Köşemin konusu sağlık olduğundan dolayı uzun zaman sizlere değişik sağlık konularına / hastalıklara ilişkin bilgiler aktarmaya çalıştım. Ancak ülkemizde yaşananlar klasik hastalık bilgilerini anlamsızlaştırıyor. Fakat hem güncel gelişmeler hem de hastalıklardan bahsederken stres denilen olgu çok önemlidir. Çünkü birçok hastalığın temelinde stres denilen olgu yatıyor.
Stres, vücudun çeşitli içsel ve dışsal uyaranlara verdiği otomatik tepki olarak tanımlanıyor. Eustres olarak adlandırılan beli bir stres düzeyi vücut işlevi ve sinir sistemi için gereklidir. Ancak buna karşı aşırı uyarı olup uyum kapasitesi aşıldığında stres hastalıkları ve hatta ölüm ortaya çıkabiliyor.
Böbrek üstü bez Kortizol denilen en önemli stres hormonunu salgılıyor. Acil enerji ihtiyacında devreye giren Adrenalin-Noradrenalin maddeleri de yine böbrek üstü bezlerin salgıladığı ve stres denkleminde önemli olan hormonlardır. İkisi de sıkıntı, depresyon, öfke, saldırganlık, kızgınlık ve korku gibi durumlarda daha çok yükselir. Bu piskolojik etkilerin yanı sıra iki madde tansiyon yüksekliğine yol açar ve damarları olumsuz etkiler. Stres düzeyi aşırı yüksek olan kişilerde kalp krizi riski en az beş kat artmaktadır. Stres aynı zamanda felç riskini de arttırmaktadır. Bağışıklık sistemi de aşırı stresten olumsuz etkilenmektedir.
Stresin üstesinden gelebilmek mümkündür. Araştırmacılar, doktorlar ve psikologlar birçok etkene işaret etmektedir. Bunlardan önemli olanı mücadeleci bir ruhtur.
Bu faktörü halkımız nezdinde ele alırsak şöyle bir sonuca varmak mümkündür: Her gün katliam ile karşı karşıya kalan bir halk ve toplum olarak bunca stres faktörüne rağmen hala yaşıyor olmamız ‘Berxwedan jiyanê’ felsefesini benimsediğimizden kaynaklanmaktadır. 1980’li yıllarda cezaevi karanlıklarındaki işkencelere bu sözle karşılık veren kahramanların destansı direnişidir bizi yaşatıp bugünlere getiren. Yine dağlarda, ovalarda, şehirlerde ölümden yaşamı yaratanların verdiği moral gücüdür strese karşı bizi yıldırmaz kılan. Bir de bunların toplamı olan Güneşimiz.