Baraj ve yüzlerce Hidroelektrik Santral (HES) ile enerjiden çok güvenliğin sağlanılmaya çalışıldığı Dêrsim'de, mahkeme kararlarına rağmen HES ve baraj yapımları devam ediyor. Dersim'de yapımı planlanan, enerji üreten ve inşaat halinde olan 23 HES projesi bulunuyor. Dêrsim-Pûlûr arasında uzanan ve 42 bin hektarlık bir alanda bulunan ve 1971 yılında "Milli Park" olarak ilan edilen Munzur Vadisi'nde ise 4 baraj ve 5 HES projesi hazırlanmış durumda. Doğa, tarih, yaşam ve inanç alanlarının yok olmasına göz yummayan Dêrsim halkının verdiği hukuk mücadelesinin sonucu Konaktepe Barajı ile Konaktepe 1 ve Konaktepe 2 HES projeleri Danıştay 13. Dairesi tarafından iptal edildi. Ankara 8'inci İdare Mahkemesi ise Munzur Vadisi'nde yapımı planlanan Bozkaya Hidroelektirik Santrali (HES) için yürütmeyi durdurma kararı almıştı.
Bakanlıktan akıl almaz karar
HES projelerini devam ettirmekte kararlı olan dönemin Çevre ve Orman Bakanlığı, 18 Nisan 2011 tarihinde Munzur Vadisi Mili Park sınırları dahilinde yapımı kararlaştırılan baraj ve HES'lerin yapılmasında zorunluluk olduğunu ve üstün kamu yararının bulunduğuna ilişkin karar aldı. Bakanlık kararının yürütmesinin durdurulması ve iptali amacıyla avukatlar tarafından açılan dava Ankara İdare Mahkemesi'nde devam ediyor. Avukat Barış Yıldırım, bu kararla Bakanlığın, Milli Parklar Yasası'nın 14. maddesi ile Milli Parklar Yönetmenliği'nin 5. maddesine göre, Munzur Vadisi'nde yapılması planlanan 4 baraj ile 5 HES'e izin verdiğini belirterek, "Bu gerçekten akıl almaz ve hukuk dışı bir karar. Türkiye'de ilk defa bir milli parkta yapımı planlanan baraj için üstün kamu yararı vardır şeklinde karar alındı. Bizler tarafından da ilk defa üstün kamu yararı kavramına bir dava açıldı. Bu açıdan baktığımızda bu dava bir ilk mahiyetindedir. Kamu yararı her zaman ekolojinin korunmasından yanadır" dedi.
2 baraj daha ortaya çıktı
Yıldırım, Munzur Vadisi'nde planlanan baraj ve HES Projeleri ile ilgili daha önceki raporlar çerçevesinde Bütünleşik Sentez Raporu'nun hazırlandığını dile getirdi. Yıldırım, akademisyenlerin yapılması planlanan barajların çevreye olumsuz etkisinin olmayacağı yönünde görüşler belirttiğini söyledi. Yıldırım, raporda Munzur Vadisi'nde 2 barajın daha yapılmasının planlandığını da sözlerine ekledi.
Yıldırım, Munzur Vadisi'nde yapımı kararlaştırılan baraj ve HES'lerin üstün kamu yararı bulunduğuna ilişkin karar alan Bakanlığın İTÜ İnşaat Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü'nün hazırladığı bu rapora vurgu yaptığını belirtti. "Maalesef o raporda akademisyenler bilim etiğine aykırı görüşler bildirmişlerdir" diyen Yıldırım, şunları aktardı: "Bakanlığın geçmişten itibaren Munzur Vadisi'nde yapımı planlanan baraj ve HES'lere ilişkin ciddi bir hukuk dışı tutumu bulunmaktadır. Doğa, tarihimize, yaşam alanlarımız ile inanç alanlarımıza yönelik her türlü hukuk dışı tutumun karşısında demokratik haklarımızı sonuna kadar kullanarak direneceğiz. Hukuksal ve demokratik yolları sonuna kadar kullanacağız."
PINAR URAL / DİHA/DÊRSİM