• Birleşmiş Milletler Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), iklim krizinin etkilerinin kontrolden çıkarak sarmal bir şekilde arttığını duyurdu.

 

İngiltere Meteoroloji Ofisi tarafından hazırlanan rapora göre, 2026 ile 2030 yılları arasında en az bir yılın 2024’ü geride bırakarak “en sıcak yıl” rekorunu kırma ihtimali yüzde 86.

Raporda, dünya genelindeki sıcaklıkların hızla yükseldiği ve bu trendin yakın gelecekte de süreceği vurgulandı. Uzmanlar, 2030’a kadar rekor kıran sıcaklıkların neredeyse kesin olduğunu belirtiyor.

Bu yıl sonuna doğru beklenen El Nino iklim olayının, küresel sıcaklık rekorunu 2027 gibi erken bir tarihte kırabileceğini gösterdi. El Nino, Pasifik Okyanusu’nun ekvator bölgesindeki deniz yüzeyi sıcaklarının normalden daha fazla ısınmasıyla ortaya çıkan bir iklim olayıdır. El Nino, Güney Amerika’nın batısında şiddetli yağış ve sellere, Avustralya ve Endenozya’da kuraklı ve orman yangınlarına, küresel ölçekte ortalama sıcaklıklarda artışları gibi durumlara yol açıyor.

Fosil yakıt kullanımının önlenmesi için küresel güçler ve onların ortakları görkemli konferanslar düzenleyip kararlar alsa da fosil yakıt kullanımından kaynaklanan karbondioksit emisyonları artmaya devam ediyor, bu durum atmosferde daha fazla ısı tutuyor ve aşırı hava olaylarını tetikliyor.

The Guardian’a konuşan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) İcra Sekreteri Simon Stiell, Avrupa’yı vuran son sıcak dalgasını “iklim krizinin insan ve ekonomi üzerindeki sarmal etkilerinin acımasız bir hatırlatıcısı” olarak nitelendirdi. Stiell, “Dünyanın birçok bölgesi ağır darbe alıyor. Hindistan ve Asya’nın diğer bölgeleri de aynı durumla karşı karşıya” dedi.

Stiell, fosil yakıt bağımlılığından hızla kurtulmanın zorunlu olduğunu vurgulayarak şöyle konuştu: “İnsan hayatlarını, işletmeleri ve ekonomileri aşırı sıcaktan ve iklim değişikliğinin artan maliyetlerinden korumak artık her ülkenin temel görevi haline geldi. Temiz enerji, fosil yakıtlardan daha ucuz ve daha hızlı üretilebiliyor.”

İklim krizi derinleşiyor

2026-2030 dönemi: En az bir yılın 2024’ten daha sıcak olma ihtimali yüzde 86. Beş yıllık ortalama sıcaklığın sanayi öncesi döneme göre 1,5 dereceyi aşma ihtimali yüzde 75.

1,5 derece eşiği: Paris Anlaşması’nda uzun vadeli hedef olarak kabul edilen 1,5 derece sınırı, tek yıllarda geçici olarak aşılma ihtimali yüksek olsa da, 20 yıllık ortalamada aşılması hâlâ kritik bir eşik.

El Nino etkisi: Aralık 2026-Şubat 2027 arasında görülme ihtimali yüzde 96.

Arktik bölgesi: Önümüzdeki beş kış, küresel ortalamanın üç katından fazla ısınacak (ortalama 2,8 derece daha sıcak).

Avrupa şimdiden yanıyor

Öte yandan Mayıs sonu itibariyle Batı Avrupa'daki diğer ülkeler de bunaltıcı sıcak hava koşullarıyla mücadele ediyor.

Portekiz, ülkenin orta kesimlerindeki Mora kasabasında hava sıcaklığının 40,3 dereceye ulaşmasıyla Mayıs ayına ait yeni bir sıcaklık rekoru kırdı. Çarşamba günü kaydedilen sıcaklık, Portekiz'in Mayıs ayı için 2001'de kaydedilen 40 derecelik önceki rekorunu geride bıraktı.

Öte yandan İtalya'da yetkililer, 28 Mayıs'ta günü sıcaklığın 32 dereceye ulaştığı başkent Roma için kırmızı uyarı yayımladı.

İngiltere, Almanya, İspanya ve İsviçre de alışılmadık derecede yüksek sıcaklıklar yaşarken kıtadaki sıcak hava dalgasının hafta sonuna kadar sürmesi bekleniyor.

İngiltere'de kayıtlara geçen en sıcak Mayıs günü rekoru 26 Mayıs'ta 35,1 dereceyle kırıldı. Ondan önceki rekor da 25 Mayıs'ta 34,8 dereceyle kırılmıştı. CENEVRE/LIZBON