İsrail ile Hamas arasında ateşkes sağlandı. Önceki gece yerel saatle 21.00’den itibaren yürürlüğe giren ateşkesi dünyaya ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton ve Mısır Dışişleri Bakanı Muhammed Kamil Amr duyurdu. ABD ve Mısır’ın arabuluculuğuyla tarafların kabul ettiği ateşkes anlaşmaya göre; İsrail, Gazze’deki saldırılarını durduracak, Filistinli gruplar da İsrail’e yönelik roket atışlarını sona erdirecek. İsrail, Gazze üzerinde 5 yıldır sürdürdüğü ambargoyu kaldırmadı ancak Gazze’nin sınır kapılarını açma konusunda görüşmelere başlama sözü verdi. Ama ablukanın ne ölçüde hafifleyeceği anlaşmada tam belirlenmiş değil. Anlaşma metninde sadece İsrail’in sınır kapılarının açılması ve insanların ve malların geçişine izin verilmesi için gerekli işlemleri başlatacağı belirtiliyor.
Mısır garantör ülke
Anlaşmaya göre taraflar, ateşkes şartlarına uyacaklarına dair Mısır’a karşı sorumlu olacak. Ateşkes ihlali durumunda taraflar, devreye girmesi için Mısır’a bilgi verecek. Mısır Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Yasir Ali, „Mısır’ın ateşkes anlaşmasının uygulanması sürecinde İsrail ve Hamas’la görüşeceğini“ bildirdi.
Gazze sevinçle karşıladı
Gazze’de ateşkes sevinçle karşılanırken, üç İsrailli’nin yaşamını yitirdiği Kiryat Malaçi gibi bazı küçük yerleşim birimlerinde ise ateşkesi kınayan gösteriler düzenlendi. Geceyarısından beri de ateşin tamamen kesildiği ve ateşkesin ilk gününde Gazze’de durumun sakin olduğu bildirildi.
Taraflar zafer havasında
Ancak taraflar kamuoylarına anlaşmayı kendi zaferleri olarak sunma çabası içinde. İsrail tarafı operasyonlarda Hamas ve İslami Cihad’a büyük kayıp verdirdiklerini belirterek çatışmalardan kazançlı çıktıklarını söylüyor. İsrail Savunma Bakanı Ehud Barak operasyonun amacına ulaştığını söyledi. Ateşkese şans vermek istediklerini söyleyen İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise „Ateşkes başarısız olursa tepkimiz daha sert olur“ diyerek göz dağı verdi. İsrail Dışişleri Bakanı Avigdor Lieberman da “harika bir iş çıkardıklarını” savundu. Hamas lideri Halid Meşal de anlaşmanın Hamas’ın ana taleplerini karşıladığını savunarak, „İsrail hezimete uğradı“ dedi. Meşal, Mısır’la olan sınır kapısı dahil bütün geçişlerin açılacağını iddia etti.
ABD karardan memnun
Ateşkesin sağlanmasında rol oynayan ABD ise karardan memnun. Ateşkes kararının açıklanmasından önce ABD Başkanı Barack Obama, Netanyahu ve Mısır Cumhurbaşkanı Muhammed Mursi’yi aradı. Obama, Netanyahu’yu Mısır’ın ateşkes önerisini kabul etmesinden dolayı takdir etti. İsrail’e, güvenlik ihtiyaçlarını karşılamasına yardım etmeye dönük çabaları artırma ve savunma programlarına ilave fon desteği sözü verdi. ABD Başkanı, Mursi’ye de ateşkes müzakerelerinde gösterdiği liderlikten dolayı teşekkür etti.
BM kalıcı ateşkesten yana
BM Güvenlik Konseyi de taraflara sağlanan ateşkesi ciddiye almaları uyarısında bulundu. Gazze halkının acil ihtiyaçlarının giderilmesi için uluslararası toplumdan çabalarını sürdürmesini isteyen Konsey, açıklamasında kalıcı çözüm bulunması gerektiğine işaret etti. Açıklamada, sadece ateşkesin yeterli olmayacağı belirtildi.
BM Genel Sekreteri Ban Ki Moon da uluslararası toplumun ateşkesin sürmesi ve bölgeye insani yardım ulaştırılmasına odaklanması gerektiğini ifade ederek, „‘Uzun süreli bir ateşkes için daha üzerinde anlaşılması gereken önemli detaylar bulunuyor’’ dedi.
İran iyimser değil
İran ise ateşkese ihtiyatlı yaklaşıyor. D-8 Zirvesi için bulunduğu Pakistan’ta konuşan İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinecad, İsrail ile Hamas arasındaki ateşkes anlaşmasından memnuniyet duyduğunu ancak başarıya oluşması konusunda fazla iyimser olmadığını söyledi.
İsrail son ana kadar vurdu
İsrail’in 14 Kasım’da Hamas’ın askeri kanat sorumlusu Ahmet el-Caberi’nin öldürülmesiyle yoğunlaşan karşılıklı saldırılarda 160’ı aşkın kişi hayatını kaybetti. İsrail ordusu, ateşkesin yürürlüğe girmesine dakikalar kala bombarmına devam etti. Netanyahu’nun ateşkes anlaşmasını kabul ettiklerini açıklamasının beklendiği saatlerde Gazze’de 50 nokta daha vuruldu. Ateşkesin başlayacağı saate kadar devam eden operasyonlarla birlikte 8 gün süren operasyonlarda hayatını kaybeden Filistinli sayısı 160’ı geçti. Filistin Sağlık Bakanlığı Sözcüsü Eşref el-Kudra, „İsrail’in 8 gün boyunca süren Gazze saldırıları sonucu 161 kişi öldü, bin 222 kişi yaralandı’’ dedi. Hamas tarafından önceki gün Tel Aviv’e atılan bir roketin bir otobüse isabet etmesi sonucu ise 3’ü ağır 21 İsrailli yaralandı. İsrail’de toplam ölü sayısı ise 5.
GAZZE/KAHİRE