İran, 2015’te yaptığı anlaşma ile nükleer enerjiyi araştırma ve geliştirme konusunda verdiği taahhütleri askıya aldığını duyurdu. Fransa ve İngiltere, bundan endişe duyduklarını açıkladı.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Seyyid Abbas Musevi, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, İran’ın nükleer enerji anlaşması çerçevesindeki araştırma ve geliştirme ile ilgili taahhüdünü resmen askıya aldığını ilan ettiğini bildirdi.
Federica Mogherini’ye mektup
Musevi, İran Dışişleri Bakanı Zarif’in AB Dış Politika Komiseri Federica Mogherini’ye bir mektup göndererek bu taahhüdün askıya alındığını bildirdiğini söyledi. Musevi, şunları kaydetti: “İran Dışişleri Bakanı, Bayan Mogherini’ye bir mektup göndererek, Amerika’nın KOEP’ten çekilmesi ve İran aleyhine uygulanan ambargolar ve 3 Avrupa ülkesinin KOEP çerçevesindeki taahhütlerini yerine getirmedeki aczinden dolayı İran’ın KOEP çerçevesinde nükleer alandaki araştırma ve geliştirme taahhüdünü askıya aldığını bildirdi. Mektupta bu uygulamanın İran’ın nükleer enerji çerçevesindeki hakları özellikle 36 paragraf çerçevesinde olduğu ve son 16 ayda nükleer enerji anlaşmasının geniş şekilde çiğnenmesi doğrultusunda olduğu, İran’ın taahhüdünün durdurulmasının detaylarının Uluslararası Atom Enerjisi Kurumuna (UAEK) bildirileceği belirtilmiştir.”
‘Görüşmeye hazırız’
Musevi, İran’ın iyiniyetinin göstergesi olarak, nükleer enerji anlaşmasında kalan taraflarla tüm düzeylerde görüşmelerine devam etmeye hazır olduğunu söyledi. Ayrıca karşı tarafın taahhütlerini yerine getirmesi durumunda İran’ın da yeniden tüm taahhütlerine bağlı kalacağının ifade edildiğini sözlerine ekledi.
Öte yandan ABD’nin nükleer enerji anlaşmasından ayrılması sonrası 3 Avrupa ülkesi, İran’dan anlaşmada kalmasını isteyerek, 11 maddelik taahhütler listesi sundu ve birlikte bu taahhütleri de yerine getireceklerini bildirdi.
İran, taahhütlerin hiç birinin gerçekleşmediği iddia etti. ABD’nin nükleer enerji anlaşmasından çekilmesinden bir yıl sonra taahütlerinin bazılarını askıya alarak nükleer enerji faaliyetlerini sürdürmeye başladığını açıklamıştı.
Bunun yanı sıra İran, Avrupa ülkelerinin taahhütlerini yerine getirmeleri için 60 gün süre vermişti. 60 gün içinde taahhütlerin yerine getirilmemesi durumunda, İran’ın üçüncü adımı atacağı yani taahhütlerin tamamını askıya alacağı ifade edilmişti.
İran’ın nükleer enerji anlaşması konusundaki taahhütlerinin tamamını askıya almasından sonra ilk tepki Fransa ve İngiltere’den geldi.
Fransa, İran’ın taahhütlere bağlı kalmasını isterken, İngiltere Dışişleri Bakanlığı kaynaklarından, İran’ın nükleer araştırma ve geliştirme sınırlarını askıya almasının son derece endişe verici olduğunu açıkladı.
TAHRAN