Trump-Putin zirvesi sonrası yapılan açıklamada her iki lider, işbirliği ve diyalog mesajı verdi. Trump’ın zirve sonrası yaptığı açıklamalar ise kendisinin mensubu olduğu Cumhuriyetçiler tarafından bile ağır şekilde eleştirildi. Bütün dünyanın merakla beklediği, Trump-Putin Zirvesi’nde başta Suriye olmak üzere, küresel sorunlar karşısında her iki lider işbirliği mesajı verdi. Ancak, hem toplantıda sorular sorularda hem de zirve sonrası Amerika’daki tartışmalarda daha çok, ABD seçimlerinde Rusya’nın Trump lehine yaptığı iddia edilen manipülasyon ön plana çıktı. Suriye’de çeteleriyle işgal saldırısı gerçekleştiren Türk devleti ve Avrupa Birliği, Trump-Putin Zirvesi öncesi ortaya çıkacak işbirliğinden dolayı tedirgindi. Önceki gün ABD Başkanı Donald Trump ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Finlandiya’nın başkenti Helsinki’de bir araya geldi. Görüşme öncesi basın mensuplarına kısa demeç veren her iki lider, sorunlar karşısında işbirliği ve dialog mesajı verirken, gözler görüşme sonrası iki liderin yapacağı açıklamaya çevrildi. Görüşme sonrası kameraların karşısına geçen her iki lider yine birlikte çalışacakları yönünde mesaj verdi. Putin şunları söyledi: „Biz ancak birlikte çalışırsak bütün zorlukların üstesinden gelebiliriz. Biz büyük nükleer güçler olarak büyük bir sorumluluk düşüyor üzerimize. Müzakerelerimiz içerisinde büyük önem verdik istikrarın sağlanması ile kitle imha silahlarının kısıtlandırılması için bazı fikir alışverişlerinde bulunduk. Birlikte çalışmamızın son derece önemli olduğunu düşünüyoruz. Silahsızlandırma ajandası konusunda vurgu yapmak istiyorum. Start anlaşmasının son derece önemli olduğunu düşünüyoruz. Uzayın silahlardan arındırılmış olması da son derece önemli. Terörle mücadele işbirliğimizin devam etmesi ve siber güvenlik için de birlikte çalışılmasının altının çizilmesi gerekiyor. Başkan Trump ile terörle mücadele çalışma grubunun ortaya konulması için Trump’a yeni bir teklifte bulundum.“ Suriye ilk başarılı çalışma olabilir Görüşme öncesi her iki süper gücün Suriye’de nasıl bir ilişkiye gideceği büyük bir merak konusuydu. Putin, daha etkin bir işbirliği yönünde mesaj verdi. Putin devamla şu ifadeleri kullandı:“Suriye konusunda tabii ki barış ve ülke içerisinde yeniden yapılanma konusundaki işbirliğimiz bizim ilk başarılı çalışmamız olabilir. Rusya ve ABD yapıcı bir şekilde birlikte çalışabilir. Bu konuda liderlik rolünü üstlenebilir. Suriyeli halkın evlerine dönmesini sağlayabilir. Bunu yapabilmek için her türlü şeye sahibiz. Ama hem Amerikan hem Rus ordusu etkin ve doğru bir iletişimle işbirliği sağlamak zorunda. Bunun içinde doğru kanalların açılması gerekiyor. Tehlikeli olayların yaşanmaması için iletişim kanallarının açık olması gerekiyor. Suriye’de teröristlerin ortadan kaldırılması durumu da 1974 anlaşmasına da uygun şekilde gerçekleştirilmiştir. Bu Golan tepelerinde barışın sağlanmasına yol açacaktır. Bu Suriye ve İsrail arasındaki barışı da güçlendirecektir. Sayın Başkan bu görüşmelerde buna özellikle parmak bastı. Rusya bu konuda gerekli adımları atacak. Bu durum Rusya’nın da çıkarınadır. Kalıcı barış için gerekli adımları atarak BM Güvenlik Konseyi kararı çerçevesinde Kore durumunun da çözülmesi için adım atmaya da hazırız.“ ABD Başkanı Trump, 2015’te İran ile BM’nin 5 Daimi ülkesi ve Almanya’nın (ABD, İngiltere, Fransa, Çin, Rusya+Almanya) yaptığı nükleer anlaşmadan çekilmişti. Trump, zirveye kadar da başta AB olmak üzere dünyanın önemli güç odaklarını İran’a karşı ambargoya zorluyordu. Putin basın toplantısında İran’ın yükümlülüklerini yerine getirdiğini söyledi. Putin „ABD’nin İran ile yapılan nükleer anlaşmadan çekilmesi kararını değerlendirmek istiyorum. İran nükleer programının barışçıl olması konusunda yükümlülüğünü yerine getirdi. Aynı şekilde anlaşmaların gerçekleştirilmesi konusunda ABD Ukrayna konusunda da önemli adımlar atabilir. Aynı şekilde ekonomik işbirliği konusunda her iki ülkenin de tabi büyük çıkarına olacaktır.“ ‘Bizi boğan diplomasiyi aştık’ ABD Başkanı Donald Trump da zirve sonrası şu değerlendirmeyi yaptı: „Ben ABD Başkanı olarak dış politika konularında kararlar alabiliyorum. Bütün o eleştirilere karş [caption id="attachment_120070" align="alignright" width="1068"] Trump- Putin görüşmesinde, 15 Temmuz Pazar günü gerçekleşen finalde , şampiyonluğunu Fransa’nın kazandığı 2018 FİFA Dünya Kupası da gündeme geldi. Trump, Rusya’nın başarılı bir organizasyona imza attığını belirterek Putin’i kutladı. Foto/AFP[/caption] ın ben yapıcı diyaloglara inanıyorum. Politik riskler almayı, barışı riske atmaya tercih ederim her zaman. Ben ABD Başkanı olarak, Amerika için en iyi olanı her zaman yeğlerim. Bugün toplantıda Sayın Putin ile Rusya’nın seçimlere müdahalesini de konuştuk. Uzun bir süre bu konuda konuştuk. Sayın Putin, gerçekten bu konuda ilginç bir fikirle geldi, az önce kendisi de söyledi. Aynı zamanda insanlığın karşısındaki en büyük tehdit olan nükleer silahlarla ilgili de konuştuk. Bence hepimiz aynı şekilde düşünüyoruz. Herkes nükleer silahlanmaya karşı burada. Hepimiz nükleer silahlardan arınma konusunda bir taahhüt yapmış durumdayız. Terörizm dünyanın kanayan yarası. Geçen sene Rusya’yı bir saldırı konusunda uyarmıştık. Bizim istihbaratımız sayesinde teröristler yakalandı. Altını çizmek istediğim şu, terörle ancak ulusal bir mücadeleyle savaşabiliriz. Terörü yenmenin tek yolu hep beraber hareket etmek. Sayın Putin ile de bunu konuştuk. Yüz binlerce insan hayatını kaybetti. Bütün dünyada oldu bu. DAİŞ gibi terör örgütleri yüzünden pek çok kişi hayatını kaybetti. Heyette milli güvenlik konseyinden temsilciler de vardı. Ben bu toplantıdan çok büyük memnuniyet duydum. Ben sadece uzun bir sürecin ilk adımıydı. Ve bunu güçlü bir diyalogla yaptık. Kafamızda çok parlak fikirlerle yaptık. Şu an umut doluyum. Sayın Putin size ne kadar teşekkür etsem az. Bu açık diyaloğa siz de ön ayak oldunuz. Bu uzun süredir bizi boğan diplomasiyi aştık. Daha yapıcı, üretken şeyler yapıyoruz. Bu geçtiğimiz 4 saat çok verimli geçti.“ Enerjide rekabet Soru-cevap kısmında, bir muhabir, Trump’a, Avrupa turunda Rusya’dan Almanya’ya Kuzey Akımı 2 boru hattı aleyhine mesajlarını ve Putin’i ‘rakip’ diye nitelemesini sordu. Putin için hasım ya da rakip demediğini, onun çok iyi bir rekabetçi olduğunu söylediğini ve bunun bir iltifat olduğunu belirten Trump, Almanya ile Rusya arasındaki Kuzey Akımı 2 projesini Almanya Başbakan Angela Merkel’le güçlü bir dille konuştuğunu söyledi. Trump devamla, bu projenin Almanya’nın yararına olduğundan kendisinin emin olmadığını, ABD’nin bununla çok başarılı şekilde rekabet ettiğini, ABD’nin enerji alanında artık çok büyük bir rakip olduğunu ifade etti. Kendi partisinden bile tepki var Toplantıda Trump’a, Kasım 2016’da rakibi Hillary Clinton karşısında seçimi Rusya’nın parmağı olduğu söylenen bir manipülasyonla kazandığı yönündeki iddialar da hatırlatıldı. Hillary Clinton’ı adil şekilde yendiğini söyleyen Trump „Harika bir kampanya yürüttüm, bu yüzden Başkan’ım“ dedi. ABD Başkanı’na „Kime inanıyorsunuz, kendi istihbarat servislerinize mi yoksa Putin’e mi“ sorusu yöneltildi. Buna doğrudan cevap vermeyen Trump, „Putin, bunu yapanın Rusya olmadığını söyledi. Şunu söyleyebilirim, bunun Rusya olması için herhangi bir sebep göremiyorum“ dedi. Rusya’nın kendisi veya ailesine ilişkin ‘uygunsuz içerik’ sahibi olması durumunda bunları çok önceden yayımlaması gerektiğini savunarak bu konudaki iddiaları da reddetti. Trump’ın bu sözleri ABD’de tepki çekti. Bu sözlere tepki gösteren Cumhuriyetçi Parti’den Temsilciler Meclisi Başkanı Paul Ryan, „Trump Rusya’nın müttefikimiz olmadığını kabul etmeli“ dedi. Cumhuriyetçi senatör John McCain ise „utanç verici bir performans“ sözleriyle eleştirdi. McCain açıklamasında „Daha önce hiçbir ABD Başkanı kendisini böyle bir despot karşısında hiç bu kadar sefilce aşağılamamıştı“ dedi. ABD’nin Rusya Büyükelçisi Jon Huntsman’in kızı, Cumhuriyetçi Parti’ye yakın siyasi yorumcu Abby Huntsman Twitter hesabından „Hiçbir müzakere kendi insanını ve ülkeni otobüsün altına atmaya değmez“ dedi. Demokratların Senato’daki lideri Chuck Schumer, „Trump’ın ABD’nin hukuki yaptırımlarına, savunma yetkililerine ve istihbarat servislerine karşı Rusya Devlet Başkanı Putin’in yanında yer almasının düşüncesizce, tehlikeli ve zayıf olduğunu“ belirtti ve ekledi: „ABD Başkanı kendisini ülkemizin üstünde bir yere koymuştur.“ Eski CIA Başkanı John Brennan da, Trump’ın basın toplantısı için ‘hainlikten başka bir şey değil’ dedi. Brennan Tweet’inde, „Trump’ın yorumlarının ahmakça olması bir yana, kendisini tamamen Putin’in cebine koydu. Cumhuriyetçi Vatanseverler: Neredesiniz?“ diye tepki gösterdi.