Serekê Akademîya Fikir û Sîyasetê Demokratîke Dr. Fayîq Gulpîyî va ‘nika Rojawan de sîstemêko nimune esto û no sîstem Konfederalîzma Demokratîke ser o ronîyeno’ û wina dewam kerd: “Goreyê mi Başûr de zî cayê ke munaqeşeyî înan ser o estî de çareserî Konfederalîzma Demokratîke ya. No sîstem eşkeno tewr baş probleman çareser bikero.”
BERHEM LETÎF / ŞOREŞ BENEK / ROJNEWS
16ê teşrîna verêna 2017î de artêşa Îraqî û Haşdî Şabî hêrişê Başûrê Kurdîstanî kerdbî û netîceyê hêrişî de erdanê Başûrî dagîr kerdbî. Emser serrgêra yewine ya hedîseyanê 16ê teşrîna verêne ya.
Serekê Akademîya Fikir û Sîyasetê Demokratîke Dr. Fayîq Gulpîyî derheqê problemê Kerkûkî û serrgêra hedîseyanê 16ê teşrîna verêne de qisey kerd û Gulpîyî dîyar kerd ke problemê Kerkûkî ancax bi sîstemê Konfederalîzma Demokratîke çareser benî.
Gulpîyî va ‘tayê çîyê Herêma Kurdîstan û Îraqî bîyî sebeb ke hedîseyê 16ê teşrîna verêne bibî’ û wina dewam kerd. “Sebebo sifteyîn; çi heyf ke Başûr de kulturêk esto û her ke şer qewimîyeno, şerî ra remîyeno û seke remayîş çîyêko normal bo, wina yeno nîşan dayene. Sebebo dîyin zî nakokîyê ke mabênê hetanê sîyasîyan de estî, yo. PDKyî waşt tesîrê xo Kerkûk de zêde bikero. Mîyanê YNK bi xo de zî nakokîyî estbî.”
Kerkûk dest ra şi û netîceyî ameyî betal kerdene
Dr. Gulpîyî va ‘referandûm raybazêko demokratîk o û hertim eşkeno bêro viraştene’ û wina dewam kerd: “Başûr de seba xoserîye referandûm ame viraştene. O wext xeylê hetan dîyar kerd ke seba referandûmî şar amade nîyo û kurdan yewîya xo awan nêkerda. Reyna Îraq û welatanê cîran û dinya de amadekarîye çinêbî. Nê heme sebeban ver Kerkûk dest ra şi, netîceyê referandûmî zî ameyî betal kerdene. Ganî şarî yê ke referandûm de şaşîye kerdî, ceza bikerdêne, labelê hîna zî ma vînenî ke nê hetê ke şaşîye kerdî, qezenç kenî.”
Bena sebebê tepîyaşîyayîşê doza kurdan
Dr. Gulpîyî qiseykerdişê xo de qala yewîya dagîrkeran kerde û wina va: “Rewşa nikayîne nîşanê ma dana ke mabênê hêzanê Kurdîstanî de yewîye çin a. Labelê hêzê dagîrkerî seba ke Kurdîstan dagîr bikerî, bîyî yewe. Kurdî çiqas bibî yew, hende bihêz benî. Welatê cîranî û yê dinya kurdanê yewbîyayeyan hîna zaf cîddî vînenî. Çi heyf ke hêzê ma goreyê menfîetanê neteweyî hereket nêkenî. Merdim eşkeno vajo ke hêzê sîyasî yê Başûrê Kurdîstanî hetê dagîrkeran ra yenî îdare kerdene. Hem nêbîyî yewe û hem zî kewtî îqtîdarî dima. Hêzê Başûrî bi xo qeraranê sîyasîyan nêgênî. Teber ra mudaxaleyî estî. Na rewşe zî bena sebebê tepîyaşîyayîşê doza kurdan.”
Rojawan de sîstemêko nimune esto
Dr. Gulpîyî peynîya qiseykerdişê xo de va ‘sîstemê îdareyê Başûrî keye û partîye ser o ameyo awan kerdene’ û wina qedêna: “Îdare demokratîke, neteweyî û merdimî nîyo. Cayê ke munaqeşeyî înan ser o estî de hêzê çareserîye çin o. Kerkûk demêko derg destê kurdan de bi. Ewja de şaşîyêka girde ameye kerdene. Herinda ke şerm bikerdêne, yewbînan sucdar kerdêne. Nika Rojawan de sîstemêko nimune esto. Ewja de sîstem Konfederalîzma Demokratîke ser o yena ronayene. Goreyê mi cayê ke munaqeşeyî înan ser o estî de çareserî Konfederalîzma Demokratîke ya. No sîstem eşkeno tewr baş probleman çareser bikero. Kurd, ereb, asûrî, tirkmen û şarê bînî eşkenî îdare de ca bigîrî. No sîstem goreyê şaran o û problemanê şarî çareser keno.”