Sayısız yasağın uygulandığı cezaevinde, hücreye konulan tutsaklar revire götürülmüyor. Yemeklerin pis ve sağlıksız olduğu cezaevinde yasaktan bu yana tutsaklara günde sadece 1 saat su veriliyor.
Şırnak T Tipi Cezaevi’nde 28 Eylül akşamı çıkan yangın sonucu 17 yaşındaki Cigerhun Akdeniz ve 16 yaşındaki Seyit Rıza Şeran yaşamını yitirmişti. Şırnak’ta devam eden ‘sokağa çıkma yasakları’ ve OHAL sonrası cezaevindeki hak ihlallerinde ciddi artış görüldü. İHD Genel Merkezi Hapishaneler Komisyonu’nun oluşturduğu bir heyet, 14 Ekim’de cezaevinde incelemelerde bulundu ve tutsaklarla görüştükten sonra rapor hazırladı. Rapor, Şırnak Cezaevi’nde yaşanan hak ihlallerinin boyutlarını gözler önüne seriyor.
Cezaevi doldu taştı
Rapora göre, kapasitesi 1000 kişi olarak gösterilen cezaevinde şu anda bin 500 kişi kalıyor ve ortak kullanım alanları ile spor salonları dahil koğuş olarak kullanıyor. Tutsaklardan elde edilen bilgilere göre 3 aydır doktorun görev yapmadığı cezaevinde şu anda ise 1 doktor görev yapıyor.
Her şey yasak
İHD MYK Üyesi avukat Büşra Demir’in iki ayrı çocuk tutsakla yaptığı görüşme, raporda şöyle yer aldı: “...Şırnak T Tipi Kapalı Cezaevi’nde siyasi mahpuslar üzerinde baskının her geçen gün arttığını bildirdiler. Arama yapılırken provoke edici bir tutum sergilendiğini, 14 Mart 2016 tarihinden bu yana hiçbir dergi ve gazetenin kendilerine verilmediğini, 15 Temmuz 2016 tarihinden bu yana ise hiçbir sosyal aktivite, hobiye çıkma, spor yapma vs. gibi faaliyetlere izin verilmediğini ve yemeklerin çok kötü olduğunu tarafımıza aktardı…”
Kadınlara hücre cezası
Leyla Sonkur, “Kadın koğuşunda şu an sekiz kişi kaldıklarını, cezaevi yönetiminin çok yoğun bir baskı uyguladığını, koğuşlarında iki yıl önce asılan bir resimden dolayı haklarında şimdi bir soruşturma başlatıldığını ve koğuştaki kadınların tamamına 11 günlük hücre cezası verildiğini, idarenin kendileriyle diyalog kurmadığını, revire çıkmak için 4 haftadır dilekçe vermelerine rağmen revire çıkarılmadıklarını, yemeklerin kötü olduğunu” aktardı.
Yemeklerde sinek var
Tutsak Çiğdem Şakar, “Yemekler çok az veriliyor. Yemeklerden sinek pisliği çıkıyor. Bulgur pilavı et sote gibi şeyler veriliyor ama çok az ve besin değeri yok. Sebze dış kantinden geliyor fakat hepsi bozuk oluyor. Son kullanma tarihi geçmiş peynirler dağıtılıyor” dedi.
Tutuklu Zelal Başboğa, “En son koğuş aramasını askerler yaptı... Erkek çocuklarına kötü muamele yapıyorlar. Çocuklara asker yetiştirir gibi davranıyorlar” diye belirtti.
Sadece günde 1 saat su
Tutuklu Önder Poyraz, “5 ay boyunca ailemi göremedim. 2 ay boyunca telefon bozuk denildi. Sıcak su normalde haftada 3 kez verilirken sokağa çıkma yasağı ile 2 haftada bir veriliyor. Normalde kişi başına 200 litre su verilirken sokağa çıkma yasağıyla depoda kalmadı diye günde 1 saat bazen de hiç verilmiyor. Normalde ayda bir yapılan aramalar 1 günde bir yapılıyor... Her odada 18 kişi kalmaktadır odalar 10 kişiliktir” diye aktardı.
Adalet Bakanlığı’na çağrı
Raporda son olarak “Heyetimiz cezaevi rejimi, fiziki koşullar ve uygulanan muameleler hakkında etkili bir idari ve yargısal denetim sağlanması gerektiğini tespit etmiştir. İşkence ve Diğer Zalimane, İnsanlık Dışı ya da Onur Kırıcı Muamele ya da Cezanın Önlenmesi Sözleşmesi Seçmeli Protokolü’ne uygun şekilde, ‘bağımsız’ ulusal denetim mekanizmalarının oluşturulması gerekmektedir. Şırnak T Tipi Cezaevi’nde yaşananlara sessiz kalan Adalet Bakanı’nı göreve davet ediyoruz” denildi.
ANF / ŞIRNAK