Endamê Grûba Aştîye ke serra 2009î de Mexmûr û koyan ra ameybî Nurettîn Turgutî va ‘ma vengdayîşê Ocalanî ser o ameyî’ û wina dewam kerd: “Bi deshezaran merdimî ameyî ma vera û no zî nîşdan dayêne ke kurdî çiqas bêrîya aştî û azadîye kerdbî. O wext kurdî seba aştîye amade bî, labelê dewlete amade nêbî.”
ADNAN BÎLEN / MUJDAT CAN / MA / WAN
Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî heta nika seba çareserîya problemê kurdî û bihêzkerdişê aştîya komelkî xeylê reyan veng da grûbanê aştîye û no het de gamî eştî. Nê grûban ra ya yewine 1ê teşrîna verêna 1999î de koyan ra, 29ê teşrîna verêna 1999î de zî Ewropa ra ameybî.
Vengdayîşê Ocalanî ser o grûba dîyine 19ê teşrîna verêna 2009î de Berê Sînorî yê Xabûrî ra kewtî Tirkîya. Grûba dîyine de pêro pîya 34 kesî estbî û nînan ra tayê ci Kampa Mexmûrî ra û tayê ci zî reyna koyan ra ameybî. Heta nika 2 endamê grûba aştîye zîndanan de wefat kerdî. Kesê ke grûbe mîyan de bî ra yew zî Nurettîn Turgut bi. Emser serrgêra 9. ya ameyîşê Grûba Aştîye yo.
Nurettîn Turguto ke 7 serrî zîndan de mend, babete ser o qisey kerd. Turgutî va ‘ma vengdayîşê Birêz Ocalanî ser o ameyî’ û wina domna: “O wext Birêz Ocalanî va ‘ez zana ke dewlete manayêka gird do nêdo, labelê beno ke ma bi na game dewlete hîna zaf nizdîyê prosesê aştîye bikerî’. Ameyîşê ma çarçewaya zanayîş û israrê dewlete de bi. O wext musteşarê MÎTî bi xo dîyar kerdbi ke vengdayîşêko winasî do baş bibo. Nê heme notanê pêvînayîşê Îmrali mîyan de estî.”
Ganî ma projeyê înan veng bivetêne
Turgutî va ‘wexto ke ma Xabûr ra derbaz bîyî, ne dewlete û ne zî ma hêvî nêkerdêne ke hende merdimî do bêrî ma vera’ û wina dewam kerd: “Netîce de bi sehezaran merdimî ameyî ma vera. Ma ewja de dî ke kurdan çiqas bêrîya aştîye û azadîye kerdî. Wexto ke ma ameyî hewayêko nerm estbi. Hetta Serekkomar û Serekwezîrê ê wextî memnun bî. Labelê wexto ke muxalefet vengê xo berz kerd, îqtîdar zî bedilîya. Seba aştîye xebetîyayîşê ma weşê îqtîdarî nêşi. Xora dima ra derheqê ma de dozî abîyî. Ma zanayêne ke ma do tewqîf bibî, labelê seba ke ma projeyê înan veng bivejî, ma beşdarê mehkemeyan bîyî. Netîce de 10 kesî tewqîf bîyî.”
‘Ma fam kerd ke dewlete heqêk zî qebul nêkena’
Turgutî dewamê qiseykerdişê xo de wina va: “Ma qet tewqîfbîyayîşê xo ver eciz nêbîyî. Çimkî ma zanayêne ke ma do tewqîf bibî. Ma qet nêva ‘werekna ma tewqîf nêbîyêne’. Ma o wext merg zî girewtbi xo çim û ameybî. Labelê o wext ma fam kerd ke dewlete seba aştîye nê, qebulkerdişê heqêkî kurdan daxî zî amade nîya. Xora prosesê mehkemeyan de ma nê bi hawayo zelal dî. Ma hetê wijdanî de rehet î. Eke no proses hetê şerî ra şîyo, no netîceyê polîtîkayanê dewlete de bi. O wext ra nata bi deshezaran merdimî merdî. Ma nê mergan ver zaf dejayî. Domanê tewr erjîyayeyî yê kurdan merdî. Mehmet Tunçî, Çîyagerî û bi hezaranê bînan…”
Merdim tena nêşêno vajo tecrîd
Turgutî qiseykerdişê xo de qala tecrîdo girankerde ke Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî ser o esto kerd û wina va: “Merdim nêşêno tena vajo ‘tecrîd esto’ û derbaz bibo. No vera waştişê heqan de hêrişêk o. Ocalan yeno manaya aştîye. Nizdîbîyayîşê Birêz Ocalanî yeno manaya nizdîbîyayîşê kurdan. Eke ewro Birêz Ocalanî ser o tecrîdêko giran û îzolasyon estî, o wext nêyî kurdan ser o yenî domnayene. Birîyayîşê pêvînayîşan ra dima hertim gonîye herikîyaye. Merdimî kişîyayî, qetlîyamî bîyî, bajarî rijîyayî, ko û daristanî ameyî bombe kerdene. No aşkere û zelal o. Cok ra heta ke tecrîd nêwedarîyo, ti waştişê kurdan nîno ca. Birêz Ocalanî serra 93î ra nata 10 reyî seba ke şer biqedîyo û pêameyîş bibo, gamî eştî. Labelê no hertim hetê dewlete ra ameyo xira kerdene. Heta nika ti rayberêk çîyêko winasî nêdîyo. Cok ra ganî merdim tena sey tecrîdî nêvîno. Eke ewro vengê ci yeno birnayene û teber ra yeno îzole kerdene, no nizdîbîyayîşê dewleta tirkî yê kurdan ra yo.”