Bijî roja şanoyê
Amed'de tiyatro oyuncuları, halka şeker dağıtarak Dünya Tiyatrolar Günü'nü kutladı. Bu yıl 52. yılını dolduran Dünya Tiyatrolar Günü, Amed'de bulunan Dicle Fırat Kültür Merkezi, Aram Tigran Kültür ve Sanat Merkezi, Cegerxwin Kültür Merkezi ve Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatrosu oyuncuları tarafından kutlandı. Tiyatrolar Günü'nü kutlamak amacıyla sokak sokak gezen oyuncular halka şeker dağıttı. Halkın alkışlarla destek verdiği oyuncular giydikleri kostümlerle sokaklarda renkli görüntüler oluşturdu. Yürüyüş boyunca "Bijî roja şanoyê" ve "Dünya Tiyatrolar Günü'nüz kutlu olsun" sloganları atıldı. Sloganların yanı sıra zılgıtlar çeken oyuncular, halkı Cegerxwin Kültür Merkezi'nde oynanacak oyunlarına davet etti. Sümerpark'da başlayan yürüyüş Cegerxwin Kültür Merkezi'nde son buldu.
Oyunlarla kutlama
Dicle-Fırat Kültür Merkezi'nin tiyatro birimi çalışanları, Dünya Tiyatro Günü'ne nedeniyle Xwezgini adlı tiyatro oyunu Cegerxwin Gençlik Kültür ve Sanat Merkezi'nde sahneledi. Oyuna tiyatroseverler yoğun ilgi gösterdi. Oyun öncesi 2004 yılında bedenini ateşe vererek yaşamını yitiren HPG'li tiyatrocu Erdoğan Kahraman (Yekta Herakol) için hazırlanan sinevizyon gösterimi de yapıldı. Yine oyun öncesi açıklama yapan Tiyatro sanatçısı Ömer Şahin, "Gerçek sanat geleneğe bağlı olarak yapılan sanattır. Bir halkın kültürünü canlandırmak için o halkın kendi değer ve gelenekleri ile kurduğu bağ ile aynıdır" şeklinde konuştu.
Silopî'de etkinlik
Şirnex'ın Silopî ilçesinde Laleş Kültür Sanat Merkezi'nde düzenlenen etkinliğe yoğun katılım oldu. Laleş Kültür Sanat Merkezi yöneticisi Talat Yeşil, günün anlamına ilişkin bir konuşma yaptı. Yeşil, "Şehit Yekta arkadaş, Önder Apo üzerindeki tecridi ve Rojava halkının uğradığı saldırıları protesto etmek amacıyla bundan tam 10 yıl önce, 27 Mart 2004'de Suriye'nin Halep kentinde, bedenini ateşe vererek devrimci tavrını dünya tiyatrolar gününde ortaya koymuştur. Şehit Yekta, dünya tiyatrolar gününde yaptığı bu eylemle kültür ve sanat faaliyetlerimizin devrimci çizgisinin sembollerinden olduğunu göstermiştir" şeklinde konuştu.
Gecede Yekta'nın hayatını anlatan sinevizyon gösterimi yapılırken, 27 Mart 'Dünya Tiyatrocular Günü' dolayısıyla Cudi Kültür Merkezi, Cizre Mem u Zin Kültür Sanat Merkezi ve Laleş Kültür Sanat Merkezi tiyatro oyuncuları birer tiyatro gösterimi sundu.
Wan'da kutlamalar
Wan Mezopotamya Kültür Merkezi (MKM) sanatçıları, 27 Mart Dünya Tiyatrocular Günü kapsamında Nuda Kültür Merkezi'nde basın açıklaması düzenledi. Çok sayıda tiyatro oyuncusu ve yurttaşın katıldığı açıklamada, ilk olarak günün anlamına ilişkin Nuda Kültür Merkezi oyuncuları tiyatro gösterimi sundu. Ardından MKM adına Kürtçe konuşan Zafer Artuş, tiyatro emekçilerini selamlayarak, “Şehit Yekta şahsında geliştirdiğimiz devrimci tiyatro ruhuyla diyoruz ki; büyük bir felsefe akımıyla oluşturulan tiyatroyu, kapitalist modernite zihniyeti 12 Eylül’de ortadan kaldırmak istemiştir” dedi. 1970’lerden bu yana halkın ve toplumun sanatı olan tiyatronun popülistleştirildiğini ve sistemin ürünü haline getirildiğini söyleyen Artuş, “Bizler Şehit Baran, Yekta, Sarya, Hevi, Rezan, Zerdeşt, Resul Dağıstan, Reşit, Şervan, Osman ve diğer devrimcilerin şahsında tiyatroyu geliştireceğiz” dedi.
DİHA / İSTANBUL
Sanatçı son sözü karanlığa bırakmaz!
Sanat örgütlerinin ortak kararı ile bu yıl dünya tiyatrolar günü alternatif bildirisi tiyatro sanatçısı Yücel Erten tarafından yazıldı. Aralarında Sanatçılar Girişimi, Nâzım Hikmet Kültür Merkezi, UPSD Türkiye , Amatör Tiyatro Çevresi, Devlet Tiyatrosu Sanatçıları Derneği, Tiyatro Eleştirmenleri Birliği, Türkiye Barolar Birliği, PEN Türkiye’nin de olduğu birçok kurumun da imzaladığı bildiri, sanatçıların ‘kaygı ve isyan duygusu içinde’ olduklarına dikkat çekiyor.Dünya Tiyatrolar Günü dolayısı ile hazırlanan bildiride özetle:
“İktidar ülkemizde sanata top yekûn savaş açmış görünüyor. Dans belden aşağı, heykel ucube, resim müstehcen, edebiyat sakıncalı, opera lüks, orkestra zulüm, sinema ayıp, tiyatro tehlikeli, kitaplar bomba sayılıyor. Kültürel ve tarihi dokular, saygısız bir talan furyasıyla karşı karşıya. Sansür gündelik olay halini aldı. Özel tiyatrolar, koşullu sadakaya bağlandı. Destek fonuna çağ gerisi bir ‘ahlaki ve milli değerler’ kapanı kuruldu. Adına TÜSAK denilen bir fetva ile sanat kurumları için idam fermanı düzenlendi. Dozerler, Toma’lar, gaz fişekleri, akrepler ve çıyanlar, özgür düşüncenin, bilimin ve sanatın kapısında nümayiş halinde” denilen bildiride “Sanat kurumlarımızın yok edilmesi girişimine sonuna kadar karşı çıkacağız! Susmayacağız, çünkü sanatçı son sözü karanlığa bırakmaz!” ifadelerine yer verildi.
Tiyatro eleştirmenlerinden ''Savaş''oyununa ödül
Tiyatro Eleştirmenleri Birliği (T.E.B)'nce "Dünya Tiyatro Günü" kapsamında verilen geleneksel yılın tiyatro ödüllerinin sahipleri belli oldu. "2013-2014 T.E.B Yılın Tiyatro Oyunu Ödülü"nü Serdar Biliş yönetimindeki yeni kurulan Tiyatro Pürtelaş yapımı "Savaş" aldı.
Tiyatro Eleştirmenleri Birliği adına yapılan yazılı açıklamada, üyelerin kararında "Savaş" başlıklı oyunda reji, oyunculuk, dekor, kostüm, ışık dallarındaki kolektif başarıdan söz edildi.
Tiyatro Eleştirmenleri Birliği'nin tüm üyelerinin kapalı oyla belirledikleri geleneksel ödül oylamasında Zerrin Tekindor, Oyun Atölyesi yapımı "Kim Korkar Hain Kurttan" başlıklı oyundaki oyunculuğuyla "2013–2014 T.E.B Yılın Kadın Oyuncusu" ödülünü kazandı. Yılın Erkek Oyuncusu Ödülü ise ilk kez bu yıl perde açan Tiyatro İn yapımı "Katil Joe"daki Joe Cooper karakteri ile Engin Hepileri ve ABD hukuk tarihinin gelmiş geçmiş en büyük savunma avukatlarından Clarence Darrow (1857-1938)'un yaşamından kesitler sunan "Savunma"daki performansıyla Hakan Gerçek arasında paylaştırıldı.
"2011-2012 TEB Onur Ödülü"nünse, uzun tiyatro geçmişinde kazandığı başarıları; oyuncu, yönetmen, eğitmen olarak tiyatronun çeşitli alanlarında titiz, tavizsiz çalışması; yaşamının neredeyse her anını tiyatroya adamasıyla Haldun Dormen'e verilmesi kararlaştırıldı. Ödül gerekçesinde, Haldun Dormen'in "alevin fosfora bağlı olması örneği, tiyatroya bağlı" olduğu ve "tiyatronun da onun yıllardır parlamasını sağladığı" ifadesine yer verildi.
Ödüller, nisan ayının ilk on beş günü içinde daha sonra açıklanacak mekân ve tarihte düzenlenecek özel bir törenle sahiplerini bulacak.