
Kürt tarihi ve kültürü konusunda yaptığı çalışmalarıyla bilinen araştırmacı Mehmet Bayrak’ın iki yeni kitabı yayınlandı. Bunlardan ilki Êzîdîleri tüm yönleriyle incelediği ‘Acılı Coğrafyanın kederli çocukları Êzîdîler’, diğeri ise İç Toroslar üzerine yaptığı araştırmalarını topladığı ‘İç Toroslar’da oda kültürü ve Kürtçe edebiyat’ kitabı Özge yayınlarından çıktı.
Acılı coğrafya
Bugüne kadar tarih, sosyoloji ve folklorik olarak Kürtler ve Kürdistan üzerine yaptığı araştırmalarıyla bellek oluşturan Mehmet Bayrak, bu kez çalışmalarını Êzîdîler ve İç Toroslar üzerine yoğunlaştırdı. Bayrak ‘Acılı coğrafyanın kederli çocukları Êzîdîler’ adını verdiği kitabında Êzîdîleri tüm yönleriyle araştırmacıların dikkatine sunuyor. Kitap Êzîdîlerin günümüzde uğradıkları katliamları ve sürgünleri anlamak için tarihsel ve sosyolojik arka plan sunuyor. Bayrak Êzîdîleri bir yandan tarihleri ve kültürleriyle incelerken ana tanrıları, kutsal mekanları ve tapınakları üzerinden okumalar yapıyor. Edebi olarak yaptığı incelemesinde ise, Sincar Êzîdîleri’nin belgesel romanı olan Yêzîdîn Kızı‘na yer veriyor. ‘Êzîdîlerin despotizm ve fanatizmle ölümcül dansı’ bölümde ise, sosyolojik olarak inceliyor.
İç Toroslar kültürü
Bayrak’ın aynı zamanda yayınladığı diğer kitabı ise, İç Toroslar üzerine yaptığı araştırmalarını topladığı ‘İç Toroslar’da oda kültürü ve Kürtçe edebiyat’. Bayrak folklor alanında 40 yıla yakın süredir yaptığı çalışmalarını bu kez, kendi coğrafyası olan İç Toroslar üzerinden yapıyor. Kitaba Mazlum Doğan’ın ‘Maraş Kürtçesi’nin Trajedisi’ üzerine yazdığı yazı ile başlayan Bayrak, Osmanlı’nın ‘ihtida’ ve ‘asimilasyon’ politikaları karşısında İç Toroslar Alevi Kürtlerinin, durumunu inceliyor. Kitabında İç Toroslar Sinemilli Pirlerini ve Hakikatçi Dervişlerine yer veren Bayrak, buradaki oda kültürü ve şiirsel düelloya da değiniyor. Kitapta yer alan diğer konular ise şöyle: İç Toroslar’da ağıt geleneği ve Şîn kilamları, kilamlar, ayetler, beytler ve Dûrikler.
Kitabın son bölümü ise, Alevi Kürtlerin müziği ve asimilasyon politikalarına ayrılmış.
KÜLTÜR SERVİSİ