İsviçre’nin Nyon kentinde 15-23 Nisan tarihleri arasında yapılacak uluslararası belgesel film festivalinin bu seneki teması direniş. Festivalde 49 ülkeden 180 filmin gösterilecek.
Bu yıl ki festivalde yönetmenliğini Pieter-Jan De Pue’nin yaptığı Land of the Enlightened (Aydınlanmışların Memleketi) adlı yapım da var. Afganistan’da Rus işgalinden kalma mayınları bulup maden ocaklarında çalışan yaşıtlarına satan çocukların hikayesine Sundance’te sinematografi ödülü verilmişti.
Visions Du Réel’in programında Çayan Demirel ve Ertuğrul Mavioğlu’nun yönettiği Bakur da var. Geçen seneki İstanbul Film Festivali’nde polis baskısıyla gösterilemeyen HPG gerillaları hakkındaki belgesel, statüsünde ve içeriğinde herhangi bir değişiklik yapılmamasına rağmen etkinliğin hemen sonrasında ilgili makamların odağı olmaktan çıkmış, çeşitli etkinliklerde sorunsuzca perdelere yansımıştı.
Güllerin Memleketi
Festivalde gösterilecek bir diğer belgesel, Kürt kadın gerillalar hakkındaki (Gülistan, Güllerin Memleketi)... Kürdistan’ın dağları ve ovalarında savaşan genç Kürt kadın gerillalarına dünyasına yönetmen Zaynê Akyol’un kamerasını çeviriyor.
Leman gölü kıyısındaki Nyon’da 1969’dan beri düzenlenen festivalin kataloğunda filmden övgü dolu sözlerle bahsediliyor ve eserin devrimci ruhuna dikkat çekiliyor.
Etkinliğin uzun metrajlı uluslararası filmler klasmanında yarışan Gülistan, Güllerin Memleketi’nin bu vesileyle dünya prömiyeri de gerçekleşmiş olacak.
Her gerilla Gülistan
Zayne Akyol, belgesele konu yaptığı gerillayı şöyle anlatıyor: “Gülistan’la, çocukluğumda karşılaştım. Kanada’da bir dönem geçirmişti. 1991’de, yani ben 5-6 yaşlarındayken ablam olarak gördüğüm, benimle ilgilenen biriydi. Çocuk olduğumun farkında olarak gayet öğretici ve sıcak ilişki kurardı. Her gün evimize gelir, benle ilgilenmek için can atardı. Onu, birkaç gün üstüste görmemeye başladım. Sonraları hiç görmeyecektim. Buna alışmaya çalışmakla birlikte, çocuk aklımla sebebini yorumlayamadığım bir kayboluştu.”
Akyol, Gülistan’ın ailesi, akrabaları ve arkadaşlarıyla belgesel için görüşmeler yapar. Ardından da gerilla alanlarına giderek, Gülistan’ın arkadaşlarına ulaşır.
Gerillalardan etkilendim
Dağdaki çekim ve görüşmeler sırasında, karşılaştığı her kadın gerillayı Gülistan’a benzettiğini belirten Akyol, “Aslında gerek hayatları, gerekse de gözlerindeki ışık, yüzlerindeki umut Gülistan’ı andırıyordu. Kandil’e yakın bir bölgede, yaklaşık 10 gerilla ile görüşme yaptım. Gülistan’ın enerjisinden, moral kaynağı rolünden bahsettiler. Dağ yaşamında, hiç anlamadığı bir iş için bile olsa üstün çaba harcadığını ve bir kez bile gülümsemediği ana denk gelmediklerini anlattılar” diyor.
Karşılaştığı gerillaların hayatından etkilendiğini ve belgeseli bu doğrultuda genişletme kararı aldığını ifade eden Akyol, “Neredeyse her gerillanın bir günlük tuttuğunu fark ettim. Kimi kadın gerillaların günlüklerini aldım. Kendilerinin hayatlarını da belgesele katmayı planladık” dedi.
Kısa filmler yaptı
Ailesi Zayne Akyol 3 yaşındayken 1991 yılında Kanada’ya yerleşir. Montréal kentinde yaşar. Québec Üniversitesi’nde eğitim görür. 2009’daki ‘Radio Canada International Juri Ödülü’nü, ‘İsminaz’ isimli kısa filmiyle alır. Bir sene sonra da diğer kısa filmi ‘İki Bulut Arasında’ ile Vidéastes Recherché-es Festivali’nde jüri ve halk ödülünü aldı. Aynı film, Les Rendez-vous du cinéma québécois’ yarışmasında da en iyi öğrenci filmi seçildi.
KÜLTÜR SERVİSİ