Türk Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, iç savaş öncesine kadar ‘kardeşim’ diye hitap ettiği Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad’ı koltuğundan etmeye çalışırken ülkesinin ekonomisini uçurum kıyısına sürükledi.
Kürtlerin Batı Kürdistan’da özyönetimi ele geçirmesinden sonra Esad yönetimine karşı daha da saldırganlaşan Türkiye, Kürtlerin yaşadığı bölgede bir tampon bölge oluşturmak için Suriye ile savaş durumuna gelmişti. Güvenli bölge oluşturmak için kapılarını sonuna kadar Suriyeli mültecilere açan AKP Hükümeti, devlet bütçesinden yaklaşık 220 milyon Dolar harcama yapmak zorunda kaldı. Mülteciler için bu kadar para harcamasına rağmen ‘güvenli bölge’ için uluslararası toplumdan destek bulamayan Türkiye’ye bir darbe de Şam rejiminden geldi.
Ankara yönetiminin her adımına cevap veren Şam yönetimi, Türkiye ile bir yıl öncesine kadar 10 milyar Dolar olan ticari hacmini sıfırladı. En son olarak Türkiye’den elektrik almayı durduran Şam yönetimi, bundan sonra elektrik ihtiyacını İran’dan karşılayacağını duyurdu. Şam yönetimi ayrıca içişlerine karışan Ürdün ve Mısır’dan da elektrik ithal etmeyeceğini açıkladı.
Politika gözden geçiriliyor
Suriye politikası nedeniyle hem Ortadoğu’daki popülaritesi düşen hem de ülke ekonomisini zora sokan AKP Hükümeti, şimdi Şam rejimine yönelik politikasını gözden geçiriyor. ABD’deki başkanlık seçimlerinden sonra Türkiye’nin Suriye politikasında köklü değişikliğe gideceği belirtiliyor. İddialara göre, yeni bir savaşa mesafeli olan ABD Başkanı Barack Obama’nın seçimi kazanması halinde Türk Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, eski dostu şimdiki düşmanı Esad’la barışmak için işbirliği komiteleri kuracak. Erdoğan’ın bu fikrini İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinecad’a açıkladığı belirtiliyor. Erdoğan’ın yeni hamlesinin ABD’nin Suriye politikasının değişikliğiyle ilgili olduğu belirtiliyor. Zira bugüne kadar güdümlü muhaliflere verilen desteğe rağmen Esad koltuğunu bırakmadı. 6 Kasım’da yapılacak seçimlerden sonra Washington yönetiminin özellikle Rusya ve Çin ile birlikte Suriye’de çözüm için ortak hareket edeceği belirtiliyor.
Türkiye’nin Suriye’de bir bataklığa sürüklendiğini dile getirmeye başlayan yorumcular da politika değişikliğine tam destek veriyor. Özellikle ‘komşularla sıfır sorun’ politikasının işlevini tamamen yitirdiğini belirten yorumcular, İran, Irak ve son olarak Rusya ile ilişkilerin gerginleşmesiyle Türkiye’nin bir savaşın içine çekilmeye çalışıldığını düşünüyor. Yorumcular Ankara yönetimine, „Suriye’deki mevcut durum Türkiye’nin Suriye ilişkilerini bozmaktan çoktan çıkarak, artık Türkiye’nin iç ve dış politikasını kökten etkilemeye başladı. Bununla da kalacak gibi görünmüyor. Artık, açıkça görmeliyiz. Oyun içinde oyun oynanıyor. Bu nedenle, politikaların yeni döneme göre yenilenmesi ve bölgede çok taraflı diyalog ortamının yeniden sağlanması yerinde olacaktır. Savaş lobilerinin kurgusundan kurtulmalıyız“ çağrısında bulundu.
Ateşkes için umutlu
Bu arada Şam yönetimi kurban bayramında bir ateşkese hazır olduklarını belirterek Birleşmiş Milletler Suriye Özel Temsilcisi Lakhdar Brahimi’ye muhaliflere silah sağlanmasının önüne geçilmesi gerektiğini söyledi.
Esad ile görüşmesinden sonra bir açıklama yapan Brahimi, Suriye içinde ve dışında bulunan muhaliflerle irtibat kurduğunu ifade ettiğini ve ateşkes için umutlu olduğunu belirterek, „Devletten gelecek (ateşkes) inisiyatifine olumlu yanıt vereceklerini söylediler“ dedi.
Hazırladığı barış planının Esad’ın muhaliflerinden çok büyük bir karşılık gördüğüne dikkati çeken İbrahimi, „Hepsi bunun iyi bir fikir olduğunu ve planı desteklediklerini söyledi“ diye konuştu.
ŞAM