• Merkez Bankası’nın rezervlerini tüketmek pahasına 7 TL’nin altında tutmaya çalıştığı dolar, piyasaların kapalı olduğu Türkiye’de 7 TL’yi aştı geçti.

Piyasaların kapalı olduğu Türkiye'de dolar/TL 7 seviyesini aştı. Merkez Bankası, rezervlerini tüketti. IMF ve FED’den dolar alamayacağı anlaşıldı. Böylece Merkez Bankası’nın, 7 TL’nin altında tutmak için harcadığı rezervler de heba olmuş oldu.

1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü nedeniyle Türkiye’de piyasalar kapalı. Güne 6,98 seviyesinde başlayan dolar/TL, saat 11.40 sıralarında 7 seviyesini aştı. Saat 12.15 (TSİ) itibarıyla dolar/TL 7.0344 seviyesinde. Euro/TL de 7.7214’e çıkarak 8’e doğru yolculuğunu kararlılıkla sürdürüyor.

Piyasalar dün Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ‘Enflasyon Raporu' ve Avrupa Merkez Bankası (ECB) kararlarını takip etti.

Merkez Bankası Başkanı Murat Uysal, yılın ikinci enflasyon raporu toplantısında konuştu. Toplantının soru cevap bölümünde kurun 7 TL’yi aşmaması için Merkez Bankası’nın rezervlerinden milyarlarca dolar harcayıp harcamadığı soruldu. Uysal, “Olağanüstü bir dönemden geçiyoruz. Bizim de diğer merkez bankalarında olduğu gibi dalgalanmalar ve rezerv seviyelerinde dalgalanma olabiliyor. Genel rezerv seviyemizin kısa vadeli yükümlülükler açısından bir sıkıntı olacağını değerlendirmiyoruz” yanıtını verdi. Merkez Bankası Başkanı, IMF ile döviz takası yapılmayacağını da söyledi.

Avrupa Merkez Bankası (ECB) ise kredi vermelerini sağlamak için bankalara verdiği parayı daha da artırma kararı aldı ama salgın tahribatına karşı başka ek bir tedbir açıklamadı.

FED’le pazarlık siyasi mi?

Türkiye, bir süredir Amerikan Merkez Bankası (FED) ile anlaşmaya çalışıyor, tabiri caizse dileniyor. FED, İngiltere’yi, Avrupa ülkelerini ve gelişmekte olan birçok ülkeyi swap kapsamına aldı. Merkez Bankası iktidarı emrinde olan Türkiye’yi ise dışladı. Brezilya ve Endonezya bile 60 milyar dolar aldı.  ABD’ye yardımı jestleri bile bunun için yapılıyor ama sonuç yok. İktisatçı Mahfi Eğilmez’e göre dolar kurunu 7 TL’de tutmak için geçen hafta itibarıyla rezervlerden 27.5 milyar dolar gitti. Döviz kurunun 7 liranın altında tutulması hedefiyle piyasaya tahmini olarak 70 milyar dolar dağıtıldığını söyleyen İktisatçı-Yazar Mustafa Sönmez ise piyasaya dağıtılan bu 70 milyar dolardan daha çok daha çok mega projeleri üstlenenler başta olmak üzere döviz borcu olanların yararlandığını söyledi.

Türkiye”de bazı yorumcular, FED’in anlaşmaya yanaşmamasını haklı olarak siyasi saiklere de bağlayınca ABD'nin Türkiye Büyükelçisi David Satterfield, açıklama yaptı. Açıklamada, “Potansiyel uygunlukla ilgili Fed'in açık piyasalar komitesi tarafından belirlenen belirli şartlar var. Bunlar finansal parasal gereklilikler, siyasetle bağlantılı değil” ifadelerini kullandı.

IMF ile anlaşmayacağını söyleyen, FED’in şimdilik yüz vermediği Merkez Bankası, rezervlerini de tüketince artık kura karşı kullanacak silahı kalmıyor. Bugün Türkiye’de tatil, açıklanacak bir veri de yok. Dolar, 7 TL’nin üstünde durmayı sürdürüyor.

Rezervleri ekside

Dolar/TL kurunu 7 TL’nin altında tutmak için piyasalara dolar sızdırarak müdahale ediyor. Merkez Bankası’nın swap sözleşmelerinden emaneten elde ettiği 35 milyar dolarlık rezervi bulunuyor. Bunun da Merkez’in gerçek rezervi olmadığı varsayılırsa Banka’nın gerçekte net rezervi eksiye düşüyor.

TCMB tarafından Haftalık Para ve Banka İstatistikleri dün yayımlandı. Buna göre, 24 Nisan'da Merkez Bankası brüt döviz rezervleri, 1 milyar 291 milyon dolar azalışla 52 milyar 661 milyon dolara indi. Brüt döviz rezervleri, 17 Nisan'da 53 milyar 952 milyon dolar seviyesindeydi. Söz konusu dönemde altın rezervleri, 173  milyon dolar azalarak 33 milyar 959 milyon dolardan 33 milyar 786 milyon dolara geriledi.

Böylece Merkez Bankası'nın toplam rezervleri, geçen hafta bir önceki haftaya kıyasla 1 milyar 464 milyon dolar azalışla 87 milyar 911 milyon dolardan 86 milyar 447 milyon dolara düştü.

Güven endeksi çakıldı

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK), bu hafta açıklanan Nisan ayı ekonomik güven endeksi verilerine göre; ekonomik güven endeksi Mart’ta 91,8 iken, Nisan’da yüzde 44,1 oranında azalarak 51,3 değerine düştü. Ekonomik güven endeksindeki düşüş, tüketici, reel kesim (imalat sanayi), hizmet, perakende ticaret ve inşaat sektörü güven endekslerindeki düşüşlerden kaynaklandı.

2007’den itibaren açıklanmaya başlayan ekonomik güven endeksinde bu ay gelen 51,3'lük seviye en düşük değer olarak gerçekleşti. Endekste bir önceki en düşük seviye Kasım 2008’de 61,2 olmuştu.

Tüketici güven endeksi bir önceki aya göre nisanda yüzde 5,8 azalarak 54,9'a, reel kesim güven endeksi yüzde 36,8 azalarak 62,3'e, hizmet sektörü güven endeksi yüzde 50,1 gerileyerek 46,1'e, perakende ticaret sektörü güven endeksi yüzde 26 azalarak 75,2'ye, inşaat sektörü güven endeksi yüzde 42,2 düşerek 44,7'ye geriledi.

Moody's: Yüzde 5 küçülecek

Moody's, G20 ülkeleri için 2020 ve 2021 yılı GSYH büyüme tahminlerini revize ettiği raporunda Türkiye ekonomisinin 2020’de yüzde 5 daralacağını tahmin etti.

TD Securities'in raporu

Kanadalı Yatırım Bankası TD Securities'in hazırladığı raporda MB'nin net rezervlerinin azaldığına dikkat çekilerek, swap işlemlerinin rezervdeki erimeyi örttüğüne işaret edildi. Raporda günde yaklaşık 440 milyon dolar rezerv kaybeden MB'nin Temmuz başında altın hariç brüt döviz rezervlerinin tükeneceği öngörüldü. Raporda verilerin TCMB'nin 17-22 Nisan tarihleri arasında 3.5 milyar dolar daha rezerv kaybına işaret ettiğine dikkat çekilerek, "Özetle TCMB'nin 22 Nisan itibarıyla sadece 1.4 milyar doları kalmış olabilir. 22-24 Nisan'da swapların 1.8 milyar dolar daha artarak 25.6 milyar dolara yükselmesi TCMB'nin net rezervlerinin bu hafta başı itibarıyla tükendiğini gösteriyor” denildi. Raporda "TCMB negatif rezervlerle çalışabilir mi?" soruna ise şöyle yanıt verildi: "Elbette satacak başka varlıklara sahip olduğu sürece geçmişte de olduğu gibi (çalışabilir). Bu tür varlıklar ticari bankanın mevduatları ve altın. Mevcut rezerv tükenme hızında ki bu günde yaklaşık 440 milyon dolara işaret ediyor, TCMB'nin Temmuz ayı başından itibaren altın hariç brüt döviz rezervlerinin tamamen tükeneceğini ve Eylül ayının 3. haftasına kadar altın dahil tüm rezervlerini de tüketeceğini tahmin ediyoruz." HABER MERKEZİ