
Türkiye’de kendi kimlikleri ve dilleriyle sinema yapmaya başlayan Kürt sinemacılara kapıların tek tek kapandığı bir süreçte, Kürdistan’da sinemasız il ve ilçe sayısı her geçen gün artıyor.
Kürt sineması bir yandan sansür ve baskılarla boğuşurken, Kürt izleyici sinemadan mahrum bırakılıyor. Ardahan, Hakkari, Iğdır ve Şırnak gibi kentlerin yanısıra yüzlerce ilçede sinema salonu yok.
Tiyatro izleyicisi arttı
Türkiye genelinde 2016 yılında, 2015 yılına göre sinema salonları artarken sinema seyircisi azaldı. Tiyatro seyirci sayısı 2015-2016 sezonunda artarak 6 milyon 16 bin 762 oldu. 2016 yılında Kürdistan’da sinema salonu olmayan il sayısı 4’e yükseldi.
AKP’nin politikaları doğrultusunda veri açıklayan Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) sinema sektörüne ilişkin yaptığı araştırmaya göre Türkiye genelinde sinema salonu sayısı 2016 yılında, 2015 yılına göre yüzde 5.4 artarak 2 bin 483 oldu.
İzleyici yabancı filmi tercih ediyor
Bu dönemde sinema salonlarındaki koltuk sayısı da yüzde 3.3 artarak 307 bin 456 seyirci kapasitesine ulaştı. Kapasitenin artışına rağmen sinema seyirci sayısı 2016 yılında, 2015 yılına göre yüzde 3.3 azalarak 55 milyon 260 bin 600 kişi oldu.
Yerli film seyirci sayısı yüzde 8.9 azalarak 28 milyon 834 bin 409 kişi olurken, yabancı film seyirci sayısı yüzde 3.7 artarak 26 milyon 426 bin 191 kişiye ulaştı.
Dersim’de 1 kez açıldı
2016 yılında sinema salonu bulunmayan Kürdistan’daki il sayısı 4’e yükseldi. Bu iller; Ardahan, Hakkari, Şırnak ve Dersim oldu.
Geçen yıl kapanan Dersim’deki tek sinema salonu Sinema 62, bu yıl sadece bir kez açıldı. O da Kürt yönetmen Kazım Öz’ün son filmi “Zer,” için. Filmin çekimlerinin önemli bir kısmının Dersim’de geçtiği için filmin oyuncularından Ali Daimi Boz tarafından açılmıştı, ardından tekrar kapatıldı.
Kürdistan’ın birçok kentinde, hatta köylerinde bile 1970 ve 80’li yıllarda birden fazla sinema salonu varken, şimdi tek salonu olan sinemalar bile kapanmakla yüz yüze. Bazen günlerce kapalı olan sinemalarda yılda bir veya 2 kez film gösteriliyor. BDP’li belediyelerin kayyumlar tarafından gasp edilmesi ardından ise Kürdistan kentlerinde sinema, tiyatro tümden yasaklı hale geldi.
Yılmaz Güney sinemasını yaktılar
BDP’li Batman Belediyesi tarafından 2006 yılında inşa edilen Yılmaz Güney Sineması, 11 Eylül 2016 tarihinde belediyeye kayyım atanması sonrasında kapısına kilit vurulmuştu. Geçtiğimiz kış ayında ise yakılarak, kullanılmaz hale getirilmişti.
DBP’li belediye kayyum atanmasaydı 22 Eylül 2016’da sinema salonunun modernize edilmesi için 550 bin TL’lik bir ihale gerçekleştirecekti. Kayyumdan sonra kapısına kilit vurulan sinema salonu kışın ortasında elektrik kontağından çıktığı iddia edilen yangında kül oldu. Kentin en işlek noktasındaki sinema salonunun ranta açılmasından endişe ediliyor.
KÜLTÜR SERVİSİ