Almanya Alevi Birlikleri Federasyonu 30’uncu kuruluş yıldönümünü Köln’de bir müzikalle kutladı. Etkinlikte, kayyumları asla kabul edilmeyeceği, Alevilerin ibadet yerlerinin ise cemevleri olduğu ifade edildi. FİRAZ BARAN-ERDAL ALIÇPINAR KÖLN Almanya Alevi Birlikleri Federasyonu (AABF) Cumartesi akşamı 30.kuruluş yıldönümünü “Yol Bir Sürek Binbir” isimli bir müzikal ile kutladı. Köln kentindeki Lanxess Arena isimli salonda yapılan müzikal büyük ilgiyle izlendi. Müzikali izlemek için Almanya ve çevresindeki ülkelerden çok sayıda kişi sabah saatlerinden itibaren Lanxess Arena’nın önüne gelmeye başladı. Kendisiyle görüştüğümüz Viyana Alevi Toplumu üyesi Cemal Enli, 900 kilometrelik yolu 45 kişilik otobüsle geldiklerini söyledi. Hasan Ağva ise Avusturya’nın Brengenz kentinden 60 kişi ile etkinliğe geldiklerini ifade etti. En büyük katılım Almanya’daki AABF kültür merkezlerinde oldu.     Bakanlar konuştu Kutlamanın başlamasıyla birlikte önce konuşmalar yapıldı, ardından müzikalin sunumuna geçildi. Gecede sırayla AABF Genel Sekreteri Ufuk Çakır, Köln Belediyesi Başkan Vekili Elfi Scho-Antwerpes, NRW Hükümeti Uyum Bakanı Joachim Stamp, Devlet Bakanı Michelle Müntefering konuştu. Antwerpers, Stamp ve Müntefering’in konuşmalarında uyum ve tölerans kültürü konusunda Alevilerin örnek bir toplum olduğu vurgulanırken, aşırı sağa karşı birlikte mücadele çağrısı yapıldı. Alevi ozanların sözlerinden örneklerle konuşmasını süsleyen Müntefering’in konuşması ise sık sık alkışlandı. Mat: İsimlerimiz farklı soy ismimiz insan Daha sonra AABF Genel Başkanı Hüseyin Mat konuştu. Konukları Kürtçe ve Türkçe selamlayan ve 30. kuruluş yıldönümünü kutlayarak konuşmasına başlayan Mat, “Akıl, muhabbet ve gönül birliğiyle onbinlerce can ile cem oluyoruz. Vardık, varız ve her daim var olacağız” ifadesini kullandı. Mat, konuşmasının devamında şunları dile getirdi: “İsimlerimiz farklı da olsa soy ismimiz insandır. Bu yüzden kayyum atamalarını asla tanımıyoruz. Kürt sorununun çözümünü eşit anayasal haklarda görüyoruz. Laik, demokratik bir cumhuriyet istiyoruz.” Bağımsız bir kurum olduklarını ama tarafsız olmadıklarını vurgulayan Hüseyin Mat, “Dêrsim’de Seyid Rıza, Roboskî’de 34 Kürt çocuğuyuz. Kurtuluş reçetesi olan Gezi Direnişi’yiz. Her zaman mazlumun tarafıyız, özgürlükler talep edeceğiz. 30 yıldır Alevi örgütlenmesi var. Dünya duydu, Türkiye duymadı. Pir Sultan gibi hak mücadelemizden vazgeçmeyeceğiz. Alevilerin ibadet yerini tarif edenlere sözümüz şudur: Bizim ibadet yerimiz cemevidir. Bunu herkes kafasına koysun” dedi. 200 kadın çıra yaktı Konuşmaların ardından saat 19:10’da müzikal başladı. Önce sahneye müzikalin genel sanat yönetmeni ve senaristi Necati Şahin çıktı. İzleyicileri selamlayan Şahin’in yönlendirmesi ile salona yönetmen Kemal Dinç’in öncülüğünde koro ve bağlama orkestrası gelip yerlerini aldı. Yüzlerce kişinin ellerindeki sazları havaya kaldırarak salana girmesi bir duygu seline yol açtı. 20 bin kişilik salonu dolduran izleyiciler, bağlama orkestrasını büyük bir coşkuyla karşıladı. Müzikal kadınların, çıra uyandırmaları (mum yakmaları) ile başladı. Çıra uyandıran kadınların özenle seçildiği belli oluyordu. Çıra uyandıran bazı isimler şunlardı: Emel Korkmaz ve Sayfi Sarısülük (Gezi), Zeynep Altınok (Madımak), Aysel Ocak (Gazi), Beser Şahin (Koçgiri), Berfin Sulari (Maraş), Naime Nayman Ana (Çorum), Anush Nazaryan (Ermeni), Adjiva İbrahimovic (Srebrenista) katlimlarda yaşamını yitirenler için birer mum yaktılar. NSU’nun öldürdüğü Mehmet Kubaşık’ın eşi Elif Kubaşık, öldürülen gazeteci Metin Göktepe’nin kardeşi Meryem Göktepe, ozanlar adına da ozan Şah Turna birer mum yaktı. AABF’nin Almanya genelinde 160 kültür merkezi bulunuyor. Her kültür merkezini temsilen birer kadın da çıra uyandırırken, Alevi öğretisi adına da Necla Arslan Ana, Zerno Ana ve Hülya Gültekin Ana çıra uyandırdı. Metinlerde Alevi öğretisi anlatıldı Çıralar uyandırıldıktan sonra müzikal metinlerin okunması ile başladı. Müzikalin metinlerini sanatçılar Füsun Demirel ve Mehmet Ali Alabora Türkçe, Ulrike Johannson ve Aydın Işık da Almanca okudu. Metinlerde Alevi öğretisi anlatıldı. Özellikle, “Kamil olan evrenseldir. Evrensel olan candır. Biz barışı, mazlumu, ezileni seçtik. Işığı ve sanatı inanç eyledik” sözleri büyük alkış aldı. Daha sonra sahneye Arif Sağ geldi. Bir deyiş seslendiren Arif Sağ’a Alevi müziğinin otoriteleri sayılan isimler sazlarıyla eşlik etti. Müzikalde Yarsanîleri temsilen Korsh Mohammed Reza Goranice bir beyt okudu. Müzikale katılmak için vize alan ama gelmek için çıkış izni alamayan Heysa’nın bir beyti, klip şeklinde müzikalde büyük ekranda gösterildi. Müzikalde koro dışında solo olarak eser okuyan diğer sanatçılar ise şunlardı: Vusale Musayeva Azerice bir eser okurken; Tolga Sağ, Muharrem Temiz, Erdal Erzincan ve Cengiz Özkan beraber bir deyiş seslendirdi. Ardından Erkan Oğur ve İsmail Hakkı Demircioğlu birlikte bir eser okudu. Arada metinlerin okunduğu bu bölümün ardından Alevilerin son 50 yıllık müzik tarihine ismini yazdıran isimlerden biri olan Şah Turna’yı temsilen kızı Şirin Ağdaşan bir deyiş seslendirdi. Dertli Divani ve Hünkar Savaş da müzikalde bir beyt okudu. Çerkezlerin tarih boyunca karşılaştığı katliamları ise Aykut Şahin ve kızı Canet Şahin okudukları ağıtlarla dile getirdi. Êzîdî kadınların ağıdı Müzikalin bir bölümünde de 14 Êzîdî kadını sahneye çıktı ve yaşadıkları katliamı dile getirdi. Bu bölüm salonda duygusal bir atmosfere yol açarken, kadınlar ağıt yaktı. Aynı anda büyük ekranda da Êzîdîlerin yaşadığı 74. Ferman’ın görüntüleri gösterildi.   Müzikalde 1993 yılında Sivas’ta katledilen Alevi ozanı Nesimi Çimen’in oğlu Mazlum Çimen de bir eser seslendirerek babasını ve yaşamını yitiren diğer ozanları andı. Ferhat Tunç da Metin Göktepe için “Metine Ağıt” eserini okuyarak öldürülen tüm gazetecileri andı. Müzikalin bu bölümünde Beser Şahin ve Mikail Aslan da Zazaki bir eser seslendirdi. Ayrıca müzikalde Feryal Öner de bir şarkı okudu. Müzikali KCDK-E Eşbaşkanı Yüksel Koç, HDP’yi Temsilen Kars Belediyesi Eşbaşkanı Ayhan Bilgen, HDK Eşbaşkanı ve HDP Milletvekili Gülistan Koçyiğit, HDP Milletvekili Zeynel Özen, CHP Ovacık Belediye Başkanı Mustafa Sarıgül ve Hacı Bektaşi Veli Dergahı postnişi Veliyedin Ulusoy gibi çok sayıda isim de özel davetli olarak müzikali izledi.