesine geri tutulmuş bir kentle karşı karşıyayız ve Çewlîk bu geri düzeni asla hak etmiyor.

Çewlîk seçimleri daha önce hilelerle de gündeme gelmişti...
Biliyorsunuz; Çewlîk eskiden kazanılmış ama Başbakan, Vali, Emniyet Müdürü ve Savcı ortak karar alıp bunu engellemeye çalışmıştı. Bunun ses kayıtları da var ve halk tarafından biliniyor. Eğer Çewlîk halkı seçim sandıklarının başında sabaha kadar beklemeseydi, kaybetme riski çok yüksekti. Çewlîk halkı belki eskiden sadece oy veriyor, sonrasında sahip çıkmıyordu. Şimdi sonuna kadar oyuna sahip çıkıyor. Her bir oya onuru olarak bakıyor.

Seçildiğiniz takdirde öncelikle gündeme alacağınız projeleriniz neler?
En acil olarak yol yapmamız gerekiyor. Bunun herkes de farkında. Çewlîk'in yollarını, trafiğini düzenlememiz, halkımıza layık bir hale getirmemiz gerekiyor. Bu hayati, tartışılmaz bir ihtiyaçtır.
İçme suyu da büyük bir sorun. Düşünün ki, kış ortasında suyu akmayan haneler var. 10 gün boyunca suyun akmadığı dönemler oluyor. Bunlar temel ihtiyaçlar. Sıraya girmez; beklemez. Temel, yaşamsal bir ihtiyaçtır. İlk projelerimiz bunlar olacak.
Bunun yanında, kadınlarımıza ilişkin de hedeflerimiz var. Öncelikle, kadın meclisleri kuracağız. Şimdi mahallelerde seçim için kurduğumuz mahalle komisyonlarını da seçimden sonra mahalle meclislerine çevireceğiz. Bu meclislerde kadının da ayrı yeri ve kendine ait bütçesi olacak. Bunun yanında kültür evleri ve semt evleri açacağız. Bu evler içinde de yine kadının özel yeri olacak. Kadınların oralarda zaman geçirebilmesi, kendini geliştirmesinin imkanını yaratacağız. Bu ister el sanatları olsun, ister farklı bir meslek dalı olsun, ister şahsi projeleri olsun...
Çewlîk'de kime sorsanız diyor ki, "Kadınlarımız saat on bire kadar uyuyor." Neden? Çünkü erken saatlerde yapacak bir işi yoktur. Kadınlarımız dizi bağımlısı haline getirilmiş. Bu durum da paylaşımlar açısından engel teşkil ediyor.
Kadınlarımız yoksullaştırılmış, sisteme muhtaç hale getirilmiştir. Sistem, ayda elli lira çocuk parası veriyor. Ama kadınlarımızın ne söz hakkı ne üretim hakkı var. Çalışan kadınlarımız da ücret eşitsizliği sorunu yaşıyor. Çalışan kadınlarımız, genç kızlarımız, asgari ücretin altında maaşlarla çalışıyorlar. Sigortasız çalışıyorlar. Ama işsizlik çok yüksek olduğu için, bu durum karşısında susmayı tercih ediyorlar. Hatta bir ev ziyaretimiz sırasında bir kadın, "Keşke asgari ücretin altında bir ücret de olsa alabilsem. Onu bile zaman oluyor ki alamıyoruz. Bir sigara parası ancak alabiliyoruz" demişti.

Bir kadın olarak Çewlîk Belediyesi Eşbaşkanlığına talip olmanız nasıl karşılanıyor?
İlk ziyaretleri gerçekleştirdiğimde, "Çewlîk bir kadın başkanı kaldıramaz. Seçimleri kaybettirir" diyenler oluyordu. Ama gelinen noktaya baktığımızda, bu durumun değiştiğini görüyoruz. Çewlîk halkı bu önyargıları aşmış durumdadır. Zaten, özellikle de Kürt kadınların başaramadığı hiçbir şey yoktur.
Erkek egemenliğine karşı elbette halen mücadele ediyoruz ve edeceğiz. Bir seçim çalışması, toplumsal yapılanmayı bir anda değiştiremez. Bu konuda başta Çewlîk kadınına ve Çewlîk halkına güveniyoruz. Hep birlikte aşacağız; kadınıyla, erkeğiyle sorunlarımızı hep birlikte çözeceğiz. Toplumun özgürlüğü de kadının özgürlüğünden geçer. Bizler de bu temelde çalışmalarımızı yürüteceğiz; özgür bir toplum, özgür bir gelecek inşa edeceğiz.

Diğer partilerin seçim çalışmaları ne durumda? Diğer partiler arasında ciddi bir çekişme olduğu ve bunun sizin lehinize bir durum yaratacağı konuşuluyor...
Erdoğan diyor ya, "Ne olursa olsun Bingöl'ü vermeyeceksiniz." Bunlar son gün bile biraraya gelebilir, anlaşma yapabilirler.
Biz kararlıyız. Seçime kadar çok yoğun çalışacağız. Son iki gece hiçbirimiz uyumayacağız; her sokağın başında duracağız. Çünkü duyduğumuz kadarıyla altın dağıtmaya başlayacaklar. Geçen seçimlerde gıda kuponları dağıtıyorlardı. Ellerinde Kur'an ile dolaşıp, Kur'an'a el bastırıyorlardı. Düşünün ki, insanların inançlarını kendi çıkarları için kullanıyorlar. Bu tür bir çalışmaya bu seçimde izin vermeyeceğiz.

Avrupa'daki seçim çalışmaları neden önemli ve nasıl gidiyor?
Avrupa'da büyük bir coşku gördüm. Avrupa'dan maddi ve manevi her türlü desteği görebiliyoruz. Bunun yanında birebir Çewlîk'e gelip çalışmalara bizzat katılmalarını bekliyoruz.
Herkesin bir tanıdığı, bir akrabası, bir dostu vardır. Bir de uzak olunca gönül hatırı daha fazla olur. Bize ev ziyaretlerimizde, "Yakınım Avrupa'dan aradı, onu kıramadım; bu seçimde oyumu BDP'ye vereceğim" diyenler de oldu. Bu önemlidir.
Bir de, halkımız bize güvensin. Sözümüzün arkadasındayız. Çalışmalarımız büyük bir moral ve başarı ile devam ediyor. Partimizden, kendimizden ve geleceğimizden eminiz. Kazanacağız değil; zaten kazanmışız.

Zarife Karasungur kimdir?
1959'da Çewlîk'in Kixi Îlçesi'nde doğdu. Hemşirelik eğitimi aldı, ancak mesleğini Çewlîk'te ancak bir ay yapabildi. Abisi Mehmet Karasungur'un PKK'nin önder kadrolarından oluşu Zarife Karasungur kimdir?nedeniyle Kırşehir'e sürgün edildi. Evliliği sonrası eşiyle birlikte Çewlîk'e geri döndü ve 15 yıl boyunca hemşirelik yaptı. 1994 yılında ikinci sürgünü yaşadı ve İzmir'e yerleşti. Emekli olduktan sonra ise ailesiyle birlikte Çewlîk'e geri döndü. İki çocuk annesidir.


AHMET CEBBA/NİHAL BAYRAM/WORMS