Çalakîya Dayîkanê Şeme hewteyê xo yo 700. temam kerd. 23 serrî yo ke Dayîkê Şeme Rasteyê Galatasarayî de kom benî û aqûbetê domananê xo pers kenî. Merdimê ke 3 nesl o çalakîya xo domnenî, dîyar kenî ke no têkoşînê rûmet û şerefî yo. Merdimê vînîbîyayen dîyar kerdî ke 23 serrê bînî zî derbaz bibî, ê fek têkoşînî ra veranêdanî.
MELÎKE CEYHAN / MA / STENBOL
Dayîkê Şeme vera polîtîkayanê vînîkerdişî yê serranê 1980î û 90î de têkoşînêko derg domnayî. Ti dayîke vengî ra nêvejîyaye Rasteyê Galatasarayî. Heme dayîkê kesê ke ameybî qetil kerdene, îşkence dîybî, erzîyabî bîrê asîtî û bi hawayêkê ameybî vînî kerdene yî. Nê dayîkî seba ke aqûbetê domananê xo pers kerdî ge ameyî tepiştene, ge-ge erdî ra ameyî kirancîyene û raştê xeylê çîyanê winasî dîyî.
Çalakîya dayîkan 27ê Gulana 1995î de dest pêkerde û o wext ra nata bêmabên dewam kerde. Wextê çalakîyan de cenazeyê Ridvan Karakoçî û Hasan Ocakî ameyî dîyayene. Waya Ocakî Masîde Ocake va ‘2 fotografê ke cuya ma dîyar kerdî, estî’ û wina domnaye: “Fotografê yewin yê ke ma Rasteyê Galatasarayî de kirişenî, yê dîyine zî fotografo ke rîyê ci ameyo parçe kerdene. Ma rîyê ci yê huyaye ra seba têkoşînî hêz gênî. Ma goreyê merdimanê vînîbîyayeyanê bînan hîna bişans î. Çimkî ma resayî cenazeya xo. Dewlete hertim rewşanê winasîyan de ceza nêdana ti kesî.”
Ocake dewamê qiseykerdişê xo de va ‘23 serrê derbazbîyaye de çîyêk nêbedilîya’ û wina dewam kerde: “Dewlete hîna zî kesê ke merdimanê xo gêrenî de çîyêk nêkena. Ma 23 serran de Rasteyê Galatasarayî de xeylê çîyî cuyayî û zaf çîyan musayî. Tîya seba sey mektebî bi. Ma tîya de xo rê hêvî xelq kerd. Merdimê ke veradîyayî yan zî îşkence ra derbaz bîyî, vera xo dayî Galatasaray û vatêne: “Înan mi zî do vînî bikerdêne. La dima ra vatî ‘Dayîka to zî do beşdarê Dayîkanê Şeme bibo’ veradayî.” O wext ma fam kerdêne ke ma karêko raşt kenî. Ma 23 serrî yo nê israrê xo domnenî. Herkes deyndarê merdimê ke ameyî vînîkerdene yî. Cok ra ganî herkes wayîrê înan bivejîyo.”
Vilikê ma daxî ma ra girewtî
Keyeyê Ridvan Karakoçî zî keyeyanê sifteyînî ke Rasteyê Galatasarayî de roniştî ra yo. Birayê Karakoçî Hasan Karakoçî va ‘ma dî ke ma tena nîyî’ û wina dewam kerd: “Ma qerar girewt ke ma do keyeyanê bînan reyde hereket bikerî. Vilikanê ma daxî tepiştî. Ma heme çîyî girewtbî xo çim û ma do têkoşîn bidomnayêne. Şansê ma o bi ke ma cenazeya xo dîybî. Çi heyf ke keyeyê bînî cenazeya xo nêdî.”
Çiqas derbaz bibo zî ma fek tira veranêdanî
Karakoçî dewamê qiseykerdişê xo de wina va: “Dewlete babeta vînîbîyayen de çîyêk nêkena. Nê merdiman leşkerî kerd û baca xo dayî. Nê merdiman zî edalet heq kerdêne. Heqê nê merdiman yê cuyayîşî estbî, labelê ameyî kiştene. Seba ke aqubetê nê merdiman bêro pers kerdene û qatilî bêrî mehkeme kerdene, 23 serrê bînî zî derbaz bibî, ma do fek tira veranêdî. Ma biisrar têkoşînê xo domnenî. Herkesî rê heqê merdiman lazim o. No problemê merdimîye yo. Ganî ma heme vera nê problemî de hesas bibî. Ma nêwazenî dayîkêka bîne bibermo û ti kes vînî bibo. Cok ra ganî herkes seba vînîbîyayeyan têkoşîn bido.”