Reqa Sivil Halk Meclisi, kuruluşunun üzerinden henüz bir ay bile geçmeden Tebqa’dan Dêrazor’a kadar özgürleştirilen yüzlerce köy ve onlarca kasabada bir yandan örgütleme, diğer yandan göçmenleri karşılama, yerleştirme, ihtiyaçlarını karşılama faaliyetlerini sürdürüyor.
Sivil Meclis ilan edilmeden önce QSD, Reqa ve çevresini özgürleştirme hamlesini başlatmıştı. Yaklaşık beş aydır bu hamle devam ediyor. Şu ana kadar sürdürülen özgürleştirme hamlesi kapsamında Reqa’nın yüzlerce köyü, onlarca nahiyesi ve ilçesi özgürleştirildi.
Eyn İsa kasabası ile 160 köy ve mezrası özgürleştirilmiş durumda. Yaklaşık 5 bin hanelik bir kasaba. 93. Alay’ın olduğu yerdi. Bu alayı Ağustos 2014’te DAİŞ ele geçirdi. Alayda ele geçirdiği 30 tank ve havan, top vb. gibi çok sayıda ağır ve hafif silahla Kobanê’ye saldırdı.
Eyn İsa özgürleştirildiğinde hiç kimse kasabada kalmamıştı. Son iki aya kadar da kısmi geri dönüşler vardı. Reqa Sivil Meclisi’nin ilan edilmesinden sonra aileler hızla geri dönmeye başladı. Şu an yaklaşık bin aile geri dönmüş, kasabada yaşam yeniden canlanmış durumda. 160 köy ve mezrasının tamamına geri dönüşler başlamış. Sivil Meclis tarafından sağlık, belediye hizmetleri başlatılmış durumda. Şehir, köy ve kasabaların temizliği ile savaş artıklarının toplanması sürüyor. Bunun yanı sıra Belediye Fırınları açılarak halkın ekmek ihtiyacı karşılanıyor.
Kerema kasabası
DAİŞ işgaline son verilen diğer büyük bir kasaba da Kerema. Son hamlelerle özgürleştirildi. Kerema hattında 76 köy var. Köylerin hepsi özgürleştirilmiş durumda. Bu köylerde yaşayan halkın büyük çoğunluğu geri dönüş yapmış.
Ebu Xesab kasabası
Özgürleştirilen ve çevresinde 42 köy olan diğer bir kasaba ise Ebu Xeşab. Bu çevredeki köylerde yaşayan halk da hızla geri dönüş yapıyor. Geri dönüş yapanlar Reqa Sivil Meclisi tarafından karşılanıp köylerine gönderiliyor.
Tebqa ve köyleri
Tebqa’ya bağlı 240 köy var. Sivil Meclis, Tebqa merkez, Cerniye, Segle ve Mahmudli diye üç hat biçiminde örgütlemiş durumda. Özgürleştirilen ve halkın büyük oranda içinde kaldığı bu köylerde toplantılar yapılıp komünler oluşturulmaya başlanmış. Tebqa merkezinde halen yaklaşık 30 bin civarında sivil yaşıyor. Bu sivillerin ekmek ihtiyacı için özgürleştirilen mahallelerde 7 fırın açıldı, unları temin edilerek hizmete sunulmuş durumda.
Dêrazor’a bağlı köyler
Reqa Sivil Meclisi’nin çalışma yürüttüğü köyler sadece Reqa’nın köyleri değil. Şu ana kadar Dêrazor’a bağlı 82 köy özgürleştirilmiş durumda. Bu köylerde yaşayan halkın ihtiyaçlarını karşılama görevini de Reqa Sivil Meclisi üslenmiş durumda. Bu köylerde ağırlıklı olarak Begara Aşireti mensupları yaşıyor. Begara Aşireti ileri gelenleri ile toplantılar yapıldı, sorunlar dinlendi ve ihtiyaçları büyük oranda çözülmüş durumda.
On binlerce göçmen
Reqa merkezi ile çevresinde DAİŞ’in içinde kaldığı birkaç köy ile kasabadan halkın akın akın göçü sürüyor. 100 binin üzerinde Reqalı köy, şehir ve kasabalarını, evlerini bırakarak göç yollarına düştü. Reqa Sivil Meclisi göç etmek zorunda kalan Reqalılarıın yaklaşık 30 bin kadarını istekleri üzerine Minbic, Ezaz ve köylerine gönderdi. Bir kismini Kerema’da hazırladıkları kampa yerleştirdi. İki hafta önce özgürleştirilen Cellab Vadisi’ndeki Hezime nahiyesine 30 bin civarında göçmen yerleştirildi. Yine daha önce özgürleştirilen ve Reqa’nın kuzeyine düşen Hişe beldesinde yapılan kampa 10 bin; 10 bin de beldenin yakınlarında yapılan kampa yerleştirilmiş durumda. Eyn İsa’nın kendisinde oluşturulan kampta ise 15 ile 20 bin arasında göçmen yerleştirilmiş durumda.
60 bin ekmek, 10 ton un
Reqa Sivil Meclisi kamplara ve kasaba ile belde ve köylere yerleştirdiği göçmenlere günde 6 bin paket ekmek dağıtıyor. Bunun yanı sıra sadece Kerema Kampı için günde 10 ton un ekmek yapılması için karşılanıyor.
Şu ana kadar göçmenlerin ihtiyaçları için 80 bin litre mazot dağıtıldı. Fırınların mazot ihtiyacı ise ayrıca Meclis tarafından karşılanıyor.
Onarıma da başlanıyor
Reqa Sivil Meclisi geçtiğimiz kısa süre içinde oluşturduğu bir komite ile özgürleştirilen alanlarda okul, hastane, sağlık ocağı, fırın vb. gibi hizmet bina ve merkezlerindeki hasar tespit çalışmalarını yürüttü. Ağır, orta ve hafif hasar gören özellikle de okul ve sağlık ocakları tespit edildi. Önümüzdeki dönemde hafif hasar gören yerlerin onarılarak hizmete açılması planlandı.
Arıtma tesis ve mayınlar
Reqa Sivil Meclisi özgürleştirilen yüzlerce köy, onlarca kasabanın su ihtiyacını karşılamak için de büyük bir çalışma yürüttü. Zahira köyünde bulunan ve daha önce Reqa’nın kuzeyinin tamamına yetecek kadar su arıtıp dağıtan arıtma tesislerini devreye sokma faaliyeti sürüyor. Zahira köyündeki arıtma ve dağıtma tesisi DAİŞ tarafından mayınlanmıştı. Reqa Sivil Meclisi, Reqa’nın kuzeyindeki 500’ün üzerinde yerleşim biriminin su ihtiyacını karşılamak için mayın temizleme ve onarma çalışmaları başlattı. Kısa süre içinde onarımın bitirilmesi bekleniyor.
Kuruluşunu 18 Nisan’da ilan eden Reqa Sivil Meclisi’nin ilanının üzerinden henüz bir ay geçmedi. Ancak geçen süre içinde önemli çalışmalar yürüttü. Meclis içinde yörenin en büyük aşireti Wilde ile Afadli, Bedevi, Ebu Asaf, Mecazma olmak üzere onun üzerinde aşiret, Türkmen ve diğer haklar da yer alıyor.
SEYİT EVRAN / ANF / REQA