Dalkılıç, Pülümürün sorunlarını ve çözümlerini gazetemize anlattı.
BDP'nin Belediye Başkan Adayısınız. Şimdiye kadar yürüttüğünüz çalışmalarda Pülümür'de hangi sorunlar öne çıkıyor?
Bu yerel seçimlerde halk değişim istiyor. Pülümür bir ilçedir ama yılların getirdiği bakımsızlıkla birlikte bir köy görüntüsünde. Bunu yaptığımız ev ziyaretlerinde halkımız kendisi söylüyor. Musluktan akan su içilmiyor. İnsanlar hazır su almak zorunda kalıyor. Kanalizasyon yok, alt yapı yok, arıtma yok. Kanalizyon atıkları, yazın çocukların girip yüzdüğü dereye akıyor. Çocuklarımız hastalık riskiyle karşı karşıya.
Şimdi biz devletle HES'lerle karşı karşıya gelmişsiz haklı olarak. Çünkü barajlar doğamızı sular altında boğuyor. Ama doğamızı biraz önce anlattığım örnekle de kirletiyoruz.
Yine yollarımız çok bozuk. Yağmur yağdığında çamurdan geçilmiyor. Mahalleri gezerken insanlar özellikle gösteriyorlardı bu durumu. Bu durum özellikle kenar mahallelerinde büyük bir sorun.
Üçüncü sorun konut sorunu. Dışarıdan gelen memurlar, öğretmenler, öğrenciler yer bulamıyor. Pülümür'de okuyan üniversitliler ya birlikte ev tutuyorlar ya öğretmen evinde kalıyor, ya da ilçemizde tek olan bir otelde kalıyor. Çok şartlarda okuyorlar. Konut sorunun en kısa zamanda çözülmesi gerekiyor.
İlçemizde var olan tarihi eserler yok olmayla karşı karşıya. Hanım Köprüsü, Gelin Odaları, Koçbaşı Mezarları Pülümür'de bulunan önemli eserlerdir. Köprü yıkıldı yıkılacak. Bunun için zaman kaybetmeden girişimlerde bulunmak lazım. Bu değerlerimizi restore edip, ziyarete açmalıyız.
Diğer bir sorun anadilimiz. Pülümür'de Kırmançki konuşuluyor. Asimilasyon o kadar etkili olmuş ki, 70 ve 80 yaş üzerindekilerin dışında kimse anadilini bilmiyor. Evlerde bile konuşulmuyor. Dilimiz yok olmayla karşı karşıya. Kurslar düzenleyerek, belki çocuklarımız ile tiyatrolar, müzik koroları düzenleyerek, çeşitli sosyal etkinlikler yaparak bu dilimize genç nesilimize aktarmalıyız. Ama en kısa zamanda bu yok olmayı engelemek dilimize sahip çıkmalıyız.
Pülümür, dışarıdan gelen memurları saymazsak tamamen Alevidir. Ancak inancımızla ilgili bir çalışma ya da bir faaliyet yok. Varolan cemevi sadece cenaze kaldırmada kullanılıyor. Onun dışında yani Alevilik nedir, felsefesi nedir, özellikleri nedir, köklerimizdeki doğa sevgisi, insan sevgisi, toplumla barışık, farklı etnik yapılar ile barışık olduğu öğretilmemektedir. Bunu engellemek inancımıza sahiplenmemiz gerekiyor.
Bu ve benzeri sayamadığımız bir çok sorunlarımız vardır. Ancak sorunlara karşı çözümlerimiz de var. Demokratik bir belediyecilik anlayışla kurumları işleteceğiz.
Nasıl?
Öncelikle bütün mahalleri gezeceğiz ve halkımızla sorunların sıralamasını yapacağız. Belediye Meclisi, aciliyet arz eden sorunların çözümü için hiç vakit kaybetmeden harekete geçecek. Halktan bağımsız hiçbir karar almayacağız. Halkımız da çalışmalarımızda yer alacak. Güçlerimizi birleştireceğiz, güçleneceğiz ve güçlü bir belediye ile Pülümür'e sahip çıkacağız. Sorunlarımız büyük ama halkımızla birlikte bunları aşacağız, korkumuz yok.
Yine kadın, gençlik ve mahalle meclisleri olacak. Sorunları tek tek çözdüğümüzde 'ben' değil 'biz yaptık' diyeceğiz. Bizim belediyecilik anlayışımız budur.
Halkın size karşı yaklaşımı nasıl?
Anlattıklarımızı ilk kez bir adaydan duyuyorlar. Farklı olduğumuzu görüyorlar. Halkımıza "yıllardır aynı partiye, aynı zihniyete oy verdiniz. Ama artık değişiklik zamanı geldi. Yıllardır oy verdiğiniz kişiler hiçbirşey yapmadı. Eğer biz beş yıl boyunca hiçbir şey yapmazsak bir daha oyunuzu bize vermeyin" diyoruz. Biz BDP olarak halkımızın yeniden değerlerine sahip çıkması için çalışacağız. Kürt Alevi katliamı olan Maraş katliamı, Pülümür'de ilk kez geçen yıl protesto edildi. Bu inanılmaz bir acıdır. Halkımız inanılmaz bir biçimde sindirilmiş. Siz halk olarak inanç olarak katlediliyorsunuz ama bunu protesto edemiyorsunuz. Acısını paylaşamayan bir halk durumuna geldik. Katliamlar unutulmak isteniyor. Halk uyutulmak isteniyor. Kendi kimliğinden, inancından, dilinden mahrum bırakılmak isteniyor. Ama biz zorlukları ne olursa olsun, Pülümür'ü teslim etmeyeceğiz. Pülümür'ü kazanacağız. Pülümür'ü yaşatacağız.
31 Mart'ta Belediye Başkanı olursanız ilk yapacağınız çalışma hangisi olacak?
Biraz önce anlattığımız sorunları ortadan kaldıracağız ama ilk yapacağımız çalışma, en temel sorun olan temiz içme suyudur. Bunu çözeğiz. Ardından kanalizasyon ve alt yapıyı düzenleyeceğiz. Dereyi temizleyeceğiz. Konut sorununu çözeceğiz. Çevre düzenlemesi yapacağız, mahalle içi yollar ve parkları düzenleyeceğiz. Pülümür'de kadın sosyal hayatın içinde değil. Sokakta bir kadın göremezsiniz. Erkekler her yerde canı ne istiyorsa onu yapıyor ama kadın evde. Bugüne kadar kadınların sosyal hayatın içinde olması için hiçbir çalışma yapılmadı. Biz ailelerimizin gidip oturacağız, çay içeceği, sohbet edeceği mekanlar inşa edeceğiz. Balımız da çok meşhur ama hak ettiğı değeri görmüyor.
Avrupa'da yaşayan Dersimli ve özellikle Pülümürlü halkımıza bir çağrınız var mı?
Anlattıklarımız abartı değil. Gelsinler görsünler. Pülümür'de bir değişim şart. Ya 'Pülümür böyle kalsın' diyeceğiz ya da 'değişiklik yapalım, gözlemleyelim, beş yıl sonra halkımız tekrar karar versin' desinler. Biz iddialıyız. Avrupa'da yaşayan Pülümürlüler, Dersimliler, dost, akraba ve sevdiklerine partimize oy vermeleri yönünde çağrıda bulunsunlar. Ancak bu yöntem ile yeni bir yönetim, yeni bir yaşam seviyesi ve insanların layık oldukları, temel hakları olan şeffaf, adil ve eşit, halkçı ve demokrat bir yönetim ile insanlarımız huzura kavuşacaktır. Karar vermede cesaretli olsunlar, korkmasınlar. Değişimi sağlarsak hepimizin menfaatine olur. Bizim vaadimiz o. Bizi beş yıl sonra görün. Söz ile değil, pratiğimiz ile konuşacağız.
Rıza Dalkılıç kimdir?
1967 Pülümür'ün Akdik köyünde dünyaya gelen Dalkılıç, Eğitim-Sen ve İHD'de görevler aldı. En son BDP İstanbul il yönetiminde yer alan Dalkılıç, Özgür Demokratik Alevi Hareketi'nin kurulmasında da aktif rol aldı. Evli ve üç çocuk babası olan Dalkılıç, ailesiyle Pülümür'de yaşıyor.