Riha'nın Wêranşar İlçesi'nde yapılan arkeolojik kazılar ile ortaya çıkan ve insanlık tarihine yeni bir boyut kazandıran Göbekli Tepe ile ilgili hazırlanan kitap Wêranşar Belediyesi'nin destekleriyle Vesta Yayınlarında çıktı. M. Sait Üçlü tarafından "Göbekli Tepe (Xerawreşk) Uygarlığı / Kimliğini Arayan Kent" ismi ile yayınlanan kitap 300 sayfadan oluşuyor. Kazılarda ortaya çıkan eserlere ait 48 fotoğrafın yer aldığı kitapta yazar, Göbekli Tepe ile ilgili bugüne kadar bilinenlerin yanlış olduğunu söylüyor.
'Xerawreşk insanlık tarihinde bir ilk'
Yazar gerekçesini ise kitabında şöyle anlatıyor: "Göbekli Tepe (Xerawreşk) Tapınağı, insanlık tarihinde bir ilktir. Doğru diye bildiğimiz 'tüm ilkleri', som altın tahtından alaşağı ediyor. Tümünün yerleri değişiyor. Xerawreşk tapınağı, açığa çıkarılıp, henüz anlatılmamış demokratik uygarlığın ve tarihin yeni adıdır. Yeni bir arkeolojik keşif, yeni bir uygarlık ve yeni bir zihniyettir. Tarihin en eski, en büyük, en orijinal ve demokratik, eşitlikçi ve özgürlükçü insan aklının, emeğinin, düşlerinin ve tasarımının en görkemli ve muhteşem yapısıdır. Mevcut bulgulara göre tüm ilklerin kök hücresidir. Egemenlerin, 'bilimsellik' ve tarih adına geçmişten günümüze dek oluşturup, topluma empoze ettiği 'Tarihsel Bellek' ve 'Toplumsal Hafıza'nın yanlış, yanılgılı olduğunu açığa çıkartıyor. 'Bilimin doğruları' adına geliştirilen tüm düşünce kalıplarını, inanç sistemlerini, sanat, kültür, mitoloji ve evrim tarihini kökünden sarsıyor. Tümünün soy kütüğü ve oluşum haritalarını değiştiriyor."
Mezopotamya'nın tarihi Göbekli Tepe ile öğrenildi
2 bin adet basılan kitap ile ilgili bilgi veren Wêranşar Belediyesi Kültür ve Sosyal İşler Sorumlusu Şeyhmus Çakırtaş, Mezopotamya tarihinin yakın zamana kadar çok fazla bilinen bir tarih olmadığını hatırlattı. Batılı düşüncelerin tüm çalışmalarını Antik Yunan'a dayandırdığını ifade eden Çakırtaş, "Ta ki Sümer Uygarlığı ortaya çıkarılana kadar durum böyle devam etti. Ama bugün Göbekli Tepe kazıları tarihin artık çok daha eskilere dayandığını ortaya çıkardı. Yaşadığımız kent Göbekli Tepe Uygarlığı'nın içinde. Hatta Sefer Tepe'de toprak yüzünde Göbekli Tepe'de çıkan devasa taşlara benzer bir taş var. Bu nedenle insanlık tarihinin yeniden yazılmasına neden olacak olan Göbekli Tepe Uygarlığı'nın eleştirel açıdan ele alınmasını sağlamak, kazı ekibinin bulgularını okuyucuyla buluşturmak için kitabın basımında katkılarımız oldu." Amaçlarının Mezopotamya tarihinin daha fazla konuşulmasına sağlamak ve belgeleri artırmak olduğunu belirten Çakırtaş, bilimsel çalışmalara destek olmayı sürdüreceklerini de sözlerine ekledi.
DİHA/RIHA