ABD'nin en büyük yoğurt üreticisi olarak bilinen Chobani'nin sahibi işveren Hamdi Ulukaya, kapitalist sistemin ana taşıyıcısı olan ülkedeki şirketinin hisselerinin yüzde 10'unu işçilere dağıtma kararı aldı. Bugün dünyada yaşanan sorunların bir nedeninin iş dünyası olduğunu dile getiren Ulukaya, "Bir gün kurduğum şirketi işçilerle paylaşma fikri hep vardı" dedi.

1994'te yerleştiği ABD'de "Chobani" adlı yoğurt firmasını kuran Dersimli işveren Hamdi Ulukaya (44), bugün en az 4 milyar dolarlık piyasa değeri bulunan bir şirketin sahibi. Yakın zaman önce Kobanê'ye 2 milyon dolarlık yardımda bulunan Hamdi Ulukaya, bu kez ABD'de örneği olmayan bir işe imza atarak şirketinin yüzde 10'unu işçilerine devretti. 

Ulukaya, Chobani'nin New York'taki fabrikasında yaptığı açıklamanın ardından şimdi 2 bin işçiye hisse paylaşımı yapılacak. İşçilerin şirkete ortak olmaları için üretilen modele ise "Chobani Hisseleri" adı verildi. 


Hisse aktarımı büyümeye bağlı

Şirkette tam zamanlı çalışan herkese Chobani'nin büyümesinde pay sahibi olma imkanı sunulacak. 8 milyar dolarlık yoğurt piyasasında yaklaşık yüzde 20 pazar payına sahip olan şirket, büyümeye bağlı çalışanlara hisse aktarımı yapacak.

Uygulamaya sokulan bu model sayesinde işçiler, hisselerinin tümüne en fazla 4 sene içerisinde ulaşacak. Herkese eşit hisse paylaşımı yapılmayacak. Daha fazla hisse sahibi olacak yöneticiler için dört sene boyunca koyulacak büyüme hedefleri kriter kabul edilecek. İşçilerin hisselerinde ise herhangi bir büyüme hedefi olmayacak. Herkese eşit hisse paylaşımı yapıldığında kişi başı 200 bin dolar gibi bir hisse sahipliğine denk gelen modelin asıl çarpıcı yanı ise Chobani'nin satılması ya da halka açılması halinde işçiler kendilerine ayrılan hisseleri dört senelik dönemin sona ermesini beklemeden belirlenen şirket değeri üzerinden satabilecek.


‘Sorunların bir nedeni de iş dünyası'

Yıllardır aldığı bu kararın hayalini kurduğunu anlatan Ulukaya, böylesi bir kararı neden aldığını ise şu sözlerle açıkladı: "İşadamlarına kızarak, dünyada yaşanan sorunların bir nedeninin de iş dünyası olduğunu düşünerek büyümüş biriyim. O yüzden de bir gün kurduğum şirketi işçilerle paylaşma fikri hep vardı. Yasal bazı engeller çıktı. Çünkü Chobani şahıs firması ve 500 kişinin üzerinde böyle bir hisse devri bazı yasal zorunluluklar getiriyordu. Araştırdık. Ve şimdi bu hayalimizi gerçekleştiriyoruz.“

İşveren Ulukaya, "Finansal sıkıntıları geride bıraktık. En son yıllık yüzde 15 büyüme oranı yakaladık. Bu planla işçiler bu şirketin sahibi olacaklar ve kendi geleceklerini de güvence altına alacaklar. Halka açılma halinde kişi başı 500 bin dolara kadar çıkabilecek bir hisse devri bu" dedi. 


Ulukaya’nın hedefi büyük


Hamdi Ulukaya, 1972 yılında Erzincan’da doğdu. Ailesinin kökeni Dersim’in Pertek ilçesine dayanıyor. Ankara Üniversitesi’nde Siyaset Bilimi eğitimi aldıktan sonra 1994’te ABD’ye gitti ve 1997 yılında University of Albany’de eğitim görmeye başladı.

2002’de New York’a yakın Euphrates’te beyaz peynir firması açtı. 2005’te Utica yakınlarında Kraft’a ait kapalı eski bir yoğurt fabrikasını satın aldı ve Chobani adını verdiği şirketi kurdu. 2007 yılında  süzme yoğurt üretimine başladı ve bu ürün "Greek Yogurt" (Yunan yoğurdu) adı altında ABD’de popüler oldu. Ulukaya 2009 yılında, The Business Review dergisinin '40 yaş altı en başarılı 40 girişimci’ listesinde yer aldı.

2012’de Idaho’da 450 milyon dolarlık yeni bir tesis açtı ve Avustralya’da bir süt çiftliği satın aldı. Bloomberg’e göre 2013 yılında mal varlığı yaklaşık 5.4 milyar dolar olarak açıklandı. Ulukaya, Haziran 2013’te de ‘Ernst & Young World Entrepreneur Of The Year 2013' seçildi.


DİHA/İSTANBUL