BM'de bir ilk yaşandı
İran'ın reform vaadiyle iktidara gelen Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani, önceki gün ilk kez uluslararası kamuoyunun önüne çıktı. ABD'nin New York kentindeki BM Genel Kurul toplantısında konuşan Hasan Ruhani, nükleer programlarından dolayı Batı'nın ülkesine uyguladığı ekonomik yaptırımları, "zorbalık" ve "budalaca" olarak tanımladı. Ruhani, yaptırımlarla, siyasetçilerin değil İran halkının cezalandırıldığını söyledi. Ruhani hayali bir "İran tehdidinden" söz edildiğini belirterek, İran'ın dengesizliklerin yaşandığı bir bölgedeki denge unsuru olduğunu ifade etti ve "İran ne bölgesi ne de dünya için bir tehdit oluşturuyor" dedi.
Ruhani: Müzakereye hazırız
"Çağımızda, nükleer silahlar ve diğer kitle imha silahlarına yer yok" diyen Ruhani, ülkesinin nükleer programı konusunda "bir takvim çerçevesinde ve sonuç almaya yönelik" müzakerelere başlamaya hazır olduklarını söyledi. Kimyasal silah kullanımını kınayan Ruhani, "Suriye'nin Kimyasal Silah Sözleşmesi'ni kabul etmesini memnuniyetle karşılıyoruz" dedi.
İsrail'e de mesaj verdi
İran Cumhurbaşkanı Ruhani, İsrail'le ilişkilerinde de bir ilke imza attı. Ruhani, İsrail'e yönelik "siyonist rejimi" ifadesi yerine "savaş kafalı baskı güçleri'' anlamında bir ifade kullandı. Ruhani, Amerikan televizyonu CNN'e verdiği demeçte de Nazilerin Yahudilere karşı insanlık suçu işlediğini söyledi.
Netanyahu'nun yanıtı sert oldu
Ancak İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, Ruhani'nin konuşmasını "alaycı ve ikiyüzlü" olarak niteledi. Netanyahu, Kudüs'ten yaptığı açıklamada, İran’ın amacının nükleer silah üretmek için zaman kazanmak olduğunu savundu. Ruhani'nin BM'de yapacağı konuşma öncesinde İsrail heyeti, Netanyahu'dan salonu terk etme talimatı alarak salondan ayrıldı.
Obama ve Ruhani görüşmedi
Kamuoyunun merak ettiği en önemli konu ise ABD Başkanı Barack Obama ile İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani'nin bir araya gelip gelmeyeceğiydi. Ruhani-Obama görüşmesi gerçekleşmedi. ABD tarafının böyle bir görüşmeye sıcak baktığı ancak "kamuoyu hazır değil" gerekçesiyle İran'ın bunu reddettiği iddia edildi. Obama ile bir araya gelemeyen Ruhani'nin ilk görüştüğü Batılı lider ise Fransa Cumhurbaşkanı François Hollande oldu. 40 dakika süren görüşme sonrası açıklama yapan Ruhani, iki ülke ilişkileri için "iyi bir gelecek" temennisinde bulundu.
ABD önceliklerini açıkladı
ABD Başkanı Obama ise BM’deki konuşmasında İran’ın nükleer programı ve İsrail ile Filistin anlaşmazlığı konularında diplomatik çabaların yoğunlaştırılacağını söyledi. İsrail ve Filistin için iki devlet çözümün tek çıkar yol olduğunu vurgulayan ABD Başkanı, tüm tarafları barışçıl çözüm yolunda risk almaya çağırdı.
BM'ye çağrı
Obama, kimyasal saldırıdan Esad rejimin sorumlu olduğunu yineledi. BM Güvenlik Konseyi'nin buna güçlü bir yanıt vermesi gerektiğini dile getiren Obama, eğer Konsey'den bir Suriye kararı çıkmazsa, bunun tüm uluslarararası hukuk kurallarının uygulanması konusunda BM'nin aynı tarafta bulunmadığı anlamına geleceğini savundu.
Kerry ile Şerif görüşecek
Obama, İran'la diplomatik temas için ise Dışişleri Bakanı John Kerry'yi görevlendirdiğini açıkladı. Kerry, İranlı mevkidaşıyla bugün New York'ta ilk görüşmesini yapacak. Bu ABD ile İran arasında 1980'den bu yana yapılan ilk diplomatik görüşme özelliğini taşıyor.
NEW YORK