Amûdê'de dün yapılan toplantıya Yasa Meclisi'nin tüm üyeleri katıldı. Açılış konuşmasını yapan Yasama Meclisi Divanı Başkanı Abdulkerim Umer, Meclis üyelerini Kürtçe, Süryanice ve Arapça selamladı. Konuşma ardından Meclis üyelerinin isimleri tek tek okundu. Toplantıda, Rojava Toplumsal Sözleşmesi (Anayasa) okunarak, yönetimde görev alan bireylerinin vasıfları ile ilgili 85. madde ve bakanlıklarla ilgili 94. maddede değişikliğe gidildi.
Daha sonra 5 kişiden oluşan Cizîrê Kantonu Yasama Meclisi’nin Daimi Divan’ı seçildi. Buna göre; Perwîn Mehemed, Ekrem Mehşuş, Evdulkerîm Seko, Hekem Xelo ve Hezira Gewriye divan için belirlendi. Hekem Xelo ve Nezîra Gewriye aynı zamanda Kanton’un eşbaşkanı olarak seçildi.
Kanton yönetimi belirlendi
Toplantıda, 101 kişiden oluşan Cizîrê Kantonu Meclis Yönetimi de oylayarak, onaylandı. Yönetim, hükümet başkanlığı ve 22 bakanlıktan oluşuyor. Başkan ve bakanlar için üçlü bir yönetim modeli benimsendi. Buna göre, örneğin bakan Kürt ise başkan yardımcıları Arap ve Süryani olacak. Cizîre Kantonu Başkanı Ekrem Heso olurken, başkan yardımcılığına Süryani Elizabet Gewriyê ve Arap Husen Ezem getirildi.
22 bakan görev alacak
Yönetim için belirlenen 22 bakan toplantı sonunda yemin ederek, görevlerine başladı. Maliye Bakanlığı ile Ticaret ve Ekonomi Bakanlıklarına kadın bakanların getirilmesi dikkat çekti. Buna göre, bakanlıklar ve görev alan 22 kişinin isimleri şöyle:
Dışişleri Bakanı: Salih Gedo
İçişleri Bakanı: Kenan Bereket
Adalet Bakanı: Abdulhamit Bekir
Yerel Yönetimler ve Belediye Bakanı: Abdulmenar Yoxo
Maliye Bakanı : Remziye Muhammed
Eğitim Bakanı: Mihemed Salih Abo
Tarım Bakanı: Abdulmecid Sebri
Ticaret ve Ekonomi Bakanı: Siham Kiryo
İç Ticaret Bakanı: Temer Hesen Cahid
Şehit Aileleri Bakanı: Rezan Gulo
Kültür Bakanı: Mehawan Mihemed Hesen
Ulaşım Bakanı: Mihemed Hesen Ubeyd
İletişim ve Enformasyon Bakanı: Salal Mihemed
Spor ve Gençlik Bakanı: Mihemed İsa Fatimi
Çevre ve Turizm Bakanı: Lokman Ehme
Din İşleri Bakanı: Şex Mihemed Qadiri
Kadın ve Aile Bakanı: Emine Umer
İnsan Hakları Bakanı: Senherid Basom
Öz Savunma Bakanı: Abdulkerim Saruxan
Elektrik, Sanayi ve Yeraltı Kaynakları Bakanı: Süleyman Xelek
Çalışma ve İşçi Yerleştirme Bakanı: Dijwar Ehmed Axa
Sağlık Bakanı: Abdulmecid Sebri
3 özerk kanton olacak
Batı Kürdistan Özerk Yönetimi Yasam Meclisi, 6-7 Ocak tarihlerinde gerçekleştirdiği toplantılarında Batı Kürdistan’ı Cizîrê, Efrîn ve Kobanê kantonları olarak, üç yönetim bölgesine ayırmıştı. Her kantonun kendi özerk yönetimini oluşturması yönünde alınan karar doğrultusunda, hazırlık çalışmalarının tamamlanması ile birlikte önümüzdeki günlerde Kobanê ve Efrîn kantonlarında da özerk yönetim ilanının yapılması bekleniyor.
Aynı toplantılarda Yasama Meclisi anayasa niteliğindeki “Toplumsal Sözleşme”yi kabul ederken, bu yönetim modeli Kanton sistemi, Yasama Meclisi, Yönetim, Adalet ve Yüksek Seçim Kurulu olarak dört ayak üzerine oturtuldu.
Kürt, Arap, Asuri-Süryani, Çeçen ve Ermeni gibi bölgede yaşayan tüm halkların temsilini bulduğu Yasama Meclisi, Batı Kürdistan’ı merkezi olmayan sisteme dayalı kurulacak, gelecekteki Suriye’nin bir parçası olarak değerlendiriyor.
Sonuç bildirgesi açıklandı
Cizîrê Kantonu Demokrtaik Özerklik Yönetimi Geçici Yönetim Meclisi, yönetim ilanının yapıldığı toplantının sonuç bildirgesini açıkladı. Bildirgede çatışmaların sona ermesi ve ambargonun kaldırılarak insani yardımların yapılması için çağrı yapıldı.
Meclis Başkanı Ekrem Hiso tarafından okunan bildirgede, ilanı gerçekleşen özerk yönetimde, Rojava’daki tüm halkların temsilcilerinin yer aldığı ve hedeflenen birleşik merkezi bir ülke esası çerçevesinde meşru haklarını elde edeceği vurgulandı. Hakların taleplerinin göz önünde bulundurulmaması ve barışçıl yaklaşımlara şiddetle karşılık verilmesi nedeniyle devrimin barış çizgisinden uzaklaşarak, mezhep çizgisine evrildiği ve iç çatışmalar ve çete saldırılarının var olan kaosu derinleştirerek, ölümlere ve göçe yol açtığı vurgulandı.
Örnek olacak
Sonuç bildirgesinde Cizirê Kantonu’nun özerk yönetim çalışmalarına ilişkin detaylara yer verilerek, Rojava’daki halkların temsilcilerinin katılımıyla yürütüldüğü vurgulandı. Bildirgede şu ifadelere yer verildi: ‘’İlan edilen geçici yönetim Suriye’nin birliğini tehdit etmediği gibi, komşu ülkelerin güvenliği için de tehlike taşımıyor. Bugün itibariyle sivil kurum ve kuruluşlarını oluşturmaya başlayacak yönetim, aynı zamanda kantona yönelik uygulanan ambargonun sona ermesi ve halkın ihtiyaçlarının karşılanması için günlük olarak ekonomik, kültürel, toplumsal ve hizmet alanındaki çalışmalarını yürütecektir. Ayrıca El Kaide çetelerinin bölgeye yönelik saldırılarına karşı da savunmasını yapacak, demokratik seçimlerin hazırlıklarını bağımsız gözlemcilerin katılımıyla sürdürecektir.
Tecrübelerimizin tüm Suriye ve Suriye’nin geleceği için örnek olmasını temenni ediyoruz. Suriye’nin sorunları askeri yöntemlerle çözümlenemeyeceği gibi, siyasi çözüm ve demokratik sistemin gerekliliğine ihtiyaç olduğu görülmektedir.’’
Saldırılara karşı çağrı
Sonuç bildirgesinde, akan kanın durması, tutuklu ve esirlerin serbest bırakılması, Rojava’ya yönelik ambargonun sona ermesi ve savaştan zarar gören bölgelere insani yardımların ulaştırılması için de çağrıda bulundu. Ayrıca çete saldırıları karşısında rol oynayan YPG güçlerine teşekkür edilirken, çatışmalarda yakınlarını kaybeden ailelere, Kürt halkı ve YPG Komutanlığı’na da başsağlığı dilendi.
Amûdê‘de kitlesel kutlama
Cizîrê Kantonu’nda özerklik ilanı Rojava’da sevinçle karşılandı. İlan öncesi başlayan kutlama gösterileri, dün de miting ve kitlesel eylemlerle devam etti.
Rojava’nın Cizîrê Kantonu Yasama Meclisi tarafından Cizîrê Kantonu özerk yönetimini ilan etmesiyle Rojava kutlamalar önceki gece başladı. Özerk yönetim ilanı öncesi gece saatlerinde hava fişek gösterileri yapıldı.
Meclis toplantısının yapıldığı Amûdê kentinin tüm sokak ve caddeleri sarı kırmızı yeşil renklerle süslendi. Cadde ve sokaklarda çekilen halaylarla kutlamalar yapıldı. Kitlesel kutlamanın yapılacağı Amûdê‘nin Şehid Cihat Meydanı’nda hazırlıklar saatlerce sürdü. Ardından özerk yönetim ilanını kutlama amaçlı, kalabalık bir kitlenin katılımıyla miting gerçekleşti.
Mitingte halka hitaben ilk konuşmasını yapan Cizîre Kantonu Başkanı Ekrem Heso ise demokratik özerkliğin halkların kardeşliğinde ve demokratik ulus esasına dayandığını söyledi. Heso, hayatını kaybeden YPG ve YPJ savaşçılarını anarak, onların mücadelesiyle bugünlere geldiklerini kaydetti.
TEV-DEM Yürütme Konseyi üyesi Aldar Xelil, Süryani Başkan Yardımcısı Elizabet Gewriye ve Arap Başkan Yardımcısı Hisen Ezam ile Yasama Meclisi Başkanı Hakem Xelo da konuşmalarında birlik ve beraberlik mesajı verdi.
Miting ardından Cizîrê Kantonu yönetiminin büyük bir konvoy eşliğinde Qamışlo’ya geçti.
Diğer yandan Serêkaniyê, Dêrîk, Girkê Legê, Hesekê, Dirbêsiyê ve Tirbespiyê kentlerinde de kitlesel kutlamalar yapıldı.
AMÛDÊ