Kirada olsam çoktan kapatmıştım

• Kürdistan kentlerinin tatil ve ziyaret yeri olarak tercih ettiği Dersim’in turizm bölgeleri son zamların ardından boş kaldı. Hayat pahalılığının tatil hayallerini unutturduğunu dile getiren esnaf, “Ailece gelinen çadırda bir hafta kalınan bir yer olan tesisler şimdi boş” diyor. 
• Son zamların yalnızca tatilcileri değil kendilerini de etkilediğini söyleyen işletme sahipleri akşamları, buzdolabı ve soğutucuların fişini çektiklerini söylüyor. “Gelen müşteri yok ve yemek yapmıyoruz” diyen Restoran işletmecisi esnaf bir ayda bir tüpü bitiremedikleri söylüyor. 

YILMAZ KAYA/DERSİM

Geçen yıl Valiliğin resmi açıklamalarına göre yaz aylarında 750 bin aracın giriş yaptığı Dersim'e bu yıl gelen araç sayısı binlerle ifade ediliyor. Çevre illerin yaz tatili ve günlük ziyaret için tercih ettiği Dersim'e bu yıl gelen turist sayısı geçen yıla nazaran yüzde 90 azaldı. 

Akaryakıt zamlarının ardından, gıda, içecek ve konaklama ücretlerine yapılan zamlar sonrası, Amed, Antep, Mardin, Adıyaman, Urfa, Batman, Elazığ, Malatya, Sivas gibi illerde yaşayanların tatil için tercih ettiği Dersim’de, esnaflar iş yapamamaktan şikayetçi. Her yıl bu günlerde araç parkı bulunmaz ve kente açılan karayollarında kilometrelerce araç konvoyu oluşurken şimdi yollar artık bomboş.  

İlk kez bu kadar boş

20 yıldır, Dersim'in Ovacık ilçesinde Munzur Nehri kenarında Pardi Vadisi adlı tesisi işleten Hıdır Aydın, tatil sezonu olmasına rağmen müşteri yokluğu çektiklerini söyledi. Aydın, "Bizim yerimiz bilinen, tanınan bir yer. Haziran ayından itibaren buraları dolup taşar. Ancak ilk kez bu derece boş. 20 yıldır işletiriz burasını, ilk kez bu durumla karşılaşıyorum" dedi.

Zamlar tatili boşa çıkardı

Tesislerinin bölgede alabalık ile meşhur olduğunu ve restoran hizmeti de sunduklarını belirten Aydın, "Misafirlerimiz buraya ailece gelirlerdi. Kimisi tesisimizin geniş arazisinde ya da Munzur Nehri kenarında çadırlarını açarak günlerce, haftalarca kalırdı. Ama şu anda kimse yok. Günde bazen iki masa dolu oluyor,  bazı günler ise hiç müşteri olmuyor. Zamlar nedeniyle gelen olmuyor. Misafirlerimizin çoğu Elazığ, Diyarbakır, Malatya, Antep, Batman, Adıyaman, Mardin, Sivas ile Batı illerinden gelirdi. Akaryakıt fiyatlarına yapılan fahiş zamlardan dolayı kimse bırakın kendi aracı ile gelmeyi, yolcu otobüsleri ile bile gelemiyor. Aynı şekilde gıda ürünlerine yapılan zamlar da tatil hayalini boşa çıkardı" şeklinde konuştu.

Kirada olsaydım çoktan kapatırdım

Mülk sahibi oldukları için burada kalmayı sürdürebildiklerini ifade eden Aydın, "Bizimki kira değil. Eğer kira olsaydı mecburen kapatmak zorunda kalırdım. Çünkü burada bazı tesisler sezonluk kiraya veriliyor. Müşteri de gelmeyince ister istemez zarar ediyorlar. Kiracı olup da kapatanlar olduğunu duydum. Bizler direneceğiz, nereye kadar sürer bilemiyorum. Belki Almancılar gelir, onların sezonu Temmuz'da başlar. Yerli turisti bıraktık, şimdi umudumuz dışarıdan gelenlerde" dedi.

Gelen yok iş yapamıyoruz

Geçen yıl zamlardan önce müşteri yoğunluğunun çok iyi olduğunu ancak şu anda gelen olmadığı için iş yapamadıklarını kaydeden Kuşi Tesisleri sahibi Yusuf Yerlikaya da zamlardan şikayetçi. Munzur Nehri kenarındaki tesislerinde hem yemek hem de çadır ağırlıklı konaklama hizmeti verdiklerini belirten Yerlikaya, "Çadırları günlük 60 liraya kiraya veriyorum. Geçen yıl 40 liraydı. Gelenler burada çadırda kalıyorlar. Kendi yemeklerini kendileri yapıyorlar genelde. Ya da isterlerse bizim tesisten yiyecek ve içecek ihtiyaçlarını karşılıyorlar" şeklinde konuştu.

Bir ayda bir tüp bitmedi

"Şu ana kadar bu tesiste sadece bir adet büyük tüp aldım o da henüz bitmemiş" diyen Yerlikaya şunları söyledi: "Çünkü gelen müşteri yok ve yemek yapmıyoruz. Buraya gelenler etin, yiyeceğin hesabını yaparak geliyorlar. Akaryakıt fiyatlarına ve gıda ürünlerine yapılan zamlar insanları tatil fikrinden uzaklaştırdı. Benzinin litresi kaç ay önce 6 liraydı, şimdi 31-32 lira. Etin kilosu burada 160 lira. Ben bu paraya alacağım eti, müşteriye kaça vereceğim. Onun için et almayı da kestim. Yanımda sadece bir kişi çalışıyor şu an. Buraya gelenler zaten orta gelirli insanlar. Zamlar nedeniyle onlar da gelmeyi bıraktı."

Mülkün kendisine ait olduğu için kapatmadığını belirten Yerlikaya, "Bu tür tesislerin sezonluk kirası 50-60 bin lira. Bu zamlardan sonra müşteri gelmeyince, siz 3 ay süren sezonda bu parayı çıkaramazsınız. Kirada olsam ben de mecburen kapatmak zorunda kalırdım" dedi.

Akşamları dolapların fişini çekiyorum

Aynı şekilde elektriğe yapılan zamlardan da etkilendiklerini aktaran Yerlikaya, "Mutfakta, müşterilerin çadır kurdukları alanda ve aydınlatmada elektrik kullanıyoruz. Zamlardan önce aylık ortalama 500-600 lira fatura gelirdi. Şimdi bunun 4-5 katı. Müşteri olmaz ise bahçedeki elektrikleri kapatıyorum. Sadece çadır kurulan yerin elektriğini açık bırakıyorum. Buzdolaplarımız var. Akşamları kapatıyorum, elektrik fazla gitmesin diye. Hava çok sıcak olmadığı için sabaha kadar elektriksiz de olsa dolaptaki yiyecek ve içecekler bozulmuyor. Sabahları da tekrar çalıştırıyorum elektrik fazla gitmesin diye" şeklinde konuştu.