İşsizlik, AB ortalamasının 2,4 katı

• AB üyesi ülke ortalamasında geniş tanımlı işsizlik oranı, yüzde 12,2 ama Türkiye’de yüzde 29,7'yi buldu.

Türkiye ve Kuzey Kürdistan'da çalışabilir 66,4 milyon kişinin yalnızca 22,6 milyonu kayıtlı ve tam zamanlı çalışabiliyor.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2025 dönemine ait İşgücü İstatistikleri (HİA) dün yayımlandı. TÜİK verilerine göre; 2024’te yüzde 8,7 olan dar tanımlı işsizlik oranı, 2025’te 0,4 puan azalarak yüzde 8,3 oldu. Dar tanımlı işsizlik oranındaki düşüşe karşın, geniş tanımlı işsizlik artış eğilimini sürdürüyor. 2024'te yüzde 26,7 olan geniş tanımlı işsizlik oranı, son bir yılda 3 puan artarak 2025’te yüzde 29,7’ye yükseldi. 2025’te dar tanımlı işsizlik, yüzde 8,3 ve geniş tanımlı işsizlik oranı yüzde 29,7 iken AB üyesi 27 ülke ortalamasında dar tanımlı işsizlik oranı yüzde 6,3 ve geniş tanımlı işsizlik oranı yüzde 12,2’dir. Böylece dar ve geniş tanımlı işsizlik arasındaki puan farkı AB- 27’de 6 iken Türkiye’de 21,3’tür. Türkiye’de geniş tanımlı işsizlik oranı, AB üyesi 27 ülkenin 2,4 katıdır.

10 kişiden sadece üçü

2024’te 32 milyon 620 bin olarak açıklanan istihdam edilenlerin sayısı, 2025’te 32 milyon 566 bin olarak hesaplandı. 2025’te istihdam oranı ise yüzde 49 olarak gerçekleşti. DİSK-AR'a göre; TÜİK’in resmi istihdam verileri de tıpkı dar tanımlı işsizlik verileri gibi işgücü piyasasına ilişkin gerçeğin sadece sınırlı bir kısmını gösteriyor. İstihdam verileri tek başına istihdamın niteliği konusunda bilgi vermiyor. Bu nedenle alternatif işsizlik hesaplamaları yanında alternatif istihdam hesaplamalarına da ihtiyaç vardır. DİSK-AR, TÜİK’in dar tanımlı işsizlik hesaplamasının yetersizliği nedeniyle 2010'dan bu yana alternatif geniş tanımlı işsizlik hesaplaması yapıyor. DİSK-AR yıllardır yaptığı alternatif geniş tanımlı işsizlik hesaplamasının ardından alternatif istihdam hesaplamasına da başladı. Kayıtlı ve Tam Zamanlı İstihdam (KATİ) olarak adlandırdığı alternatif istihdam hesaplamasının ilkini “İşsizlik ve İstihdamın Görünümü-Haziran 2021” isimli raporda, 2021 ilk çeyreği için yayımlamıştı.

TÜİK’in resmi istihdam oranı 2025’te yüzde 49 olarak açıklanırken, DİSK-AR tarafından TÜİK verilerinden hareketle hesaplanan Kayıtlı Tam Zamanlı İstihdam (KATİ) oranı yüzde 34 olarak gerçekleşti. Kadınlarda resmi istihdam oranı yüzde 31,1; KATİ oranı yüzde 19,8 ve erkeklerde resmi istihdam oranı yüzde 66,4 olarak açıklanmışken KATİ oranı yüzde 48,6 olarak hesaplandı. Böylece KATİ oranı resmi istihdam oranından genelde 15 puan, kadınlarda 12,3 ve erkeklerde ise 17,8 puan düşük olarak gerçekleşti.

DİSK-AR tarafından yapılan KATİ hesaplamasıyla çalışma çağındaki (15+ yaş) 66,4 milyon kişinin sadece 22,6 milyonu kayıtlı ve tam zamanlı istihdam (KATİ) kapsamında çalıştığı ortaya çıktı. Çalışma çağındaki 33,6 milyon kadının sadece 6,6 milyonu kayıtlı ve tam zamanlı istihdamda (KATİ), çalışma çağındaki 32,8 milyon erkeğin ise yaklaşık 16 milyonu kayıtlı ve tam zamanlı istihdamda yer alıyor. Bu durum, nispeten nitelikli istihdamın düşüklüğünü ortaya koyuyor.

Kadın işsizliği yüzde 40'a dayandı

TÜİK, mevsim etkisinden arındırılmış dar tanımlı işsiz sayısı 2025'te 2024'e göre 147 bin kişi azalarak 2 milyon 966 bin olarak gerçekleştiğini iddia ediyor. DİSK-AR tarafından TÜİK verilerinden yararlanarak hesaplanan geniş tanımlı işsiz sayısı ise 2025’te 12 milyon 89 bin olarak hesaplandı.

2025’te dar tanımlı işsizlik erkeklerde yüzde 11,3 ve kadınlarda ise yüzde 6,8 olarak açıklandı. Geniş tanımlı işsizlik (âtıl işgücü) oranı ise erkeklerde yüzde 24 ve kadınlarda yüzde 39,1 olarak gerçekleşti. Böylece dar tanımlı işsizlik oranı kadınlarda erkeklerden 4,5; geniş tanımlı işsizlik oranı ise 15,1 puan yüksektir. DİSK-AR'ın TÜİK verilerinden yararlanarak hesapladığı geniş tanımlı işsiz sayısı ise kadınlarda 5 milyon 982 bin ve erkeklerde ise 6 milyon 93 bin olarak gerçekleşti.

Genç işsizliği, yüzde 38,3

15-24 yaş arası genç nüfusta geniş tanımlı işsizlik oranı, 2025'te yüzde 38,3 olarak gerçekleşti. Geniş tanımlı genç işsizliği dar tanımlı genç işsizliğinden yaklaşık 23 puan fazla olarak gerçekleşti. 2025’te genç kadınlarda geniş tanımlı işsizlik rekor seviyeye ulaştı. Genç erkeklerde dar tanımlı işsizlik yüzde 15,2 ve geniş tanımlı işsizlik yüzde 31,6 olarak hesaplanırken, 15-24 yaş arası genç kadınlarda ise dar tanımlı işsizlik yüzde 22,1, geniş tanımlı işsizlik yüzde 49,1 olarak hesaplandı. Böylece dar ve geniş tanımlı işsizlik oranı arasındaki puan farkı genç erkeklerde 16,4 ve genç kadınlarda ise 27 puandır. ANKARA